HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Trước nguy cơ có thể bị dịch đậu mùa khỉ, cơ quan y tế tại Việt Nam vừa họp khẩn với đại diện CDC Mỹ và cơ quan Y tế Thế giới (WHO).
Báo chí tại Việt Nam cho hay cuộc họp đã được tổ chức ở Hà Nội chiều Chủ Nhật, 24 Tháng Bảy, chỉ một ngày sau khi WHO loan báo dịch bệnh đậu mùa khỉ là “tình trạng y tế khẩn cấp toàn cầu” . Thống kê mới nhất cho hay dịch bệnh xuất hiện tại 75 quốc gia với hơn 16,000 người lây nhiễm và đã có năm người thiệt mạng.
Sự ỷ y trong thời gian đầu của đại dịch COVID-19 hai năm trước dẫn đến cái chết của hơn 43,000 người tại Việt Nam. Không có nhanh chóng thuốc chích ngừa COVID-19, nhà cầm quyền CSVN đã cho lệnh phong tỏa khắp cả nước để ngăn chặn đà lây lan làm cả xã hội tê liệt suốt nhiều tháng trời.
Hiện nay Việt Nam chưa thấy có trường hợp nào là đậu mùa khỉ nhưng Bộ Y Tế CSVN đã thúc giục nhà cầm quyền các địa phương “giám sát và phát hiện” bệnh đậu mùa khỉ tại các cửa khẩu và các tỉnh, nhất là hành khách đến từ các nước đang có dịch. Đồng thời họp bàn các “phương án ứng phó”.
Bệnh đậu mùa khỉ (monkey pox) gây ra bởi siêu vi trùng cùng họ với bệnh đậu mùa Orthopoxvirus. Bệnh đậu mùa đã từng được thế giới tiêu diệt đầu thập niên 1980 qua chương trình chích ngừa hiệu quả. Theo tài liệu của WHO, trường hợp đầu tiên phát hiện đậu mùa khỉ xảy ra ở Congo vào năm 1970 rồi những năm sau đó chỉ quanh quẩn tại một vài nước Phi Châu.
Nhưng đến năm 2022, một đợt bùng phát bất ngờ chứng đậu mùa khỉ xảy ra tại một số nước bên ngoài Phi châu nên giới chuyên viên y tế quốc tế cho rằng có thể chứng bệnh này ngấm ngầm lây lan lâu nay nhưng không được để ý và kiểm soát chặt chẽ. Khi một số nước trên thế giới trong đó có Mỹ thông báo có một số người bị lây nhiễm đậu mùa khỉ thì dịch bệnh lan ra nhanh chóng.
Ngay nước Mỹ loan báo có gần 3,000 người bị đậu mùa khỉ chỉ trong thời gian hơn một tháng, trong đó có 2 trẻ em. Mới đây, đại học Queen Mary, Anh quốc, nghiên cứu nói rằng 95% những người bị đậu mùa khỉ là do lây lan qua đường tình dục ở nhóm những người đồng tính. Phụ nữ mang thai có thể lây virus sang thai nhi qua nhau thai. Người ta cũng có thể nhiễm bệnh khi ăn loại thịt chưa nấu chín kỹ.
Lo họp bàn đối phó sớm nhưng Việt Nam lại không có thuốc, dù là thuốc (sinh phẩm) chẩn đoán bệnh đậu mùa khỉ, theo ông Đặng Đức Anh, viện trưởng Viện Vệ Sinh Dịch Tễ Trung Ương. Đồng thời, cũng không có thuốc chủng ngừa, dù là thuốc chủng ngừa đậu mùa, nên “đề nghị WHO hỗ trợ”.
Hiện nay, theo ông Đặng Đức Anh, “thế giới hiện chỉ có hai loại vaccine được Mỹ cấp phép sử dụng, đều là vaccine virus sống. Vaccine có lộ trình hai liều, tiêm cách nhau 4 tuần, dành cho người trên 18 tuổi trở lên. Tuy nhiên, WHO khuyến cáo không tiêm đại trà vaccine này, chỉ dùng cho nhóm nguy cơ cao như người đồng tính, lưỡng tính nam…” theo tạp chí Sức Khỏe và Đời Sống của Bộ Y Tế CSVN.
Muốn chuẩn bị sớm nhưng lại không có gì, một thứ trưởng y tế của Việt Nam “đề xuất WHO, CDC Hoa Kỳ hỗ trợ một lượng vaccine nhất định để có thể tiêm cho nhóm nguy cơ cao, đặc biệt là trong trường hợp xuất hiện tại Việt Nam. Về thuốc kháng virus nếu có, Việt Nam cũng mong muốn nhận được hỗ trợ.” (TN) [kn]
