GLENDALE, Arizona (NV) – Trước bình minh Chủ Nhật, 21 Tháng Chín, hàng chục ngàn người trong trang phục ái quốc với màu cờ Hoa Kỳ đỏ, trắng, xanh lũ lượt xếp hàng chờ vào nơi tưởng niệm nhà hoạt động Charlie Kirk ở Arizona.
Tổng Thống Donald Trump và đông đảo người ủng hộ phong trào “Làm Cho Nước Mỹ Vĩ Đại Trở Lại” (MAGA) đều có mặt để tưởng nhớ đến nhà lãnh đạo trẻ, mang tư tưởng bảo thủ vừa bị ám sát hơn 10 ngày trước ở tuổi 31, để lại vợ và hai con nhỏ.
Tọa lạc tại phía Tây thành phố Phoenix, Vận Động Trường State Farm gồm 63,400 chỗ hầu như không còn ghế trống. An ninh chặt chẽ tương tự như một sinh hoạt thể thao Super Bowl hay những dịp có yếu nhân hiện diện.
Một số người cố gắng tham dự lễ tưởng niệm cho biết họ đã đến trước khi mặt trời mọc, xếp hàng hàng giờ đồng hồ nhưng vẫn bị từ chối vào vì không còn chỗ, theo NPR.
“Chúng tôi có thể chứng kiến từ 200,000 đến 300,000 người, số lượng người có mặt quá đông,” Jose Santiago, giám đốc truyền thông của cảnh sát Glendale, cho biết trước khi sự kiện bắt đầu.
Ông Kirk đồng sáng lập tổ chức Turning Point USA, là người có công với Tổng Thống Trump vì góp phần không nhỏ trong chiến thắng bầu cử năm 2024 đưa ông trở lại Tòa Bạch Ốc.
Cùng tham dự lễ tưởng niệm bên cạnh tổng thống còn có Phó Tổng Thống JD Vance, các viên chức cao cấp và giới thanh niên bảo thủ quy tụ dưới ngọn cờ của ông Kirk.
“Chúng ta vinh danh cuộc đời một người đàn ông vĩ đại ngày hôm nay,” Tổng Thống Trump nói với các ký giả trước khi bay tới Arizona dự lễ tưởng niệm.
Những nhân vật được mời phát biểu xiển dương đức tin mãnh liệt vào các giá trị tinh thần của ông Kirk, như từng kêu gọi giới trẻ lập gia đình để truyền lại những giá trị của mình cho thế hệ mai sau và gầy dựng phong trào.
Thân nhân của ông Kirk dâng lời cầu nguyện. Cả vận động trường rung chuyển theo tiếng nhạc rock từ các ban nhạc Cơ Đốc Giáo. Sân nhà của đội bóng bầu dục NFL Arizona Cardinals dường như đã biến thành một ngôi nhà thờ khổng lồ tự lúc nào.
“Charlie xem chính trị như cầu thang đưa ông lên gặp Đức Giê-su,” Mục Sư Rob McCoy, vị lãnh đạo tinh thần của ông Kirk, phát biểu.
Hình ảnh ông Kirk trong các sinh hoạt hoặc cùng với vợ ông trưng bày khắp tầng chính của vận động trường. Nhiều người đứng cạnh chụp hình lưu niệm.
Một viên đạn tước đi sinh mạng ông Kirk hôm 10 Tháng Chín khi ông đang dự một sinh hoạt tại đại học Utah Valley University. Vụ ám sát khơi mào cho cuộc tranh luận gay gắt về bạo lực và tự do ngôn luận trong thời điểm đất nước Hoa Kỳ lâm vào cảnh chia rẽ về mặt chính trị.
Tổng Thống Trump trách cứ “phe cực tả” đẩy đưa tới vụ ám sát ông Kirk và dọa sẽ truy tới cùng những tổ chức và cá nhân mang tư tưởng tự do mà nhà lãnh đạo Hoa Kỳ cho là “đang ăn mừng cái chết của ông Kirk.”
Hàng chục người, từ ký giả tới giáo sư lẫn chủ sự chương trình truyền hình Jimmy Kimmel, đã bị mất việc hoặc ngưng chức vì các nhà hoạt động mang tư tưởng bảo thủ tố cáo với các công ty, tổ chức, về những lời lẽ không hay do những người này thốt ra về ông Kirk. Những kiểu trả đũa này thổi bùng cuộc tranh luận về Tu Chính Án Thứ Nhất bảo đảm quyền tự do ngôn luận cho người dân Mỹ.
Chính ông Kirk đôi lúc cũng từng phát ngôn những điều mà một số người cho là mang tính kỳ thị chủng tộc, phái tính, chống di dân và người chuyển giới.
Nhưng giới bảo thủ thì tỏ ý biện hộ cho những lời phát ngôn này, cho rằng đó chỉ là một vài chi tiết thổi phồng lên nhằm đả phá một nhà lãnh đạo tư tưởng bảo thủ rất được kính nể.
Một thanh niên 22 tuổi từ Utah, Tyler Robinson, là nghi can hạ sát ông Kirk và đang phải đối diện án tử hình nếu bị kết những tội nghiêm trọng nhất. Giới chức chưa tiết lộ động lực nào đằng sau vụ nổ súng, nhưng phe công tố cho biết ông Robinson viết một tin nhắn cho người bạn đời sau khi xảy ra vụ ám sát rằng ông “có đủ” lòng thù ghét ông Kirk.
Tổ chức Turning Point USA mà ông Kirk giúp sáng lập chuyên vận động giới trẻ Cơ Đốc Giáo bảo thủ, đã phát triển dưới trướng của ông thành một mạng lưới rộng khắp trị giá hàng triệu Mỹ kim.
Rất đông thanh niên từ khắp Hoa Kỳ đổ về dự buổi tưởng niệm ông Kirk như một minh chứng hùng hồn về sức thuyết phục của ông đối với giới trẻ.
Ảnh hưởng của ông Kirk không dừng lại nơi biên thùy nước Mỹ mà lan rộng nhiều nơi trên thế giới.
Tại một buổi vận động chính trị ở Rome hôm Chủ Nhật, Thủ Tướng Ý Giorgia Meloni nhận xét rằng ông Kirk “rất hữu hiệu vì ông tin tưởng vững chắc vào các quan điểm của mình và biết cách tranh luận biện hộ. Nhưng nụ cười luôn luôn nở trên môi ông, chưa bao giờ ông tỏ ý không tôn trọng người đối thoại và bất cứ ai thách thức ông.”
Ông Kirk sinh ngày 14 Tháng Mười, 1993, ở Arlington Heights, tiểu bang Illinois, tốt nghiệp trung học ở trường Wheeling High School. Ông ghi danh một học kỳ duy nhất ở Harper College, một đại học cộng đồng ngoại ô Chicago. Sau đó, ông chỉ lấy vài lớp trên mạng từ đại học King’s College ở New York City. Chưa bao giờ ông nhận văn bằng đại học.
Hôm Chủ Nhật, đại học Hillsdale College loan báo sẽ cấp bằng đại học danh dự cho Charlie Kirk. Viện trưởng đại học là Larry Arnn cho biết trong phần phát biểu tại buổi tưởng niệm rằng ông gặp Kirk năm 19 tuổi khi đang hoàn tất một khóa học trên mạng. Ông Arnn cho hay văn bằng cử nhân sẽ được trao vào lễ tốt nghiệp ngày 9 Tháng Năm, 2026. Hillsdale College là một đại học tọa lạc ở tiểu bang Michigan, có khoảng 1,400 sinh viên.
Thành tích sinh hoạt chính trị cho thấy ông Kirk rất hăng say. Tuy thành lập Turning Point USA ở ngoại ô Chicago, ông Kirk tái định cư ở Arizona và dọn tổng hành dinh của tổ chức về Phoenix. Ông Vance cho hay ông Kirk là người vận động để Tổng Thống Trump chọn ông đứng phó trong liên danh tranh cử vào Tòa Bạch Ốc.
Từ diễn giả này qua diễn giả khác, kể cả Bộ Trưởng Quốc Phòng Pete Hegseth và Ngoại Trưởng Marco Rubio, tất thảy đều bày tỏ lòng mến mộ tài năng lãnh đạo của ông Kirk, đặc biệt trong việc xâm nhập tư tưởng bảo thủ vào thành trì khó khăn nhất là ở các đại học.
“Sao ông không khởi đi từ chỗ nào dễ hơn,” ông Rubio từng đùa khi mới biết về ông Kirk nhiều năm trước. “Như ở nước cộng sản Cuba, chẳng hạn?”
Phụ tá cho chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc, ông Stephen Miller thì cho rằng các đối thủ chính trị vừa đánh thức một phong trào với sức mạnh như vũ bão và ông Kirk sẽ trở thành “bất tử.”
Tổng Thống Trump ngồi chung với Tổng Giám Đốc Tesla Elon Musk trong một phòng riêng tại buổi lễ tưởng niệm. Dường như quan hệ giữa hai người đã bớt căng thẳng kể từ khi ông Musk rời cương vị giúp ông Trump cải tổ lại chính phủ.
Tại buổi tưởng niệm, Phó Tổng Thống Vance gọi ông Kirk là “một nhà lãnh đạo người Mỹ vĩ đại,” và tổ chức Turning Point USA lôi kéo được hàng triệu người trẻ vào cuộc đối thoại, khiến hàng triệu người dấn thân hoạt động.
Mắt đẫm lệ, bà quả phụ Kirk, Erika bước lên sân khấu vận động trường, cảm tạ sự hiện diện đông đảo của những người yêu mến Charlie, chồng bà, từ khắp nơi trên thế giới.
Bà Kirk mô tả giây phút nhìn thấy xác chồng, tim bà “đau quặn thắt,” nhưng “nét cười” còn đọng lại trên môi ông như trấn an bà rằng “Charlie đã không phải chịu đựng đau đớn” và không hề có “nỗi sợ” hay “điều gì giằng xé” khi ông trút hơi thở cuối cùng.
Trong phần phát biểu gây xúc động, bà Kirk cũng nói rằng “lý tưởng lớn nhất cuộc đời Charlie là làm sống lại khái niệm gia đình của người Mỹ,” cổ xúy hôn nhân giữa người nam và người nữ.
Bà Kirk cũng cho rằng chồng bà muốn “cứu rỗi những người đàn ông trẻ như kẻ đã tước đoạt mạng sống của ông.”
Bà Kirk nói, “Đáp từ cho sự thù ghét không phải là lòng thù hận.” Bà tiếp rằng bà tha thứ cho nghi can Robinson, kẻ bị buộc tội hãm hại chồng bà.
Đối với Tổng Thống Trump thì Charlie Kirk “tử vì đạo cho nền tự do của người Mỹ.” Ông Trump gửi lời chia buồn với bà quả phụ Kirk và dành nhiều lời khen tặng cho ông Kirk, đồng thời đổ lỗi cho phe tả khuynh gây nên tình trạng bạo lực.
Ông Trump nhận xét ông Kirk là người có “tâm tốt” và có “ý chí để chiến đấu, chiến đấu, chiến đấu.”
Sau phần phát biểu của mình, Tổng Thống Trump mời bà Kirk trở lại sân khấu và dành cho bà một cái ôm thật chặt trong tiếng reo hò cổ vũ của đám đông, và chương trình tưởng niệm kết thúc. (TTHN) [kn]
