WADI GAZA, Dải Gaza (NV) – Quân đội Israel loan tin, một con tàu chuyển 200 tấn hàng hóa viện trợ nhân đạo, thức ăn và nước tới Gaza hôm Thứ Sáu, 15 Tháng Ba, đồng thời khánh thành tuyến đường biển từ Cyprus để tăng thêm viện trợ giúp giảm bớt cuộc khủng hoảng nhân đạo từ cuộc tấn công kéo dài 5 tháng của Israel vào vùng đất này, theo hãng tin AP.
Israel đang chịu áp lực ngày càng leo thang trong việc cho phép thêm viện trợ vào Gaza, đặc biệt là ở vùng lãnh thổ Palestine bị phong tỏa ở phía Bắc, nơi nạn đói đang ở mức tồi tệ nhất, tới nỗi nhiều người buộc phải ăn thức ăn chăn nuôi và cỏ dại. Hoa Kỳ cùng với các quốc gia khác thả hàng viện trợ vào miền Bắc Gaza và công bố kế hoạch riêng biệt nhằm xây cất quân cảng tạm thời để đưa hàng hóa viện trợ vào Gaza.
Các nhóm viện trợ cho biết cách thả dù và vận chuyển đường biển kém hiệu quả hơn nhiều so với xe vận tải trong việc cung cấp số lượng viện trợ khổng lồ. Thay vào đó, các nhóm kêu gọi Israel bảo đảm hành lang an toàn cho các đoàn xe vận tải sau khi việc vận chuyển trên đất liền gần như không thể thực hiện được do các hạn chế về quân sự, tình trạng giao tranh đang diễn ra cũng như mất trật tự sau khi lực lượng cảnh sát do Hamas điều hành phần lớn không còn trên đường phố.
Tàu viện trợ do nhóm Open Arms của Tây Ban Nha điều hành rời Cyprus hôm Thứ Ba kéo theo một sà lan đầy ắp thức ăn, gồm có gạo, bột mì, đậu lăng, đậu, cá ngừ và thịt hộp. Thức ăn được World Central Kitchen gửi, tổ chức từ thiện do đầu bếp nổi tiếng José Andrés sáng lập, điều hành các bếp cung ứng phần ăn miễn phí ở Gaza.
Trong suốt Thứ Sáu, người ta nhìn thấy tàu viện trợ ngoài khơi bờ biển Gaza. Buổi tối, quân đội Israel cho biết hàng hóa của họ được chất lên 12 xe vận tải. Đoạn phim không rõ nét do quân đội Israel công bố cho thấy xe vận tải trên hải cảng đang tiến tới sà lan.
Thức ăn sẽ được phân bổ ở miền Bắc, mục tiêu bị oanh kích nặng nề trong cuộc tấn công mở đầu của Israel nhắm vào Gaza, nơi được cho là có tới 300,000 dân Palestine vẫn còn kẹt lại, vốn phần lớn đều bị quân lực Israel xua đi từ Tháng Mười.
Chiến dịch viện trợ lần này nhằm mục đích mở đường cho các chuyến hàng quy mô lớn hơn. Tàu viện trợ thứ nhì sẽ tới Gaza sau khi hàng hóa trên tàu đầu tiên phân bổ xong, Ngoại Trưởng Cyprus Constantinos Kombos cho biết. Thời điểm khai triển tàu thứ nhì một phần còn tùy vào Open Arms có giao hàng suôn sẻ hay không, ông nói.
Cuộc chiến Israel-Hamas bị châm ngòi bởi cuộc đột kích ngày 7 Tháng Mười Hamas nhắm vào miền Nam Israel giết chết 1,200 người và 250 người khác bị bắt cóc vào Gaza làm con tin. Cuộc tấn công đáp trả của Israel ở Gaza giết chết hơn 31,000 người Palestine và khiến phần lớn 2.3 triệu thường dân Gaza phải ly tán. Một phần tư dân số Gaza đang chết đói, theo Liên Hiệp Quốc.
Bộ Y Tế Palestine do Hamas điều hành cáo buộc lực lượng Israel vào cuối ngày Thứ Năm tấn công thường dân Palestine đang chờ đoàn xe viện trợ tại một điểm phân phối ở miền Bắc Gaza, làm ít nhất 20 người thiệt mạng và 155 người bị thương. Tại Bệnh Viện Shifa, các bác sĩ cho biết có rất nhiều người chết vì bị bắn trực tiếp, một số người có vẻ còn bị nghiền nát.
Quân đội Israel phủ nhận lực lượng của họ bắn vào thường dân hoặc đoàn viện trợ. Trong một tuyên bố, lực lượng Israel cho biết các tay súng Palestine nổ súng vào đám đông còn vài người thì bị xe tải cán qua. Cảnh quay từ trên không do quân đội công bố dường như chỉ cho thấy một người đàn ông đang xô đẩy người khác.
Cuộc đụng độ đẫm máu xung quanh một đoàn xe viện trợ vào ngày 29 Tháng Hai giết chết 118 người Palestine ở miền Bắc Gaza, lúc đó quân đội Israel cho biết lực lượng của họ nã vào những người trong đám đông đang kéo tới phía xe tăng làm họ phải bắn cảnh cáo để vãn hồi đám đông. Các chứng nhân và viên chức bệnh viện cho biết nhiều trường hợp thương vong có vết đạn bắn.
Giới chức quân sự ban đầu đổ lỗi lý do nhiều người chết là vì giẫm đạp; một cuộc kiểm tra của chỉ huy quân sự sau đó chỉ nói rằng vụ giẫm đạp gây ra “thiệt hại đáng kể” mà không giải quyết được nguyên nhân dẫn tới thương vong.
Sau đó, giới chức bắt đầu lập kế hoạch về viện trợ đường biển, Hoa Kỳ và các quốc gia khác cùng Jordan thả viện trợ xuống miền Bắc bằng phi cơ.
Tuy nhiên, thường dân miền Bắc Gaza nói rằng số lượng hàng hóa viện trợ thả từ trên không không đáp ứng đủ nhu cầu quá to lớn. Nhiều người không thể lấy được hàng viện trợ vì ai cũng đang tranh nhau giành giật, Suwar Baroud, 24 tuổi, phải di tản vì giao tranh và đang ở Gaza City cho biết. Vài người còn đầu cơ tích trữ rồi bán hàng viện trợ, cô nói.
Một đợt hàng hóa thả từ không trung gần đây gặp trục trặc rớt thẳng từ trên trời xuống và làm năm người thiệt mạng.
Có khoảng 115 xe vận tải tiếp tế mỗi ngày đi vào Gaza trong suốt cuộc chiến, theo số liệu do văn phòng thủ tướng Israel công bố – thấp hơn nhiều so với mức trung bình 500 xe một ngày trước ngày 7 Tháng Mười – mặc dù có vài ngày con số này tăng vọt lên trên 200.
Tuần này, Israel bắt đầu cho phép xe vận tải đi thẳng vào miền Bắc, hành động mà các nhóm viện trợ kêu gọi từ lâu. Quân đội Israel cũng huy động các đoàn xe thương mại tư nhân và cho biết có hơn 300 xe vận tải – chủ yếu là tư nhân – vào miền Bắc từ đầu Tháng Hai.
Bộ Y Tế Palestine do Hamas điều hành hôm Thứ Sáu cho biết ít nhất 31,490 người Palestine thiệt mạng trong cuộc chiến. Bộ Y Tế Palestine không phân biệt thường dân và binh sĩ nhưng cho biết phụ nữ và trẻ em chiếm hai phần ba số người thiệt mạng.
Các nhà hòa giải quốc tế đang cật lực làm trung gian cho lệnh ngừng bắn, mặc dù hy vọng về lệnh ngừng bắn bị cản trở trước tháng chay Ramadan của Hồi Giáo, bắt đầu vào tuần này.
Hamas đưa ra đề nghị ngừng bắn mới trong đó có tiến trình gồm ba thời kỳ, theo một phúc trình của đài truyền hình Al Jazeera và được một viên chức Palestine kiểm chứng với hãng tin AP.
Sáu tuần đầu tiên sẽ là việc Israel rút quân một phần ở Gaza và Hamas thả tất cả các con tin nữ, để đổi lấy, Israel cũng sẽ thả hàng chục tù nhân Palestine. Tiếp theo, lệnh ngừng bắn vĩnh viễn sẽ được tuyên bố và Hamas sẽ thả tất cả binh sĩ Israel họ đang giam giữ. Cuối cùng, việc tái thiết Gaza sẽ bắt đầu và Israel sẽ dỡ bỏ lệnh phong tỏa Gaza.
Thủ Tướng Israel Benjamin Netanyahu nói đề nghị này là “phi thực tế,” nhưng cho biết Israel sẽ phái các nhà đàm phán tới Qatar để thương lượng thêm.
Văn phòng Thủ Tướng Netanyahu cũng cho biết hôm Thứ Sáu rằng Israel phê duyệt kế hoạch quân sự tấn công Rafah, thị trấn cực Nam ở Gaza, nơi có khoảng 1.4 triệu dân Palestine di tản đang trú ẩn.
Israel cho biết hoạt động này sẽ liên quan tới việc di tản thường dân nhưng không thông tin chi tiết hoặc tiến trình. Quân đội Israel hôm Thứ Tư cho biết họ có kế hoạch đưa thường dân tới “các hòn đảo nhân đạo” ở trung tâm Gaza. (TTHN)
