WASHINGTON – Sau những năm xáo trộn kinh tế mà hàng triệu người Mỹ phải đương đầu, một số lớn người tiêu thụ hiện giờ có một thái độ mới đối với những hành động lầm lạc về tài chánh. Sự suy nghĩ của họ có thể khiến người vay tiền gặp rắc rối về tín dụng, kể cả những vụ không trả nợ vì cho rằng như vậy có lợi cho họ hơn.
Tuy nhiên, điều đáng chú ý hơn là nhiều người tiêu thụ đã coi thái độ của họ đối với việc cố tình không trả nợ đối với các món thế chấp nhiều hơn trị giá căn nhà trên thị trường, thay đổi đáng kể trong vài năm vừa qua, báo cáo nói.
Từng có nhiều cuộc bàn cãi về nên hay không nên ỳ ra không trả món nợ vay mua nhà từ lý do kinh tế (thất nghiệp, bệnh tật, tai nạn, làm ăn thua lỗ, ly dị v.v…) đến lý do đạo đức. Ði vay của người khác thì phải có bổn phận trả nợ, không thể giật nợ vì trái đạo đức, chẳng hạn. Nhưng cũng có những ký kiến cho rằng mua một căn nhà cũng là một dịch vụ đầu tư tài chính, địa ốc. Người làm chủ căn nhà có thể ăn, có thể thua tùy tình hình thị trường và nền kinh tế. Nó là chuyện kinh doanh có lời có lỗ như bất cứ một loại hình kinh doanh nào khác.
Một con số tổng cộng 32% những người được thăm dò – tương ứng với khoảng 68 triệu người trên toàn quốc – nói các chủ nhà có thể ngưng trả nợ thế chấp nhà nếu họ thấy làm như vậy có lợi cho họ, mà không gặp phải bất cứ hậu quả nào.
Ngoài ra, báo cáo nói 13%, hay 28 triệu người Mỹ, nói có thể họ sẽ ngưng trả nợ có chủ ý dù họ vẫn còn khả năng trả món tiền hàng tháng. Một tỉ lệ 17% khác, hay 36 triệu người, nói họ quen biết những người đã làm như vậy.
“Cuộc nghiên cứu nhắm tìm hiểu quan điểm của giới tiêu thụ về cuộc khủng hoảng kinh tế năm 2008 cho thấy các kết quả đáng báo động,” theo một nhà phân tích cao cấp tại JZ Analytics và là người sáng lập tổ chức thăm dò Zogby. “Những gì gây kinh ngạc là có bao nhiêu người Mỹ cảm thấy có thể chấp nhận việc chủ nhà ngưng trả tiền vay mua nhà và để cho căn nhà bị xiết nợ. Nếu người Mỹ tiếp tục mang tâm trạng đó, nó sẽ còn gây ra các vấn nạn khi nền kinh tế trải qua một cuộc hồi phục chậm chạp.”
Theo báo cáo, người tiêu thụ có những thái độ dễ dãi hơn đối với vài khía cạnh trong việc đánh giá tín dụng: họ có thể thổi phồng thế đứng của họ để được cấp những khoản tín dụng mới. Tổng cộng, 17% những người được thăm dò nói họ sẽ làm như vậy, tương đương với khoảng 36 triệu người Mỹ.
Cuối cùng, một tỉ lệ khác gồm 35% những người trả lời – tổng cộng khoảng 75 triệu người Mỹ – nói hiện nay họ sợ trở thành nạn nhân của những vụ đánh cắp lý lịch nhiều hơn so với 5 năm trước.
Nạn đánh cắp lý lịch và việc quản trị trương mục sai lầm có thể gây thiệt hại cho điểm tín dụng của người vay tiền, và do đó mọi tài liệu tài chánh, kể cả các báo cáo tín dụng, nên được theo dõi chặt chẽ càng thường xuyên càng tốt. (nn)
