Phạm Ðình
Nhân câu chuyện về thắng, chúng tôi có nhận được một câu hỏi có liên quan như sau: “Tôi có nghe nói xe Honda Odyssey đang bị điều tra về hệ thống thắng, và có thể bị recall. Xin cho biết thêm chi tiết về điều này, và ai có thể bắt buộc hãng xe phải recall được?”
“Recall” là gì?
Recall nghĩa đen là “thâu hồi”, một hiện tượng xảy ra khá phổ thông trên thị trường, nhất là trên thị trường xe hơi. Chẳng hạn, sự kiện bạn vừa nói liên quan đến xe Honda Odyssey. Nhưng trước khi nói thêm chi tiết về việc này, chúng tôi xin trình bày ý nghĩa và tiến trình của Recall.
Nói chung, Recall là một lời cảnh cáo, một lời cảnh cáo cụ thể nhất đối với nhà sản xuất về những sản phẩm khiếm khuyết họ tung ra trên thị trường. Nhưng trước tiên, những khiếm khuyết ấy phải được giới tiêu thụ phản ánh. Ở những quốc gia có đời sống dân chủ cao như Hoa Kỳ, chính phủ có dành ra một cơ quan riêng để tiếp nhận những khiếu nại ấy. Nếu nhận được nhiều khiếu nại về cùng một khuyết điểm, nhà chức trách sẽ cho mở cuộc điều tra xem thực hư nơi đâu. Nếu kết quả điều tra xác nhận đúng những khiếm khuyết như phản ánh, nhà chức trách sẽ có biện pháp thích ứng đối với nhà sản xuất. Recall là một trong những biện pháp đó.
Về phía nhà sản xuất, khi nhận được quyết định Recall, họ phải có hành động sửa đổi, cụ thể là sửa chữa miễn phí cho những người đã mua sản phẩm khiếm khuyết đó, hoặc có biện pháp đền bù thích đáng. Trong trường hợp trầm trọng, họ có thể phải thâu hồi sản phẩm và hoàn lại tiền cho người mua.
Về phần người mua, chúng ta sẽ nhận được một thông báo do hãng sản xuất gửi đến tận nhà về những khiếm khuyết của sản phẩm và những biện pháp sửa chữa đề nghị. Ðồng thời, nhà sản xuất sẽ ra một thông cáo công khai để tất cả những người đang dùng sản phẩm ấy mà không nhận được thông báo riêng, có thể biết về lệnh Recall để đưa sản phẩm về đại lý sửa chữa.
Như vậy, Recall đúng là một lời cảnh cáo cụ thể nhất về những khiếm khuyết của sản phẩm. Nó không là lời đồn thổi chung chung, là sự đánh giá bằng cảm tính, mà là những khuyết điểm có thật, được nhiều người phản ảnh, và được chính quyền ủy thác cho giới chuyên môn điều tra với kết quả và biên bản rõ ràng. Bình thường, nó sẽ làm cho nhà sản xuất “rát mặt”, mất uy tín, và mất khách hàng. Nhưng trong thị trường xe hơi, vấn đề Recall xảy ra khá nhiều ngay cả với những hiệu xe được giới tiêu thụ Việt Nam tín nhiệm nhất – như Honda, Toyota – nên thực tế nó không làm suy siểm uy tín của họ là bao nhiêu. Khó có hãng xe nào không chịu ít nhiều “sao quả tạ” như vậy. Tuy nhiên, nếu đi mua xe chúng ta nên chọn những sản phẩm nào càng ít bị “chiếu tướng” càng tốt.
Hệ thống thắng trong xe Honda Odyssey
Vụ việc bạn nêu lên về xe Honda Odyssey là đúng. Nó chưa đưa đến quyết định recall, mà còn trong vòng điều tra sau khi nhà chức trách nhận được 22 khiếu nại của giới tiêu thụ về hệ thống thắng trong các xe minivan Honda Odyssey đời 2007 và 2008 hiện đang lưu hành trên các đường phố nước Mỹ. Chỉ có 22 khiếu nại trong số 344,000 xe mà đã khiến chính quyền phải ra tay! Tiếng nói của người dân quả là có trọng lượng, chính thể dân chủ có khác. Một mặt khác, phải nhận rằng, không phải chỉ có 22 trong số 344,000 chủ xe là gặp trục trặc về thắng, thực tế có rất nhiều người khác cũng gặp trở ngại tương tự, nhưng không phản ánh vì nhiều lý do, chẳng hạn:
-Không biết khiếu nại nơi đâu.
-Có trở ngại về ngôn ngữ, không biết diễn tả ra sao.
-Ngần ngại vì quen tâm lý chấp nhận (“thôi, số xui, đành chịu!”).
-Lười và ỷ lại vào người khác (Làm biếng quá. Hơn nữa, mình không nói cũng có người nói mà!).
-Và hàng trăm lý do khác.
Chính vì thế, chúng ta có thể nói mà không sợ phóng đại quá đáng rằng, 22 khiếu nại đó là phản ánh ý kiến hằng trăm, hoặc thậm chí hàng ngàn người về một khiếm khuyết cụ thể như sau:Chiếc xe Honda Odyssey đang chạy bon bon với tốc độ 70 dặm, 80 dặm một giờ, bỗng chốc bị hãm đà như có bàn chân ma đạp trên bàn thắng, khiến chiếc xe giảm hẳn tốc độ xuống còn 40 dặm, 45 dặm! Sau đó, không hiểu vì lý do gì chiếc xe lại tăng tốc trở lại và sải vó bình thường. Tài xế vừa mừng, vừa lo không biết chiếc xe còn trở chứng lần nào nữa trên con đường trước mặt không.
Qua điều tra sơ khởi, nhà chức trách đặt giả thuyết vấn đề có thể liên quan tới hệ thống Stability Assist System, là một cơ chế bung thắng tự động khi xe đi vào những khúc “cua” gắt, hoặc xe tăng tốc trên các mặt đường trơn ướt. Cơ chế này được thiết kế như một biện pháp an toàn lại trở thành một trở ngại có thể đưa đến tai nạn hoặc thương tích cho người ngồi trên xe. Rất may, chưa có trường hợp tai nạn nào được ghi nhận.
Bạn có lái xe Honda Odyssey không? Có cảm thấy những trở ngại nêu trên không? Dù thế nào chăng nữa, bạn nên theo dõi kết quả điều tra, để nếu cần thì mang xe đi sửa nếu xe thực sự bị Recall về việc này.
Thái độ tích cực của giới tiêu thụ
Từ sự việc trên nhân rộng ra, chúng ta cần có phản ứng tích cực đối với những sản phẩm mình phải bỏ tiền ra mua sắm, để góp phần cải thiện sản phẩm vì quyền lợi của chính mình và quyền lợi của những người chung quanh mình. Cụ thể, nếu cảm thấy có điều bất thường trong hệ thống thắng xe (và những chi tiết kỹ thuật có thể đưa đến mất an toàn sử dụng) và nếu đã mang đến cho đại lý sửa chữa mà không có kết quả, thì bạn nên làm gì? Chỉ cần bỏ ra một vài phút để phản ảnh với Cơ Quan Toàn Quốc Quản Trị An Toàn Xa Lộ NHTSA (National Highway Traffic Safety Administration) bằng 1 trong những cách sau đây:
-Ðiền đơn trên mạng tại địa chỉ https://www.odi.nhtsa.dot.gov/VehicleComplaint/index.xhtml
-Xin đơn khiếu nại gửi tới qua địa chỉ email.
-Hoặc báo cáo qua điện thoại tại số: (888) 327-4236, từ Thứ Hai đến Thứ Sáu, 8 giờ sáng tới 8 giờ tối (giờ miền Ðông).
Lá đơn chỉ gồm một số chi tiết rất dễ hiểu và rất dễ điền, bao gồm các chi tiết sau:
-Hiệu xe (chẳng hạn, Toyota, Honda, Ford&)
-Kiểu xe (chẳng hạn, LS, EX, Flex&)
-Số hiệu xe (VIN) gồm 17 chữ số (trên giấy chủ quyền và giây đăng bộ hằng năm)
Chi tiết về trường hợp đưa đến trục trặc, chẳng hạn như trục trặc xảy ra trong trường hợp nào, có thường xuyên không, dẫn đến hậu quả nào, và bạn đã làm gì để sửa chữa&.
Ðơn khiếu nại của chúng ta sẽ được Văn Phòng Ðiều Tra Khuyết Ðiểm ODI (Office of Defects Investigation) thuộc NHTSA cứu xét. Nếu cần, một kỹ sư trong văn phòng ODI sẽ tiếp xúc với bạn để lấy thêm chi tiết. Thế nào chăng nữa, phản ánh của bạn cũng là một tiếng nói thúc đẩy cải thiện nhằm đưa đến sự an toàn hơn trên đường phố.
Ngoài ít phút tiếp xúc với cơ quan thẩm quyền, chúng ta không còn mất mát thêm hoặc bị làm phiền hà về một điều gì khác.
Một lần nữa, những tiếng nói của giới tiêu thụ rất là cần thiết. Chúng ta chia sẻ những tin tức về các trở ngại của xe, không phải chỉ là vì an nguy của mình nhưng cũng chính vì lòng bác ái đối với những người khác trong xã hội. Những vụ Recalls trong lịch sử của kỹ nghệ xe hơi liên quan tới Honda, Toyota, Nissan. và tất cả những loại xe đang lưu hành trên đường phố nước Mỹ, sở dĩ có được cũng là nhờ những người đã bỏ chút thời giờ để phản ánh về những khiếm khuyết được phát giác trong xe họ đang dùng.
Thiết tưởng, đến lượt mình chúng ta đừng nên tiếc gì một vài phút vắn vỏi, nhưng giá trị lớn lao đó.
Muốn giữ xe ở tình trạng hoàn hảo nhất, xin xem Cẩm Nang Bảo Trì Tập I, II, và III đã phát hành, mỗi tập $6.00+$2.00 cước phí. Money Back Guarantee 3 tháng. Gửi cheque cho Phạm Ðình, 9800 Bolsa Ave # 86, Westminster, CA 92683 Tel: 714 675 8628. Cho biết điện thoại và email, nếu có. Có thể hỏi tại nhà sách Tú Quỳnh 714-531-4284; hoặc Tự Lực 714-531-5290
