WASHINGTON, DC (NV) – Các thư ký nghị sự của thượng viện (parliamentarian) bác bỏ hạng mục cuối cùng trong dự luật điều chỉnh ngân sách của phe Cộng Hòa, gồm khoản kinh phí an ninh trị giá $1 tỉ dành cho Tòa Bạch Ốc và Cơ Quan Mật Vụ. Ngân sách này từng được “kèm” vào như một phần của kế hoạch xây dựng phòng khiêu vũ của Tổng Thống Donald Trump.
Fox News loan tin sáng Chủ Nhật, 17 Tháng Năm, dẫn quyết định của bà Elizabeth MacDonough, thư ký thượng viện, người được xem là trung lập kể từ khi đảm nhiệm vai trò này vào năm 2012, dưới thời chính quyền cựu Tổng Thống Barack Obama.
Bà MacDonough từng giữ vai trò cố vấn cho cựu Phó Tổng Thống Al Gore trong vụ tranh chấp kết quả bầu cử năm 2000 giữa ông Bush và ông Gore. Vụ việc sau đó đã được giải quyết tại Tối Cao Pháp Viện.
Fox News cho biết, bà MacDonough đã phán quyết rằng điều khoản cấp ngân sách không thể được đưa vào nguyên văn của dự luật hiện tại, chiếu theo các quy định về điều chỉnh ngân sách. Cũng theo Fox News, đây là kết quả đã được cả hai phe trong Quốc Hội dự đoán từ lâu.
Ông Ryan Wrasse, phát ngôn viên của Lãnh Dạo Đa Số tại Thượng Viện John Thune (Cộng Hòa, North Dakota), cho biết trong một bài đăng trên nền tảng X rằng các thành viên Cộng Hòa sẽ tiếp tục nỗ lực sửa đổi dự luật nhằm đạt được sự chấp thuận của thư ký Thượng Viện.
“Soạn thảo lại. Tinh chỉnh. Trình lại,” ông Wrasse viết trên X. “Không có điều gì trong số này là bất thường trong quá trình thực hiện Quy Tắc Byrd.”
Vai trò của một “parliamentarian” được hiểu nôm na như “trọng tài” trong Quốc Hội. Họ là những người phi đảng phái, có nhiệm vụ diễn giải các quy định của Thượng Viện, bao gồm cả việc xác định liệu các điều khoản lập pháp có được phép hay không. Trách nhiệm của người đảm nhận vai trò này bao gồm việc cung cấp tư vấn về thủ tục sàn trong cuộc tranh luận, đưa ra quyết định về các điểm chưa thỏa đáng khi các câu hỏi thủ tục phát sinh, và cung cấp các ý kiến chính thức về các vấn đề Quốc Hội ảnh hưởng đến mọi thứ, từ cách dự luật được xem xét đến cách các sửa đổi có thể được đề nghị.
Quan trọng là thư ký thượng viện có vai trò trong quá trình hòa giải ngân sách, nơi họ xác định xem các điều khoản có tuân thủ Quy Tắc Byrd hay không – một chức năng kiểm soát quan trọng có thể quyết định hoặc phá hủy các chiến lược lập pháp.
Nhận định từ Fox News cho biết quyết định này giáng một đòn mạnh vào những nỗ lực thông qua khoản ngân sách $1 tỷ như một phần của gói ngân sách lớn hơn trị giá khoảng $72 tỉ, chủ yếu tập trung vào việc thực thi luật nhập cư. Đảng Dân Chủ đã bị buộc phải thông qua các khoản mục ngân sách đó trong thời gian đóng cửa chính phủ dài nhất trong lịch sử nước Mỹ.
Theo văn phòng của Thượng Nghị Sĩ Jeff Merkley, thành viên cấp cao của Ủy Ban Ngân Sách Thượng Viện, bà MacDonough đã phán quyết điều khoản tài trợ an ninh thuộc quy định của Thượng Viện, yêu cầu 60 phiếu để thông qua hầu hết các dự luật.
“Mặc dù chúng tôi dự đoán đảng Cộng Hòa sẽ thay đổi dự luật này để làm hài lòng ông Trump, nhưng đảng Dân Chủ sẵn sàng phản đối bất kỳ thay đổi nào đối với dự luật này,” ông Merkley nói, theo Fox News.
Phán quyết của bà MacDonough được đưa ra chỉ vài ngày sau khi một số thượng nghị sĩ thuộc Đảng Cộng Hòa bày tỏ nghi vấn về khoản yêu cầu ngân sách trị giá $1 tỉ của chính quyền Trump. Một số người cho rằng họ cần được cung cấp thêm nhiều chi tiết cụ thể hơn trước khi quyết định ủng hộ việc sử dụng tiền thuế của người dân để tài trợ cho một dự án mà ông Trump từng tuyên bố sẽ do tư nhân chi trả.
“Sẽ là một chuyện hoàn toàn khác nếu dự án này được xây dựng bằng nguồn vốn tư nhân,” Thượng Nghị Sĩ John Curtis (Cộng Hòa, Utah) chia sẻ với Fox News Digital trước một cuộc họp kín với Giám Đốc Sở Mật Vụ Sean Curran. “Nhưng nếu các vị yêu cầu tôi cấp $1 tỉ, thì tôi sẽ có những câu hỏi vô cùng hóc búa dành cho các vị.”
Điều cần biết, tuy “parliamentarian” được hiểu nôm na như “trọng tài” trong Quốc Hội và trong lịch sử, Quốc Hội liên bang Hoa Kỳ chưa bao giờ phủ quyết những quyết định của thư ký thượng viện. Tuy nhiên, dưới chính quyền của Tổng Thống Trump, “không có điều gì là không thể.” Như ông Trump từng trả lời bà Janet Mills, thống đốc bang Maine, rằng “chính chúng tôi là luật pháp liên bang” vào ngày 21 Tháng Hai, năm 2025. (K.L)
