Thiện Lê/Người Việt
DEL NORTE COUNTY, California (NV) – Những khu vực hẻo lánh ở Hoa Kỳ hiện nay có tỷ lệ chích ngừa COVID-19 rất thấp. Nơi có ít người chích ngừa nhất California là Del Norte County ở miền Bắc, mặc dù quận hạt này có nhiều nỗ lực để kêu gọi cư dân đi chích ngừa, nhất là các cộng đồng thiểu số.
Del Norte County là quận hạt ven biển Thái Bình Dương ở Bắc California, sát biên giới với tiểu bang Oregon. Tuy có dân số khoảng 28,000 người, nhưng đây là quận hạt có ít người chích ngừa nhất tiểu bang. Vì biến chủng Delta, số người nhiễm ở Del Norte County đang tăng rất nguy hiểm, làm bệnh viện chính của quận hạt này là Sutter Coast hết giường.
Một số chuyên gia của quận hạt này dự hội thảo do Dịch Vụ Truyền Thông Thiểu Số (EMS) tổ chức vào sáng Thứ Sáu, 27 Tháng Tám, để nói về những thành công và trở ngại trong việc chích ngừa các cộng đồng thiểu số ở đây gồm người Latino, người thổ dân Hoa Kỳ thuộc hai bộ tộc Yurok với Karuk, và người Hmong.
Không chỉ vậy, quận hạt này còn có nhiều nỗ lực để chích ngừa cho người vô gia cư, trong đó có nhiều cựu quân nhân sống trong rừng hay ngoài đường ở thành phố Crescent City.
Diễn giả đầu tiên là bà Melody Cannon-Cutts, quản lý chương trình y tế công cộng của Sở Y Tế Del Norte County.
Bà cho biết quận hạt chỉ có một bệnh viện là Sutter Coast, và chỉ có tổng cộng 60 giường. Bệnh viện này phải dùng 11 giường cho phòng chăm sóc đặc biệt (ICU), và ICU không còn giường nữa.
Del Norte County theo dõi đại dịch từ Tháng Hai, 2020, và đến Tháng Tư có người nhiễm đầu tiên. Từ đó, Sở Y Tế thường xuyên cập nhật thông tin cho cư dân.
Vì tình hình đại dịch đang trở nên nguy hiểm, các giới chức của Del Norte County ra lệnh bắt buộc đeo khẩu trang và giãn cách xã hội tại những nơi đông người.
Quận hạt còn tổ chức một cuộc họp để giải thích về các loại vaccine, kêu gọi cư dân đi chích ngừa.
“Chúng tôi sẽ tổ chức một cuộc họp hằng tuần để giúp cư dân không lo sợ về vaccine nữa, giúp họ đi chích ngừa. Thị thưởng và phó thị trưởng của Crescent City kêu gọi cư dân làm tròn trách nhiệm và nghĩa vụ của họ bằng cách đi chích ngừa. Chúng tôi sẽ tìm nhiều cách để giúp cư dân chích ngừa nhiều hơn,” bà Cannon-Cutts nói.
Ngoài ra, bà còn cho biết nhà tù của quận hạt này đang có nhiều người nhiễm COVID-19 hơn trước, và đa số là nhân viên nhà tù chứ không phải tù nhân.
Diễn giả thứ hai là ông Terry Supahan, người của bộ tộc Karuk và tổng giám đốc của True North Organizing Network.
Ông cho biết từ lúc đại dịch khởi phát, lãnh đạo của các bộ tộc ở Del Norte County và nhiều nơi khác ở Bắc California lập tức ngưng mọi hoạt động.
Tuy nhiên, ông cho hay văn hóa của người thổ dân Hoa Kỳ góp phần cho sự lây lan của dịch bệnh trong các bộ tộc.
“Chúng tôi thường tiếp xúc rất gần với nhau vì gia đình đông người, vì có người lớn tuổi và trẻ em cần chăm sóc. Khi một người bị bệnh, chúng tôi biết căn bệnh đó có thể lan ra cả đại gia đình,” ông Supahan nói.
Theo ông, từ đầu các bộ tộc đều đeo khẩu trang, giãn cách xã hội và trông có vaccine từng ngày. Tổ chức True North Organizing Network là cầu nối giữa cộng đồng thổ dân Hoa Kỳ với các cơ quan y tế và khoa học để cung cấp thông tin mới nhất, giúp họ tự bảo vệ bản thân.
Diễn giả thứ ba là ông Miguel Pelayo-Zapeda, đại diện cho những người Latino làm nông ở Del Norte County.
Ông chia sẻ: “Cộng đồng Latino ở đây đa số làm nghề nông hay nuôi bò sữa. Chúng tôi có cùng quê ở Mexico, vì một gia đình đi trước sau đó nhiều người đi theo. Họ thấy nơi này rất đẹp, từ cảnh sông núi tự nhiên đến đất đai màu mỡ, rồi kêu gia đình đến đây để gầy dựng cuộc sống. Gia đình tôi cũng đến đây bằng cách đó, và tôi sinh ra ở Crescent City.”
Ông Pelayo-Zapeda cho biết đại dịch làm cộng đồng Latino bị chia cách, và không tụ họp đông đúc như trước được. Vì vậy, với vai trò nhân viên giao tế, ông muốn giúp cộng đồng tiếp xúc lại với nhau.
Một trong những điều tâm đắc nhất của ông là mở được một trạm chích ngừa ngay trại bò sữa Alexandre để những người làm việc ở đây có thể chích vaccine trong giờ ăn trưa.
Trong hơn một năm giúp đỡ cộng đồng Latino, ông Pelayo-Zapeda cho hay ông rất buồn khi thấy một thành viên của cộng đồng qua đời vì đại dịch, trong đó có một phụ nữ thường đi lễ vào cuối tuần với ông, và bà thường đến ủng hộ quán taco của gia đình ông.
“Bà qua đời vì không biết đại dịch sẽ nguy hiểm đến mức nào và chưa chích vaccine kịp, nên dặn dò con cái phải chích ngừa,” ông nói.
Diễn giả thứ tư là bà Daphne Cortese-Lambert, người điều hành dự án Del Norte Mission Possible, chuyên giúp đỡ người vô gia cư ở Del Norte County.
Theo bà, trở ngại lớn nhất để giúp đỡ người vô cư trong đại dịch là cách đưa thông tin cho họ vì nhiều người không biết đọc. Điều đó làm các cơ quan chính phủ và các tổ chức thiện nguyện khó đưa thông tin.
Bà còn nói những người biết đọc thì không tin các cơ quan chính phủ vì họ cần giúp đỡ trong đại dịch, nhưng mọi nơi đều đóng cửa.
“Trong suốt đại dịch, Del Norte Mission Possible giúp đỡ rất nhiều người vô gia cư, tạo ra nhiều mối quan hệ thân thiết, và chúng tôi muốn dùng những mối quan hệ đó để kêu gọi họ đi chích ngừa,” bà Cortese-Lambert nói.
Diễn giả thứ năm là ông Khou Vue, giáo viên và thành viên ban giám đốc của Trung Tâm Văn Hóa Hmong ở Del Norte County.
Ông cho biết mình sinh ra ở Thái Lan sau chiến tranh Việt Nam, và ông rất hiểu rõ chuyện nhiều người thiếu niềm tin vào chính phủ. Đó là một vấn đề lớn trong cộng đồng Hmong. Tuy vậy, từ những ngày đầu của đại dịch, cộng đồng này rất nghiêm túc trong việc phòng dịch.
“Chúng tôi tự cách ly, có người đi mua sắm cho các cao niên và thường xuyên kiểm tra sức khỏe của họ. Đến Tháng Sáu năm nay, tiểu bang mở cửa mọi thứ lại, và chúng tôi bắt đầu nới lỏng, hoạt động bình thường lại. Trước đó, chúng tôi phải hủy hết mọi sinh hoạt cộng đồng, trong đó có nhiều sinh hoạt tín ngưỡng, tang lễ và đám cưới,” ông kể.
Ông Vue chia sẻ Trung Tâm Văn Hóa Hmong giúp đỡ cộng đồng bằng cách đưa văn bản hay truyền miệng thông tin đến các cao niên và các gia đình không có Internet. Ông còn nói cộng đồng có một đường dây điện thoại để liên lạc với các trưởng lão của từng gia đình, giúp lan truyền những thông tin quan trọng dễ dàng.
Diễn giả cuối cùng là anh Thayallen Gensaw, học sinh của trung học Del Norte ở Crescent City và người của bộ tộc Yurok.
Anh cho biết nhiều bạn cùng lứa cho rằng chích ngừa không quan trọng, nghĩ mình còn khỏe mạnh nên ỷ y, và không biết sự nguy hiểm của đại dịch với người lớn tuổi ra sao trong khi họ luôn tiếp xúc với những người đó.
Điều đó làm anh rất lo lắng vì sắp tựu trường và không biết có bao nhiêu học sinh chịu đi chích ngừa. Anh cho rằng đại dịch sẽ bùng phát ở trung học Del Norte vì học sinh không quan tâm đến vaccine.
“Tôi rất muốn giúp cho nhiều bạn cùng lứa và cộng đồng, nhưng khả năng của mình có giới hạn. Nhiều người lại không muốn thay đổi suy nghĩ, không muốn người khác giúp, nên tôi không giúp được,” anh nói.
Qua các nỗ lực và nhiều trở ngại để giúp đỡ, kêu gọi các cộng đồng thiểu số nói trên, sáu diễn giả hy vọng nhiều vùng hẻo lánh khác khắp Hoa Kỳ sẽ học được nhiều điều hữu ích để vượt qua đại dịch. [qd]
—–
Liên lạc tác giả: [email protected]
