BÀ RỊA-VŨNG TÀU, Việt Nam (NV) – Một phúc trình do tổ chức Ân Xá Quốc Tế (Amnesty) vừa công bố, đưa cáo buộc doanh nghiệp Việt Nam bán xăng máy bay cho quân đội Miến Điện bất chấp lệnh cấm vận của Mỹ.
Bản phúc trình được công bố trên trang web của Ân Xá Quốc Tế hồi cuối tháng trước, nhưng đến nay mới được công luận chú ý.
Theo dữ liệu của cơ quan giám sát nhân quyền quốc tế nêu trên, quân đội Miến Điện hiện vẫn âm thầm nhập cảng nhiên liệu qua các bên trung gian, cho các cuộc không kích chết người nhắm vào thường dân, bất chấp lệnh trừng phạt của Mỹ và Tây Phương.
Phân tích dữ liệu vận chuyển và hình ảnh vệ tinh của Ân Xá Quốc Tế cho thấy những thay đổi đáng kể về cách xăng máy bay được đưa vào Miến Điện trong năm qua bằng các tuyến đường mới để che đậy nguồn gốc của nhiên liệu.
Hệ thống cung ứng xăng máy bay sang Miến Điện dường như đã thay đổi đáng kể kể từ khi các lệnh trừng phạt được Anh quốc, Mỹ, EU và các nước khác thông qua vào năm ngoái.
Dữ liệu cho thấy, áp lực của lệnh cấm vận khiến các chuyến vận chuyển xăng máy bay đến Miến Điện đã tạm dừng từ Tháng Giêng đến Tháng Ba năm ngoái.
Sau khoảng thời gian này, đáng lưu ý, có ít nhất có bảy chuyến vận chuyển xăng máy bay đến Miến Điện trong năm ngoái, liên quan đến một doanh nghiệp sở hữu cảng tại Việt Nam.
Cụ thể, bản phúc trình của Ân Xá Quốc Tế chỉ đích danh “Hai Linh Co. Ltd. Shipments,” tức “đại gia” xăng dầu Hải Linh, doanh nghiệp sở hữu và vận hành kho bãi tại cảng Cái Mép ở tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu.
Các chuyến hàng của doanh nghiệp nêu trên cho Miến Điện được ghi nhận diễn ra liên tục từ Tháng Tư đến Tháng Tám và tiếp đó vào Tháng Mười Hai năm ngoái.
Dữ liệu hải quan và theo dõi tàu vận tải giúp xác định những gì xảy ra trong các chuyến hàng này.
Trong nhiều trường hợp, việc bán xăng máy bay từ đầu đến cuối trước khi chuyển sang Miến Điện đều là từ một thương nhân làm việc cho công ty Việt Nam. Công ty này sau đó nhận xăng tại kho chứa ở cảng Cái Mép do Hải Linh quản lý. Sau khi lưu trữ xăng từ vài giờ đến vài ngày, lô hàng đó được vận chuyển bằng tàu thủy sang Miến Điện.
Sáu trong số bảy chuyến hàng của Việt Nam được vận chuyển bằng tàu chở dầu mang cờ Trung Quốc Huitong, trong lúc lô hàng còn lại được thực hiện bởi tàu chở dầu mang cờ Liberia Yida 8.
Dữ liệu hải quan Việt Nam cũng giúp xác định các thương nhân đã thực hiện giao dịch xăng máy bay quá cảnh qua Việt Nam. Nổi bật nhất trong số này là BB Energy (Asia) Pte. Ltd.
Không rõ liệu các công ty thương mại có biết nhiên liệu họ bán cho các công ty Việt Nam sau đó sẽ sớm được chuyển đến Miến Điện và liệu hành động này có thể vi phạm các lệnh trừng phạt hiện hành.
Bà Montse Ferrer, giới chức Ân Xá Quốc Tế bình luận: “Chính phủ Việt Nam có nghĩa vụ đảm bảo các cảng của mình không được sử dụng cho các hoạt động liên quan đến vi phạm nhân quyền.”
Hiện chưa thấy Bộ Ngoại Giao Việt Nam lên tiếng về cáo buộc của Ân Xá Quốc Tế. (N.H.K) [kn]
