HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Chế độ Hà Nội bắn tín hiệu cho biết họ muốn điều đình với Mỹ để tránh bị thuế quan đối ứng vì nếu bị áp đặt sẽ là thảm họa cho nền kinh tế dựa vào xuất cảng.
Trang mạng của nhà cầm quyền trung ương CSVN cho hay ngày 3 Tháng Tư, Bộ trưởng Công thương Nguyễn Hồng Diên đã gửi một công hàm đề nghị Mỹ “tạm hoãn quyết định áp thuế” để “hai bên còn không gian để trao đổi, đàm phán”, nhờ vậy “đi tới một kết quả hai bên cùng có lợi”.
Hiện người ta chưa biết Washington phản ứng ra sao về đề nghị đàm phán của Hà Nội. Mặt khác, nhà cầm quyền CSVN cho phát ngôn Bộ Ngoại giao kêu ca rằng quyết định của chính phủ Mỹ “chưa phù hợp với thực tế hợp tác kinh tế – thương mại cùng có lợi giữa hai nước, không phản ánh đúng tinh thần quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện vì hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển, tác động tiêu cực đến quan hệ kinh tế – thương mại song phương và lợi ích của người dân, doanh nghiệp hai nước nếu được áp dụng”.
Theo trang mạng chính phủ Hà Nội, hiện Bộ Công thương đang cố gắng dàn xếp để có thể có “cuộc điện đàm” giữa ông Diên với Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cũng như “ở cấp kỹ thuật với các đồng nghiệp tại Cơ quan đại diện thương mại Hoa Kỳ (USTR) trong thời gian sớm nhất”.
Cuộc đàm phán nếu sắp xếp và thỏa thuận được sẽ mang tính cách sống còn cho chế độ Hà Nội. Nếu đàm phán thất bại, nhà đầu tư ngoại quốc có thể sẽ phải tìm nơi khác kiếm ăn, công nhân thất nghiệp hàng loạt, nền kinh tế sẽ tuột dốc thảm hại và biết đâu không kéo theo cả cái chế độ độc tài đảng trị xuống cái hố “xã hội chủ nghĩa” không tưởng.
Việc bị Mỹ đánh thuế quan đối ứng trong số những nước bị đánh nặng nhất trên thế giới vì có mức thặng dư mậu dịch cũng vào hàng nhiều nhất trên thế giới cho thấy, phái đoàn Nguyễn Hồng Diên đi Washington ba tuần trước để mua sắm và loan báo giảm thuế cho Mỹ đã được Hà Nội thi hành quá chậm và quá ít.
“Nền kinh tế của Việt Nam dựa phần lớn vào xuất cảng để tăng trưởng và phát triển. Mô hình được một số nước theo đuổi thành công, hấp dẫn được các công ty đa quốc gia đến đầu tư. Tuy nhiên, mô hình này hiện đang bị thử thách khi bị Mỹ đánh thuế quan đối ứng tới 46%.” Ông Leif Schneider, giám đốc công ty luật quốc tế Luther bình luận với thông tấn Reuters.
Còn ông Adam Sitkoff, giám đốc điều hành của Phòng Thương mại Hoa Kỳ ở Hà Nội thì nhận định rằng các cuộc đàm phán giữa Việt Nam với đối tác Mỹ sẽ được tiếp diễn trong những ngày tới đây nhằm giảm thiểu hay ít nhất nhẹ bớt tác động của thuế quan mới.
Ngoài Việt Nam, các nước khác trong khu vực ASEAN cũng bắn tiếng muốn điều đình thêm với Mỹ. Reuter cho hay, Bộ trưởng Thương mại Thái Lan Pichai Naripthaphan nói chính phủ ông cũng đang chuẩn bị để đàm phán và hy vọng mọi chuyện tiến hành suông sẻ vì hai bên có mối quan hệ tốt đẹp với nhau lâu nay.
Còn Malaysia cũng cho hay, nước này bị đánh thuế quan đối ứng 24% thuộc vào hạng nhẹ ở khu vực và không có ý định trả đũa. Bộ Thương mại của họ sẽ tích cực tiếp xúc với Washington để “tìm các giải pháp duy trì tinh thần thương mại tự do và công bằng”, theo Reuters.
Cách tính thuế quan đối ứng
Việt Nam bị Mỹ áp đặt 46% thuế quan đối ứng, một trong những mức nặng nhất trên thế giới và khu vực. Theo Viện Kinh tế Quốc tế Peterson và các nguồn tin khác, có vẻ chính phủ Trump không dùng các con số mậu dịch năm 2024 mà lấy các con số thống kê của năm 2022 để đánh Việt Nam. Trong năm này Mỹ thâm hụt mậu dịch với Việt Nam 116.1 tỉ trong khi nhập cảng từ Việt Nam 127.5 tỉ USD và chỉ xuất cảng sang đó được 11.4 tỉ USD. Lấy con số thâm thủng chia cho con số nhập cảng thì ra con số 91% và Mỹ đã “tử tế” khi chỉ lấy một nửa để làm thuế quan đối ứng cho Việt Nam là 46%.
Cách tính thuế quan đối ứng cho các nước khác cũng tương tự như vậy nhưng lại dùng các con số thống kê của Bộ Thương Mại Mỹ năm 2024.
Mỹ thâm thủng mậu dịch với Nhật Bản 62.4 tỉ USD trong khi nhập cảng của Nhật 135.8 tỉ USD hàng hóa. Chia con số thâm hụt với con số nhập cảng thì ra khoảng 46% và Mỹ đánh thuế quan đối ứng một nửa là 24%.
Tương tự như vậy, Trung Quốc đã bị Mỹ đánh thuế quan đối ứng 34% nhưng lại bị cộng vào với mức thuế quan hiện đang phải chịu là 20%, thành ra, Trung Quốc lãnh quả búa tạ tới 54%.(NTB)
