HOA KỲ – Trong số các chiến hạm lớn của Hải Quân Mỹ, tuần dương hạm USS Cowpens (CG-63) có lẽ là một trong những chiếc được báo chí nhắc nhở nhiều nhất trong vài năm trở lại đây vì nỗi xui xẻo… “sát hạm trưởng.”
Năm 2010, nữ hạm trưởng của chiến hạm này, Ðại Tá Holly Graf, bị giải nhiệm sau khi có cuộc điều tra về các tố cáo là bà có thái độ “hung dữ” với thủy thủ đoàn, kể cả hành vi đánh đập nhân viên.
Hình chụp Tháng Ba, 2014, do Hải Quân Hoa Kỳ phổ biến, gồm các chỉ huy của USS Cowpens. Ðại Tá Hạm Trưởng Greg Gombert (bìa trái) và nữ Trung Tá Destiny Savage. (Hình: AP Photo/U.S. Navy)
Sang năm 2012, Ðại Tá Hạm Trưởng Robert Marin, bị giải nhiệm sau khi bị một sĩ quan khác ở căn cứ nhà tại cảng Yokosuka, Nhật, tố cáo là đã tằng tịu với vợ ông ta.
Chiếc Cowpens thật ra không chỉ được biết đến vì các tai tiếng. Chiến hạm này đã là chiếc đầu tiên bắn hỏa tiễn lúc khởi đầu cuộc chiến Iraq, từng tham dự nhiều cuộc tuần tiễu ở vùng Thái Bình Dương, kể cả trợ giúp sóng thần tại Nhật năm 2011, cứu trợ bão lụt ở Philippines và cuộc đối đầu với Hải Quân Trung Quốc hồi Tháng Mười Hai năm 2013 khi xảy ra việc một tàu Trung Quốc đâm thẳng vào chiến hạm này vì bị cho là theo dõi quá sát hàng không mẫu hạm Liêu Ninh.
Nhưng những gì xảy ra trong cuộc hải hành kéo dài mấy tháng của chiếc Cowpens hồi đầu năm nay có thể là vượt quá sức tưởng tượng của nhiều người.
Hồi Tháng Giêng năm nay, chiếc Cowpens đang nửa chừng trong cuộc hải hành độc lập kéo dài 7 tháng qua vùng biển Tây Thái Bình Dương thì Ðại Tá Hạm Trưởng Greg Gombert bất ngờ bị bệnh.
Hạm Trưởng Gombert lúc đó bị các chứng như bệnh cảm khiến ông phải ở trong cabin trong suốt một tuần lễ. Sau đó, trong lúc hồi phục, ông bị thêm một chứng khác là tình trạng tạm thời tê liệt các bắp thịt trên mặt. Tình trạng này, tuy không nguy hiểm tính mạng, nhưng làm ông khó cử động một số bắp thịt trên mặt, cũng như trong trường hợp bị tai biến mạch máu não nhỏ.
Ông Gombert từ khi đó ở lì trong phòng và bắt đầu chuyển giao trách nhiệm cho một sĩ quan thâm niên trên tàu, chỉ dưới ông. Ðây là một nữ trung tá với 11 năm thâm niên công vụ, và cũng là người mà sau đó giới chức điều tra Hải Quân Mỹ cho rằng Ðại Tá Gombert có mối quan hệ không chính đáng.
Nữ Trung Tá Destiny Savage, cơ khí trưởng chiến hạm, và cũng là hạm phó tạm thời, lúc này trở thành “quyền hạm trưởng.” Giới chức điều tra cho hay bà coi như điều hành toàn bộ mọi việc trên tàu, từ nhận báo cáo, xem xét bảng thăng thưởng các sĩ quan cấp dưới, và điều hành cuộc họp của sĩ quan chỉ huy các ban trên tàu, thay thế cho Hạm Trưởng Gombert.
Trung Tá Savage, người không thuộc ngành chỉ huy, không được coi là đủ kinh nghiệm để là hạm phó, vậy mà cũng chỉ huy hai vụ tiếp tế dầu trên biển, khi chiếc tuần dương hạm nhận dầu ở một chiếc tàu dầu chạy song song chỉ cách khoảng 150 feet (khoảng 45 m) trong tình trạng biển động mạnh, giữa khi hạm trưởng vẫn ở trong cabin của ông.
Hơn thế nữa ông Gombert thường xuyên vắng mặt trên đài chỉ huy trong khi tàu chạy ở biển gần sát các khu vực có san hô cũng như trong những lúc thả neo. Ngoài ra, bản báo cáo cho hay hạm trưởng Gombert chỉ rời khỏi cabin của ông khoảng vài phút mỗi ngày trong thời gian chừng 2 tháng.
Và điều lạ lùng là bộ chỉ huy hạm đội không nhận được báo cáo gì trong suốt thời gian này.
Hạm Trưởng Gombert bị giải nhiệm khi tàu trở về bến San Diego sau bảy tháng hải hành, trở thành hạm trưởng thứ ba của chiếc Cowpens bị giải nhiệm từ năm 2010 tới nay. Thượng sĩ nhất quản nội trưởng Gabriel Keeton cũng bị thay thế. Các giới chức chỉ huy Hải Quân Mỹ lúc đó chỉ nói rằng họ mất sự tin tưởng vào khả năng chỉ huy của hai cá nhân này.
Kết luận của cuộc điều tra nói rằng không có bằng cớ nào cho thấy có mối liên hệ xác thịt giữa Ðại Tá Gombert và Trung Tá Savage, nhưng điều này không cần thiết để khẳng định là mối quan hệ giữa hai người “thân mật quá mức” và vi phạm quy luật của Hải Quân Mỹ.
Tư lệnh lực lượng chiến hạm nổi của Hải Quân Mỹ, Phó Ðô Ðốc Tom Coperman viết trong bức thư đi kèm với bản báo cáo, nói rằng giềng mối chỉ huy trên chiến hạm gồm hạm trưởng, hạm phó và quản nội trưởng “hoàn toàn gẫy đổ.”
“Các vi phạm được tìm thấy trong cuộc điều tra, nhất là việc trắng trợn từ bỏ trách nhiệm chỉ huy của hạm trưởng, là điều tệ hại nhất mà tôi từng thấy trong 32 năm hải vụ,” theo lời Phó Ðô Ðốc Copeman.
Bản báo cáo cũng cho hay là có bằng chứng cho thấy ông Gombert và bà Savage có mối quan hệ đáng lo ngại giữa hai sĩ quan có cấp bậc khác nhau. Họ ở cùng trong cabin của hạm trưởng khi chỉ mặc quần áo lót. Bà Savage dọn giường và nấu thức ăn cho ông Gombert trong phòng riêng của ông. Họ ở cùng phòng trong khách sạn và ít nhất có một lần thủy thủ đoàn nhìn thấy họ nắm tay đi với nhau.
Khi bị các sĩ quan khác đặt vấn đề, cả Hạm Trưởng Gombert và Hạm Phó Savage đều chối là họ không có mối quan hệ tính dục. Trung Tá Savage còn nói rằng sở dĩ có lời cáo buộc đó chỉ vì bà là phụ nữ.
Trong cuộc điều tra, Thượng Sĩ Nhất Keeton bị coi là thiếu trách nhiệm khi không báo cáo tình hình trên chiến hạm và mối quan hệ không chính đáng giữa hạm trưởng và hạm phó cho cấp chỉ huy cao hơn.
Phó Ðô Ðốc Copeman cho hay trong lá thư chấp nhận kết quả điều tra rằng tình trạng thiếu chuyên nghiệp và thiếu kỷ luật này “vượt quá sự hiếm thấy, đây là điều từ trước tới nay chưa hề có.”
Và sau cùng Phó Ðô Ðốc Copeman nhận định rằng chiếc USS Cowpens trở về an toàn sau chuyến hải hành 7 tháng là nhờ “khả năng ứng phó và sự kiên quyết” của tất cả thủy thủ đoàn. (V.Giang)
