SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Chiến dịch rầm rộ quyên góp cả nước lấy tiền cho chương trình “Nghĩa Tình Hoàng Sa, Trường Sa” mấy năm trước, chỉ thấy được một “cục đá.”
Mới đây, Facebooker Lê Nguyễn Hương Trà đặt dấu hỏi “300 tỉ đồng ($12.1 triệu) của người dân đang ở đâu?” về số tiến đã quyên góp được trên cả nước qua chương trình nói trên kéo dài từ năm 2014 đến năm 2017 thấy vẫn còn.
Chương trình vận động tài chính “Nghĩa Tình Hoàng Sa, Trường Sa” do Tổng Liên Đoàn Lao Động Việt Nam, cơ quan ngoại vi của đảng CSVN, phát động năm 2014 vào dịp Trung Quốc đưa giàn khoan khổng lồ HD981 khoan tìm dầu khí phía Nam đảo Tri Tôn thuộc quần đảo Hoàng Sa mà Việt Nam vẫn tuyên bố chủ quyền.
Vùng biển này nằm hoàn toàn trong vùng biển đặc quyền kinh tế của Việt Nam, theo Công Ứớc Quốc Tế Về Luật Biển (UNCLOS) mà cả Việt Nam và Trung Quốc đều là thành viên tham gia ký kết. Cuộc đối đầu giữa lực lượng trên biển của hai nước kéo dài suốt nhiều tháng chỉ chấm dứt khi Bắc Kinh nhượng bộ, rút giàn khoan nói trên về nước.
Nhiều cuộc biểu tình tự phát của dân chúng chống Trung Quốc bá quyền bành trướng nổ ra khắp nơi từ Bắc đến Nam. Dân Sài Gòn, Bình Dương đã đập phá, đốt cháy một số cơ sở của các nhà đầu tư Trung Quốc sản xuất hàng hóa tại Việt Nam để xuất cảng, lợi dụng giá nhân công rẻ mạt để kiếm ăn.
Theo Facebooker Lê Nguyễn Hương Trà, số tiền quyên góp được kéo dài từ 2014 đến năm 2017, qua các hình thức khác nhau từ gửi tin nhắn qua điện thoại, trình diễn văn nghệ, vận động các công ty, xí nghiệp, viên chức chính quyền các cấp từ trung ương tới các địa phương cả nước “tổng cộng gần 300 tỉ đồng.”
Số tiền quyên được vừa kể, đã chi 140 tỉ đồng ($5.6 triệu) xây “Khu tưởng niệm Chiến Sĩ Gạc Ma” ở Cam Ranh, khởi công từ đầu năm 2016 và hoàn tất vào Tháng Bảy năm 2017, rộng tới 25,000 m2 “Hiện là địa chỉ đỏ, nhiều cơ quan đoàn thể thường lui tới viếng thăm, kết nạp đảng, tuyên truyền chủ quyền biển đảo.”
Tuy nhiên, “Khu tưởng niệm Nghĩa Sĩ Hoàng Sa” được tổ chức rầm rộ ngày 17 Tháng Giêng 2016 với một số ông lớn từ trung ương tới chủ tọa lễ đặt viên đá khởi công, tới nay, gần bảy năm đã trôi qua “chỉ mới có cục đá đứng nhìn ra biển.”
Lê Nguyễn Hương Trà nói rằng: “Khu tưởng niệm Nghĩa Sĩ Hoàng Sa dự tính thực hiện khoảng 120 tỉ đồng ($4.8 triệu) từ nguồn tiền trên; sau khi làm lễ đặt viên đá được báo chí đưa tin rầm rộ thì rơi vào im ắng. Đến Tháng Mười, 2019, Tổng Liên Đoàn Lao Động cho biết đang hoàn tất thủ tục cuối cùng để chính thức khởi công và sẽ đưa vào hoạt động cuối năm 2020.”
Tháng Tư 2022, báo Ngày Nay (tạp chí của Liên Hiệp Các Hội Unesco Việt Nam) có một loạt ba bài viết về “Khu tưởng niệm Nghĩa Sĩ Hoàng Sa” cũng đặt dấu hỏi về “sau sáu năm vẫn chỉ vẻn vẹn có một viên đá.” Báo này hỏi “Đâu là nguyên nhân, chỉ có những người cầm trịch công cuộc này mới hiểu, còn lại, đâu đó cũng chỉ là những xầm xì về vốn không đủ, vị trí không hợp lí,…”
Khác với Lê Nguyễn Hương Trà, bài viết trên tờ Ngày Nay nói “kinh phí dự kiến khoảng 70 tỉ đồng ($2.8 triệu)” nhưng dù là con số nào, cái cốt lõi vẫn có vẻ là dấu hiệu chuyện đánh trống bỏ dùi. Trên bài viết của Lê Nguyễn Hương Trà, có tới 445 lời bình luận dè bỉu, nghi ngờ số tiền đó đã bị “hô biến”.
Ông Đặng Ngọc Tùng, chủ tịch Tổng Liên Đoàn Lao Động Việt Nam lúc đó, nay đã nghỉ hưu, cùng tham gia lễ khởi công ngày 17 Tháng Giêng 2016 ở đảo Lý Sơn. Ông Lê Viết Chữ thì bị cho “thôi giữ chức bí thư tỉnh ủy Quảng Ngãi” hồi năm 2020 vì bị kỷ luật “cảnh cáo.” Ông Trương Hòa Bình, khi đó là chánh án Tòa Án Tối Cao, nay cũng đã nghỉ hưu. Chỉ còn ông Nguyễn Hòa Bình, khi đó là viện trưởng Viện Kiểm Sát Tối Cao, nay lên thay ông Trương Hòa Bình.
Suốt mấy năm trời, bản tin trên hệ thống bài đài tuyên truyền tại Việt Nam, gồm cả các báo mạng của các tỉnh, huyện, đều đưa tin và hình ảnh các buổi quyên góp và các số tiền thu được từ vài chục, vài trăm triệu đồng đến nhiều tỉ đồng.
Một độc giả bình luận trên trang facebook Lê Nguyễn Hương Trà: “Bắc thang lên hỏi ông trời…” Một độc giả khác bình luận: “Cô Trà đi mà hỏi bọn thế lực thờ địch í” (TN) [kn]
