YÊN BÁI, Việt Nam (NV) – Ông Đoàn Văn Huấn, chủ tịch tập đoàn Thái Dương, cùng một số thuộc cấp, vừa bị bắt, khởi tố với cáo buộc khai thác 11 triệu kg đất hiếm, thu lời bất chính 440 tỷ đồng ($17.9 triệu).
Theo báo VNExpress hôm 20 Tháng Mười, ông Huấn cùng một số người công tác tại công ty Đất Hiếm Việt Nam (VTRE) bị Bộ Công An Việt Nam quy kết là “có sai phạm trong khai thác, chế biến và tiêu thụ trái phép quặng đất hiếm, quặng sắt tại mỏ Yên Phú ở huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái.”
Trong vụ này, nhà chức trách tịch thu khoảng 13,700 tấn quặng đất hiếm và hơn 1,400 tấn quặng sắt.
Theo kết quả điều tra sơ bộ, ông Huấn và người phó Nguyễn Văn Chính đã chỉ đạo khai thác, tiêu thụ trái phép hơn 11 triệu kg quặng đất hiếm và 152 triệu kg quặng sáng.
Hai bị can Huấn và Chính bị cáo buộc thỏa thuận ngầm với công ty VTRE và công ty Hợp Thành Phát về việc mua bán quặng đất hiếm và quặng sắt, xuất hóa đơn VAT (giá trị gia tăng) nhằm làm giảm số lượng và đơn giá bán trên thực tế.
Việc này giúp tập đoàn Thái Dương để ngoài sổ sách kế toán hàng chục tỷ đồng thu được từ việc bán quặng đất hiếm và quặng sắt, không thực hiện nghĩa vụ kê khai nộp thuế cho nhà nước.
Đáng nói, trong số người bị bắt cùng ông Huấn có ông Lưu Anh Tuấn, chủ tịch công ty VTRE, người mới nửa tháng trước còn được các báo ở Việt Nam dẫn lời về việc hợp tác với hãng Blackstone Minerals của Úc lên kế hoạch cho cuộc đấu giá khai thác mỏ Đông Pao ở tỉnh Lai Châu.
Tạp chí Đầu Tư Tài Chính VietnamFinance hôm 3 Tháng Mười cho hay trong chuyến thăm Việt Nam của ông Joe Biden, tổng thống Mỹ, hồi tháng trước, Việt-Mỹ đã ký thỏa thuận về chất bán dẫn và khoáng chất hiếm.
Đây được xem là cơ hội thu hút các doanh nghiệp từ Mỹ, cũng như nhiều nước khác có công nghệ chế biến và ứng dụng đất hiếm đầu tư ở Việt Nam.
Hồi trung tuần tháng trước, hãng Reuters cho hay mỏ đất hiếm Đông Pao có tổng trữ lượng địa chất trên 11.3 triệu tấn.
Sau khi trúng thầu, hãng Blackstone sẽ đầu tư $100 triệu vào dự án khai thác đất hiếm ở Việt Nam.
Theo VNExpress, đất hiếm gồm 17 nguyên tố, phần lớn trong số đó đóng vai trò không thể thay thế trong sản xuất thiết bị công nghệ cao, pin, nam châm vĩnh cửu phục vụ cho xe điện, tuabin điện gió, phi cơ, điện thoại và công nghiệp quốc phòng.
Theo công bố năm 2022 của Cơ Quan Khảo Sát Địa Chất Mỹ (USGS), Trung Quốc có trữ lượng đất hiếm lớn nhất với 44 triệu tấn, kế đến là Việt Nam với 22 triệu tấn và Brazil 21 triệu tấn. (N.H.K) [qd]
