BẾN TRE, Việt Nam (NV) – Sau tám năm khai triển, do đội vốn, sáu cống ngăn mặn, trữ ngọt thuộc dự án quản lý nước tại tỉnh Bến Tre bị “treo,” mặc cho người dân sốt ruột chờ đợi không biết khi nào mới hoàn thành.
Nói với báo VNExpress hôm 6 Tháng Ba, ông Hồ Thanh Hải, ở xã Giao Long, huyện Châu Thành, tỉnh Bến Tre, có hơn 1,000 mét vuông đất trồng dừa và bưởi, cho biết đầu Tháng Ba, nước trên sông Tiền khu vực xã Giao Long đã có độ mặn ở mức từ 2 đến 3 phần ngàn. Mỗi năm mùa hạn mặn đến, người dân địa phương đều gặp khó khăn về nguồn nước sinh hoạt lẫn sản xuất.
“Cây dừa chịu mặn giỏi nhưng nếu mùa hạn kéo dài thiếu nước, trái cũng sẽ teo tóp giảm năng suất, người dân rất mong cống ngăn mặn sớm hoàn thành,” ông Hải ngao ngán nói.
Cách nhà ông Hải khoảng 1 cây số, sau tám năm khu vực quy hoạch dự án cống ngăn mặn An Hóa, đoạn ngã ba giao với sông Tiền hiện vẫn chưa khai triển, bờ sông hiện bị sạt lở nghiêm trọng. Chính quyền địa phương phải cắm bảng cảnh báo tàu ghe không được qua lại.
Xã Giao Long có hơn 700 hécta đất nông nghiệp trồng dừa, bưởi. Mỗi năm vào mùa nước mặn, 80% diện tích cây trồng và 70% gia đình, tương đương 2,000 nhà cập sông Tiền bị thiếu nước ngọt. Hiện độ mặn 3 phần ngàn trên sông lớn chưa gây thiệt hại, nhưng nếu kéo dài sẽ khiến cây trồng giảm năng suất khoảng 30%.
Trong khi đó, tám cống ngăn mặn có vốn tài trợ từ Nhật Bản khai triển từ năm 2017 gồm: An Hóa, Thủ Cửu, Bến Tre, Tân Phú, Bến Rớ, Cái Quao, Vàm Nước Trong, Vàm Thơm trên các huyện Châu Thành, Bình Đại, Giồng Trôm, Mỏ Cày Bắc, Mỏ Cày Nam và thành phố Bến Tre hiện chỉ có cống Tân Phú và Bến Rớ tại huyện Châu Thành, với tổng vốn gần 300 tỷ đồng ($11.7 triệu) đã hoàn thành đưa vào sử dụng hai năm trước. Sáu cống còn lại có tổng vốn gần 6,000 tỷ đồng ($235.2 triệu) vẫn án binh bất động.
Theo ông Đoàn Văn Đảnh, giám đốc Sở Nông Nghiệp và Môi Trường Tỉnh Bến Tre, các dự án khi hoàn thành sẽ phục vụ tưới, tiêu nước, kiểm soát mặn và triều cường với tổng diện tích hơn 300,000 hécta, cung cấp nước ngọt phục vụ sản xuất cho khoảng 210,000 gia đình.
Tuy nhiên, do tỷ giá hối đoái giữa đồng yen Nhật và đô la Mỹ bị chênh lệch, khiến các dự án đội vốn nhiều lần, không đủ kinh phí thi công.
“Hiện dự án xin điều chỉnh giảm từ sáu xuống còn bốn cống, đang trình chính phủ xem xét nếu thuận lợi sẽ khai triển thi công cuối năm nay. Hai dự án cống còn lại gồm Vàm Thơm và Vàm Nước Trong tiếp tục đầu tư ở giai đoạn 2026-2030,” ông Đảnh cho biết.
Theo dự báo của Đài Khí Tượng Thủy Văn Bến Tre, đầu Tháng Ba xâm nhập mặn trong tỉnh sẽ ở mức “rủi ro thiên tai cấp độ 2.” Bến Tre đang vào đợt cao điểm xâm nhập mặn khi mùa gió chướng thổi.
Hiện người dân các vùng trồng cây ăn quả nhất là sầu riêng đang cấp tập trữ nước, đắp đập ngăn triều cường bảo vệ vườn cây. Nhiều nơi cũng đang gấp rút thi công các cống tiếp giáp sông lớn để ngăn mặn, trữ ngọt phục vụ mùa khô. (Tr.N) [qd]
