Thanh Long/Người Việt
WESTMINSTER, California (NV) – Hồng Kim Bảo (Sammo Hung) là một trong những nhà làm phim cần cù nhất trong lịch sử điện ảnh Hồng Kông.
Hồng Kim Bảo năm nay 69 tuổi, có biệt danh “Đại Sư Huynh” (để khỏi lộn với “Sư Huynh” Thành Long), hay “vua võ thuật.”
Ông được huấn luyện ở Trường Kịch Nghệ Bắc Kinh cùng với Thành Long từ lúc còn nhỏ. Ngay từ thời đó, đôi khi ông được mời đóng vài bộ phim.
Ông chính thức bước vào kỹ nghệ điện ảnh khoảng năm 1967 (tức khoảng 15 tuổi). Ban đầu, ông làm diễn viên đóng thế pha nguy hiểm (stuntman) và đóng vai phụ, rồi leo lên vị trí biên đạo võ thuật cho hãng phim Shaw Brothers trước khi ký hợp đồng làm việc với hãng Golden Harvest năm 1970.
Trong 20 năm sau đó, ông vừa là biên đạo lẫn diễn viên “đắt sô,” vừa là đạo diễn và nhà sản xuất thành công.
Đến nay, Hồng Kim Bảo đóng khoảng 189 phim, đạo diễn 32 phim, biên đạo 50 phim, đạo diễn cảnh hành động cho 28 phim, và sản xuất 47 phim.
Mặc dù Hồng Kim Bảo nổi tiếng với phong cách hài hước, nhưng những phim ông tham gia thuộc nhiều phong cách và thể loại khác nhau.
Sau đây là 10 phim hay nhất của Hồng Kim Bảo, theo nhật báo South China Morning Post.
Eastern Condors (đạo diễn: Hồng Kim Bảo, 1987)
“Eastern Condors” (Phi Ưng Phương Đông) là phim võ thuật hiếm hoi lấy bối cảnh chiến tranh Việt Nam.
Ăn theo những phim cổ điển của Tây phương như “The Dirty Dozen” và “The Deer Hunter,” bộ phim của Hồng Kim Bảo kể về 10 tù nhân Trung Quốc được người ta hứa trả tự do nếu chịu nhảy dù vô Việt Nam để phá hủy vài thứ vũ khí của người Mỹ, không cho Việt Cộng tìm thấy.
Đoàn làm phim gồm nhiều cộng sự của Hồng Kim Bảo thời những năm 1980 như Nguyên Bưu, Lâm Chánh Anh và Viên Hòa Bình. Cũng như phim “Apocalypse Now” của đạo diễn Francis Ford Coppola, phim “Eastern Condors” quay ở Philippines.
Encounter of the Spooky Kind (đạo diễn: Hồng Kim Bảo, 1980)
Công chiếu năm 1980, “Encounter of the Spooky Kind” (Cương Thi Vật Cương Thi) lập tức trở thành phim cực kỳ ăn khách mùa Giáng Sinh năm đó.
Bộ phim mở đầu loạt phim võ thuật kinh dị hài, và tạo cảm hứng cho loạt phim “Mr Vampire” (Cương Thi Tiên Sinh) mà Hồng Kim Bảo sản xuất những năm sau đó.
Trong phim, Hồng Kim Bảo đóng vai người lái xe ngựa hay khoác lác phải tự vệ trước đám ma quỷ được tình nhân của vợ ông cử đến sát hại ông.
Một trong những điểm nổi bật của bộ phim là cảnh “đánh võ ma” cuối cùng, trong đó hai nhà sư mượn cơ thể của Hồng Kim Bảo và đám ma quỷ để đấu với nhau.
Thành công của bộ phim giúp sự nghiệp Hồng Kim Bảo lớn mạnh. Tuy nhiên, thành công đó không được trọn vẹn vì bị nhiều người chỉ trích cảnh nhân vật mà Hồng Kim Bảo đóng đánh đập tàn nhẫn cô vợ không chung thủy.
Hapkido (đạo diễn: Hoàng Phong, 1972)
Khi Hồng Kim Bảo ký hợp đồng với hãng Golden Harvest vào năm 1970, sau khi chỉ là diễn viên đóng thế và biên đạo cho hãng Shaw Brothers, Golden Harvest hứa sẽ cho ông vai trò lớn hơn – cả trước lẫn sau ống kính.
“Hapkido” (Hiệp Khí Đạo) là một trong những kết quả đó: Ông vừa làm biên đạo vừa đóng phim.
Có thể nói phim này là thuộc về Mao Anh (Angela Mao Ying) vì giúp đưa cô trở thành diễn viên ngôi sao ở Mỹ, nhưng vai diễn của Hồng Kim Bảo rất quan trọng, và ông xuất sắc trong những pha đấu võ.
Trong phim, Hồng Kim Bảo, Mao Anh và Hoàng Gia Đạt (Carter Wong) sang Nam Hàn học hiệp khí đạo rồi về Trung Quốc mở võ đường và bị một võ đường đối thủ của Nhật tấn công.
Thời còn nhỏ, Hồng Kim Bảo có học một chút hiệp khí đạo ở Trường Kịch Nghệ Bắc Kinh, nhưng hãng Golden Harvest gửi ông và Mao Anh sang Nam Hàn để luyện thêm.
Ip Man 2 (đạo diễn: Diệp Vĩ Tín, 2010)
Trong phim “Ip Man” (Diệp Vấn) đầu tiên, Hồng Kim Bảo làm biên đạo võ thuật. Nhưng đến “Ip Man 2,” ông cũng xuất hiện trong phim, vì như ông nói đùa, nhà sản xuất Raymond Wong chấp nhận trả thù lao để ông diễn xuất lần này.
Hồng Kim Bảo đóng vai Hồng Chấn Nam, võ sư Hồng Gia Quyền đã lớn tuổi, xích mích với Diệp Vấn, người mới đến Hồng Kông và mở võ đường mà không theo quy định “ngầm” của địa phương. Nhưng sau đó, chính Hồng Chấn Nam nhờ Diệp Vấn bảo vệ uy danh của võ thuật Trung Hoa trước quyền Anh của Tây phương.
Hồng Kim Bảo bị đau tim trong lúc quay cảnh tỉ thí với nhà vô địch quyền Anh của Anh Quốc (do Darren Shahlavi đóng) và phải đi giải phẫu trước khi trở lại hoàn tất bộ phim.
Knockabout (đạo diễn: Hồng Kim Bảo, 1979)
Các nhà biên đạo võ thuật thường nói rằng mục đích đánh võ là bảy tỏ cảm xúc nhân vật, nhưng điều này không đúng với phim võ hài “Knockabout” (Tạp Gia Tiểu Tử), vốn chỉ đơn giản là về đánh đấm.
Diễn viên Nguyên Bưu đóng vai kẻ lừa đảo thọ giáo một cao thủ bất khả chiến bại (do Lưu Gia Lương đóng), nhưng hóa ra sư phụ này là kẻ tâm thần.
Sáu mươi phút đầu tiên còn pha cảnh hài hước, nhưng 30 phút cuối cùng là hoàn toàn đấu võ, gay cấn nhất là màn quyết chiến cuối cùng giữa Lưu Gia Lương, Nguyên Bưu và Hồng Kim Bảo (đóng vai kẻ ăn mày).
Magnificent Butcher (đạo diễn: Viên Hòa Bình, 1979)
Mặc dù những màn chọc cười khán giả có vẻ thô thiển, bộ phim võ hài này có vài cảnh đấu võ rất sáng tạo miêu tả lối đánh của Hồng Gia Quyền. Hơn nữa, “Magnificent Butcher” (Lâm Thế Vinh) còn có diễn viên Quan Đức Hưng (Kwan Tak-hing) thủ vai Hoàng Phi Hồng, nhân vật mà ông đóng trong hơn 70 bộ phim.
Hồng Kim Bảo vào vai võ sư Lam Ting, đệ tử của Hoàng Phi Hồng. Vai người ăn mày ban đầu dự tính dành cho cha của đạo diễn Viên Hòa Bình là ông Viên Tiểu Điền, người nổi tiếng qua vai kẻ ăn mày trong phim “Túy Quyền,” nhưng ông qua đời ngay trước khi phim bắt đầu quay, và được thay bằng Phàn Mai Sanh.
Painted Faces (đạo diễn: Alex Law, 1988)
“Painted Faces” (Thất Tiểu Phúc) là phim chính kịch nhẹ nhàng, kể lại thời học hành gian khổ của Hồng Kim Bảo ở Trường Kịch Nghệ Bắc Kinh, cũng là trường huấn luyện Thành Long và Nguyên Bưu.
Hồng Kim Bảo đóng vai võ sư Yu Jim-yuan, còn những diễn viên trẻ hơn đóng vai Hồng Kim Bảo – sư huynh của cả đoàn – đóng vai và Thành Long. Mặc dù Hồng Kim Bảo thường cho biết ông ghét thời đi học ở trường này vì đám học trò nhỏ thường xuyên bị thầy đánh, nhưng ông đóng vai Sư Phụ Yu đầy thông cảm.
Pedicab Driver (đạo diễn: Hồng Kim Bảo, 1989)
Công chiếu năm 1989, “Pedicab Driver” (Quần Long Hí Phụng) là phim cuối cùng trong thập niên thành công nhất của Hồng Kim Bảo. Một lần nữa, nội dung và những câu đùa khá thô thiển, nhưng những màn đấu võ thì đầy hấp dẫn.
Hồng Kim Bảo đóng vai người lái xích lô ở Macau đụng độ với chủ nhà thổ hung ác.
Phim gồm nhiều màn đấu võ, trong đó có ba màn đáng chú ý nhất – cuộc đụng độ trong sòng bài với Lưu Gia Lương, màn đánh nhau tập thể giữa hai nhóm tài xế xích lô kình địch, và màn quyết chiến cuối cùng trong nhà thổ.
The Prodigal Son (đạo diễn: Hồng Kim Bảo, 1981)
“The Prodigal Son” (Phá Gia Chi Tử) được người mê phim võ rất yêu thích. Phim có nhiều cảnh đánh võ theo trường phái cũ được biên đạo công phu.
“The Prodigal Son” kể về chàng Leung Jan (do Nguyên Bưu đóng), nhân vật dựa theo một võ sinh phái Vịnh Xuân có thật hồi thế kỷ 19. Leung là con nhà giàu, lần nào thi đấu cũng thắng, vì cha anh trả tiền cho đối thủ để họ chịu thua. Khi phát hiện bị lừa, Leung đến xin võ sư Vịnh Xuân Leung Yee-tai (do Lâm Chánh Anh đóng) – “vua kung fu ở Phật Sơn” – truyền võ công cho anh.
Hồng Kim Bảo làm đạo diễn, biên đạo võ thuật và tham gia viết kịch bản cho bộ phim. Ngoài ra, ông cũng xuất hiện trong phim với vai võ sư khó tính Wong Wa-bo, cũng là nhân vật có thật.
Warriors Two (đạo diễn: Hồng Kim Bảo, 1978)
“Warriors Two” (Song Chiến) là sự kết hợp nhuần nhuyễn bi với hài. Nội dung chính cũng liên quan đến Vịnh Xuân Quyền, và có lẽ, đây vẫn là bộ phim trình diễn chiêu Vịnh Xuân thuần túy nhất. Hồng Kim Bảo làm đạo diễn và đóng vai phụ trong phim.
Khi tình cờ nghe được nhóm giang hồ âm mưu giết người đứng đầu thị trấn, Chan Wah-shan (do Casanova Wong đóng) bỏ trốn cùng với người bạn tên Fei Chun (Hồng Kim Bảo).
Sau khi nhóm giang hồ sát hại mẹ của Chan Wah-shan để buộc anh xuất đầu lộ diện, Fei Chun giới thiệu anh với cao thủ Vịnh Xuân – Leung Jan (Lương Gia Nhân) – để luyện công trả thù cho mẹ.
“Warriors Two” được quay tỉ mỉ để bảo đảm khán giả nhìn rõ chiêu của Vịnh Xuân Quyền, và một cảnh luyện công rất dài giải thích từng kỹ thuật và ý nghĩa của môn phái này. Màn “đánh võ mù” của Hồng Kim Bảo trong rừng tối được xem là một trong những màn xuất sắc nhất của ông từ trước đến nay. (Thanh Long) [qd]
—–
Liên lạc tác giả: [email protected]
