HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Sau mấy tháng đàm phán, Việt Nam với Mỹ mới chỉ đồng thuận được khuôn khổ của một bản hiệp định song phương về thương mại.
Như ông Donald Trump, tổng thống Mỹ, loan báo hôm Thứ Tư, 2 Tháng Bảy, trên mạng xã hội Truth Social của ông, Việt Nam chấp nhận thuế quan 20% cho hàng nước này xuất cảng sang thị trường Mỹ trong khi hàng Mỹ xuất sang Việt Nam sẽ được hưởng thuế suất bằng không (zero tariff).
Còn các loại hàng hóa Việt Nam không phải sản xuất hoàn toàn bằng nguyên vật liệu và phụ tùng, bộ phận rời của mình, sẽ phải chịu thuế quan đến 40% tùy mức độ ngoại nhập nhiều hay ít. Một số lượng không nhỏ những sản phẩm loại này được bán sang thị trường Mỹ gắn xuất xứ “Made in Vietnam” nhưng không phải hoàn toàn là sản phẩm của Việt Nam.
Đây là một trong những điểm mấu chốt trong thương mại mà Washington thúc hối từ lâu nhưng Hà Nội đến nay mới bị ép giải quyết qua hình thức thuế quan. Dù sao, nó cũng là một cách giúp Hà Nội mua thời gian để từ từ xây dựng từng phần chuỗi cung ứng nội địa cho kỹ nghệ của mình, thoát dần được nguồn cung cấp Bắc Kinh.
Vì không ai thấy hoặc đề cập trực tiếp đến các chi tiết cụ thể của thỏa hiệp, theo bản tin Reuters, giới đầu tư ngoại quốc tại Việt Nam vẫn ngóng đợi trong sự sốt ruột. Định nghĩa, quy định thế nào là xuất xứ hàng hóa, thế nào là sản phẩm nội địa và như thế nào bị liệt vào loại hàng “cho mượn đường” (transshipping) để xuất cảng sang Mỹ mà trốn thuế.
Từ đó, người ta cần được biết để nắm được mức độ thuế quan cao hay thấp cỡ nào khi xuất cảng sang Mỹ. Và cũng từ đó, người ta thấy có nên tiếp tục ở lại Việt Nam kinh doanh sản xuất hay buộc phải cuốn gói đi nước khác.
Một số nhà kinh doanh sản xuất tại Việt Nam có vẻ thấy cái khung thuế quan mà hai bên đồng thuận có thể chấp nhận được, theo South China Morning Post. Nó không phải 10% như mọi người mong muốn nhưng nó cũng không phải 46% như ông Trump áp đặt hồi đầu Tháng Tư. Một số nhà sản xuất cho hay thuế qua đó họ sẽ đòi các nhà cung cấp nguyên vật liệu ở Trung Quốc cũng như nhà nhập cảng ở Mỹ chia sẻ.
Nhưng giới tiêu thụ, tức những người ở sau cùng trong chuỗi hàng hóa ,sẽ là những người phải gánh hết các loại thuế phí, giá cả vật liệu, nhân công, gia tăng. Theo đài CNBC, nếu một đôi giày đàn ông trước đây giá $95, cõng thêm 10% thuế quan thì cũng chỉ phải móc túi thêm $7.42 nữa, tức giá mới là $102.42.
Nhưng nếu bị áp đặt 20% thì “chẳng ai vui vẻ móc túi,” theo ý kiến của ông Paul Cosaro, tổng giám đốc công ty Picnic Time, một nhà cung cấp giày dép quần áo cho các hệ thống bách hóa như Macy, Kohl, Target v.v. Tăng thuế quan “chẳng tốt đẹp gì cho người tiêu thụ. Cuối cùng chỉ là tăng giá hàng mà tôi không cho đó là tin đáng ca ngợi,” ông Cosaro nói.
Theo báo Washington Post, việc Mỹ đánh thuế quan đối ứng rất bạo với Việt Nam và các nước phải thỏa hiệp lại thuế quan với Washington, sẽ làm cho mới quan hệ giữa Hà Nội và Bắc Kinh thêm phần phức tạp. Việt Nam vừa phải làm Mỹ hài lòng để giữ lấy thị trường béo bở nhất của mình trong khi vẫn không được làm Trung Quốc tức giận. (NTB) [qd]
