HÀ NỘI (NV) .- Việt Nam vừa bội chi vừa thất thu nghiêm trọng về ngân sách. Bảy tháng đầu 2013, bội chi lên tới 102 ngàn tỉ. Các địa phương thất thu về ngân sách từ hàng chục ngàn đến hàng trăm tỉ.
Biểu đồ về mức thu cho ngân sách của Sài Gòn trong vài năm gần đây, giảm dần. (Đồ họa: Tuổi Trẻ)
Tại cuộc họp với Ủy ban Tài chính – Ngân sách của Quốc hội CSVN, diễn ra hôm 29 tháng 8-2013, nhà cầm quyền thành phố Sài Gòn cho biết, so với chỉ tiêu thu ngân sách do trung ương ấn định, năm nay, thành phố này thất thu khoảng 20 ngàn tỉ đồng.
Còn tại Kiên Giang, Cục Thuế của tỉnh này loan báo, sau khi cân đối giữa các lĩnh vực phải tăng và giảm, năm nay, Kiên Giang ước tính sẽ thất thu cho ngân sách khoảng 133 tỷ đồng. Tình trạng tương tự đang xảy ra ở tất cả các tỉnh, thành phố trên toàn Việt Nam.
Nhà cầm quyền thành phố Sài Gòn giải thích, sở dĩ mức thất thu ngân sách của thành phố này lên tới 20 ngàn tỉ đồng vì “chỉ tiêu thu ngân sách” do nhà cầm quyền trung ương ấn định cho năm nay “cao chưa từng thấy” (khoảng 250 ngàn tỉ đồng). Trong khi đó thì kinh tế suy thoái nghiêm trọng, doanh nghiệp phá sản, ngưng hoạt động hàng loạt, thất nghiệp tràn lan và chính quyền trung ương lại ra lệnh miễn giảm, giãn thu các loại thuế.
Khi thông báo về tình hình thu ngân sách của năm 2013, Cục Thuế tỉnh Kiên Giang cũng giải thích, lý do dẫn tới mức thất thu ngân sách lên tới hàng trăm tỉ có ba trong số 15 sắc thuế không thể thu ở mức như dự kiến. Đó là: thuế thu nhập cá nhân, tiền thuê đất và các nguồn thu tại xã. Chỉ riêng số tiền thất thu từ thuế thu nhập cá nhân ở Kiên Giang trong năm nay đã lên tới 115 tỷ đồng.
Giải trình thêm về thất thu ngân sách tại Sài Gòn, Cục trưởng Cục Thuế của thành phố này cho biết, chỉ riêng nguồn thu từ tiền sử dụng đã giảm 5,000 tỉ đồng (từ 10,000 tỉ hồi năm ngoái xuống còn chừng 5,000 tỉ trong năm nay). Việc 14,000 doang nghiệp sản xuất, kinh doanh tại Sài Gòn bị phá sản, ngưng hoạt động cũng làm cho nguồn thu ngân sách ở thành phố này mất chừng 800 tỉ tiền thuế.
Điểm đáng chú ý là vì có nhiều doanh nghiệp lớn, sử dụng nhiều công nhân bị phá sản, hoặc thua lỗ phải tạm ngưng hoạt động nên thất thu ngân sách nghiêm trọng sẽ không chỉ là chuyện của riêng năm nay.
Để bù đắp sự thiếu hụt của các nguồn thu từ ngân sách, nhà cầm quyền thành phố Sài Gòn hứa sẽ tận thu thuế thu nhập cá nhân từ những “đại gia” và giới có thu nhập cao từ nhiều nguồn khác nhau như: giáo sư, bác sĩ, ca sĩ,…
Một điểm đáng chú ý khác là giống như chính quyền trung ương, tuy ngân sách thất thu nghiêm trọng nhưng nhà cầm quyền thành phố Sài Gòn cũng bội chi. Bà Đào Thị Hương Lan, Giám đốc Sở Tài chính Sài Gòn phân bua rằng, sở dĩ chi cho đầu tư phát triển tăng thêm khoảng 6,000 tỉ đồng so với dự trù vì nhu cầu đầu tư phát triển rất lớn. Bà Lan than là vốn cho đầu tư phát triển Sài Gòn cần từ 36 ngàn tỉ đến 40 ngàn tỉ mỗi năm nên 6,000 tỉ là quá ít.
Theo một số tờ báo ở Sài Gòn, do vừa bội chi, vừa thất thu, nhà cầm quyền của thành phố này mới ban hành một chỉ thị, yêu cầu từ nay đến hết năm, tất cả các cơ quan trực thuộc phải tiết kiệm được tối thiểu là 10% dự trù chi thường xuyên, tiết kiệm tối thiểu 20% chi phí điện, nước, điện thoại, văn phòng phẩm, xăng dầu. (G.Đ)
