TOKYO, Nhật (NV) – Ông Yoon Suk Yeol hôm Thứ Năm, 16 Tháng Ba, trở thành tổng thống Nam Hàn đầu tiên đến thăm Nhật sau 12 năm, kể từ năm 2011, với hy vọng chấm dứt nhiều năm căng thẳng giữa hai nước láng giềng vùng Đông Bắc Á, theo AP.
Ông Yoon và ông Fumio Kishida, thủ tướng Nhật, dự trù sử dụng hội nghị thượng đỉnh này để giải quyết các vấn đề song phương nhức nhối, bao gồm việc Nhật sử dụng lao động cưỡng bức Nam Hàn trước và trong Đệ Nhị Thế Chiến.
Hội nghị thượng đỉnh Nhật-Nam Hàn có thể sửa đổi bản đồ chiến lược của Đông Bắc Á. Hai đồng minh của Hoa Kỳ, vốn bất hòa ngay từ trong lịch sử, đang tìm cách thành lập một mặt trận thống nhất, được thúc đẩy từ những lo ngại chung về một Bắc Hàn bất ổn và một Trung Quốc hùng mạnh hơn.
Thủ Tướng Nhật Fumio Kishida và Tổng Thống Nam Hàn Yoon Suk Yeol đều nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cải thiện quan hệ đôi bên khi chỉ vài giờ sau vụ phóng hỏa tiễn của Bắc Hàn và các cuộc chạm trán giữa các tàu Nhật và Trung Quốc ở vùng biển tranh chấp.
Seoul và Tokyo từ nhiều thập niên qua bị vướng vào tranh chấp đối với vấn đề “phụ nữ giải sầu,” vụ hàng chục ngàn phụ nữ và trẻ em gái, chủ yếu là người Nam Hàn, bị buộc trở thành gái mại dâm trong quân đội Nhật trong thời kỳ Nhật cai trị bán đảo Triều Tiên, những năm 1910 đến 1945. Ngoài ra, hai nước cũng tranh chấp chủ quyền đối với quần đảo Takeshima-Dokdo.
Bỏ qua nhiều tranh cãi về hậu quả chiến tranh, các viên chức Tokyo đón tiếp ông Yoon nồng nhiệt, cho ông dùng bữa tối với món omurice – cơm chiên bọc trứng yêu thích của ông Yoon, tại Rengatei, nhà hàng 128 tuổi trong khu phố cao cấp Ginza của thủ đô.
Bên ngoài bữa tối, hai vị lãnh đạo cố gắng cải thiện quan hệ song phương, với những nỗ lực giải quyết chương trình vũ khí đạn đạo và hỏa tiễn của Bắc Hàn, đồng thời cố gắng tái lập mối quan hệ thương mại và an ninh.
Những thử thách đến từ chế độ của ông Kim Jong Un, lãnh đạo Bắc Hàn, được nhấn mạnh vào sáng Thứ Năm, 16 Tháng Ba, khi quốc gia này phóng hỏa tiễn đạn đạo xuyên lục địa (ICBM) đáp xuống vùng biển ngoài khơi hòn đảo Hokkaido ở cực Bắc Nhật.
Mỹ hoan nghênh hội nghị thượng đỉnh, một sự kiện diễn ra sau những áp lực kéo dài từ phía Washington đối với Tokyo và Seoul nhằm hàn gắn quan hệ và cùng nhau giải quyết các vấn đề an ninh trong khu vực.
Trước đó mối quan hệ song phương của hai quốc gia xuống mức thấp nhất trong nhiều thập niên vào năm 2019, khi Tối Cao Pháp Viện Nam Hàn yêu cầu hai công ty Nhật bồi thường cho một số cựu nhân viên Nam Hàn vì buộc họ làm việc trong chiến tranh. Dữ liệu từ Nam Hàn cho biết có khoảng 780,000 người dân của họ bị Nhật cưỡng bức lao động trong thời kỳ thuộc địa.
Nhật khẳng định họ đã giải quyết tất cả các yêu cầu bồi thường bằng hiệp ước song phương năm 1965, gồm $800 triệu viện trợ kinh tế và các khoản vay từ Tokyo.
Hy vọng hòa giải tăng lên vào tuần trước khi Nam Hàn tuyên bố thành lập quỹ bồi thường lao động cưỡng bức mà không có sự tham gia của Nhật. Đổi lại, Nhật tái khẳng định hối hận về chế độ thuộc địa của mình và sẽ dỡ bỏ những biện pháp kiểm soát xuất cảng đối với Nam Hàn.
Ông Kishida hoan nghênh kế hoạch bồi thường. Tuy nhiên về phía người dân, gần 60% người Nam Hàn phản đối, trong khi 57% người Nhật ủng hộ. (MPL) [qd]
