JAKARTA, Indonesia (NV) – Bộ Ngoại Giao Indonesia loan báo các nước ASEAN và Trung Quốc sẽ họp vào giữa tuần tới về Bộ Quy Tắc Ứng Xử Trên Biển Đông (COC).
Indonesia năm nay là chủ tịch luân phiên của ASEAN, tổ chức bao gồm 10 quốc gia vùng Đông Nam Á. Cuộc họp sẽ diễn ra vào các ngày 8 và 9 Tháng Ba được đưa ra sau khi Ngoại Trưởng Trung Quốc Tần Cương đến Jakarta. Cuộc họp trước về COC diễn ra tại Cambodia vào cuối Tháng Mười, 2022.
Cuộc họp tới đây sẽ “tiếp tục đàm phán và thảo luận các câu chữ được đàm phán” trong bản dự thảo khung cho Bộ COC, theo lời phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Indonesia. Cho tới nay, hai bên mới chỉ thỏa thuận được lần đọc thứ nhất cho cái khung sườn COC. Hy vọng cuộc họp vài ngày tới có đạt được lần đọc thứ hai hay không, hiện chưa thấy có dấu hiệu gì.
Cùng ngày có lời loan báo sắp họp của Indonesia thì các diễn tiến trên Biển Đông và khu vực chẳng mấy êm đẹp dù chiến tranh chưa xảy ra.
Philippines cáo buộc hai nhóm gồm 42 tàu “dân quân biển” Trung Quốc đậu tại hai khu vực chỉ cách đảo Thị Tứ hiện đang do Philippines trấn giữ (gọi là Pag-Asa, tên quốc tế là Thitu island) chỉ từ bốn hải lý đến hơn năm hải lý. Đồng thời còn có một tàu hải quân Trung Quốc chạy vòng vòng gần đó như vừa bảo vệ đám “dân quân biển” vừa đe dọa lực lượng Philippines.
Đảo Thị Tứ là đảo thiên nhiên lớn thứ nhì trong quần đảo Trường Sa, có phi đạo, cách tỉnh Palawan khoảng 480 km. Nơi đây đang có khoảng 400 vừa dân vừa lính của Philippines trấn giữ và cư trú.
Bản tin của Cảnh Sát Biển Philippines nói rằng “sự hiện diện bất hợp pháp và liên tục” của đám tàu Trung Quốc “rõ ràng không nhất quán với quyền đi ngang qua không gây hại, đồng thời trắng trợn xâm phạm chủ quyền lãnh thổ của Philippines”.
Hai tuần trước, Tổng Thống Ferdinand Marcos Jr của Philippines tuyên bố sẽ không để mất một tấc đất lãnh thổ nào khi ông phản đối các hành động ngang ngược của Trung Quốc trên Biển Đông.
Theo báo Philippine Star ngày 2 Tháng Ba, Philippines đang thảo luận với Singapore và Việt Nam để tăng cường hợp tác nhiều mặt cả về an ninh quốc phòng và kinh tế.
“Chúng tôi tiến hành thảo luận với Việt Nam và các nước khác ở khu vực, tất cả với ý định gia tăng sự an ninh cho chúng ta không chỉ về mặt quân sự và quốc phòng và còn cả về an ninh kinh tế”. Lời Ngoại Trưởng Enrique Manalo giải trình tại Thượng Viện Philippines.
Tháng trước, có tin Philippines và Mỹ đồng ý tuần tra chung trên các vùng biển gồm cả Biển Đông sau nhiều năm gián đoạn. Mới đây, có tin những cuộc tuần tra chung trên biển còn có thể có thêm sự tham gia của lực lượng Nhật Bản và Úc.
Ngày 14 Tháng Hai, Manila gửi công hàm phản đối Bắc Kinh khi tàu Hải Cảnh Trung Quốc chiếu tia laser đe dọa, cản trở một tàu tuần duyên của Philippines đi tiếp tế cho một đơn vị của họ ở vùng biển tranh chấp. Không những vậy, tàu Trung Quốc còn đe dọa và buộc tàu Philippines ra khỏi khu vực. Việc này xảy ra chỉ ít ngày sau chuyến thăm Bắc Kinh của Tổng Thống Marcos Jr mà hai bên hồ hởi tuyên bố “quản lý các khác biệt trên biển qua ngoại giao và đối thoại.”
Một số nhà phân tích thời sự từng hoài nghi Bộ Quy Tắc Ứng xử trên Biển Đông rất khó đạt được khi tham vọng muốn nuốt hết vùng biển này của Bắc Kinh vẫn không thay đổi. (TN) [kn]
