WASHINGTON, DC (NV) – Bộ Tư Pháp Mỹ (DOJ) hôm Thứ Ba, 19 Tháng Năm, ra một điều khoản ngăn Sở Thuế Vụ Liên Bang (IRS) tiếp tục theo đuổi các vấn đề thuế đang chờ xử lý liên quan đến Tổng Thống Donald Trump, gia đình ông hoặc các doanh nghiệp của ông.
Theo The New York Times (NYT) loan tin cho biết, hành động này diễn ra chỉ một ngày sau khi ông Trump đồng ý rút đơn kiện $10 tỷ chống lại IRS và Bộ Tài Chính liên quan đến việc hồ sơ thuế của ông bị rò rỉ và bị xử lý sai cách. Đổi lại, chính quyền lập một quỹ gần $1.8 tỷ, “bồi thường” những người nói họ là nạn nhân của việc chính phủ liên bang “vũ khí hóa” quyền lực hoặc dùng pháp luật như công cụ chính trị.
Trong một văn bản dài một trang do Quyền Bộ Trưởng Tư Pháp Todd Blanche ký và đăng một cách “khiêm tốn” trên trang web của bộ, giới chức DOJ đã cam kết sẽ không tiếp tục xử lý bất kỳ vấn đề nào, bao gồm cả những vấn đề liên quan đến hồ sơ thuế của ông Trump, hiện đang trong quá trình giải quyết.
Theo nội dung văn bản, IRS bị “cấm vĩnh viễn” theo đuổi các cuộc kiểm toán hoặc điều tra liên quan đến những vấn đề thuế trong quá khứ của ông Trump, người thân của ông và các công ty của ông. Lệnh này áp dụng với các hồ sơ thuế được nộp trước Thứ Hai, cũng như những vấn đề đã được nêu ra hoặc “lẽ ra có thể được nêu ra.”
Tin từ CNBC cho biết, Thượng Nghị Sĩ Ron Wyden (Dân Chủ-Oregon), cho rằng điều khoản này vi phạm luật liên bang, đạo luật “nghiêm cấm các quan chức thuộc nhánh hành pháp can thiệp vào các cuộc kiểm toán của IRS.”
“Các đảng viên Dân Chủ sẽ đấu tranh chống lại mọi khía cạnh của thỏa thuận dàn xếp mang tính tư lợi này. Tuy nhiên, bất kể kết quả của những nỗ lực đó ra sao, các chính quyền kế nhiệm cũng như ban lãnh đạo IRS trong tương lai cần coi chỉ thị trái pháp luật này là hoàn toàn vô hiệu,” ông Wyden, thành viên cấp cao của Ủy Ban Tài Chính Thượng Viện, phát biểu. “Gia đình ông Trump không đứng trên luật pháp, bất chấp những lời lẽ mà ông Trump hay luật sư riêng của ông ta có thốt ra.”
Theo NYT, thỏa thuận này đặc biệt bất thường vì nó liên quan đến việc một tổng thống đương nhiệm dàn xếp vụ kiện chống lại chính các cơ quan thuộc chính quyền của mình. Trump đã kiện IRS sau khi một cựu nhà thầu của cơ quan này đánh cắp và rò rỉ hồ sơ thuế của ông cho các tổ chức báo chí. Người này sau đó bị kết án và phải vào tù.
Trong phiên điều trần trước một tiểu ban Thương Mại, Tư Pháp, Khoa Học và các cơ quan liên quan thuộc Ủy Ban Phân Bổ Ngân Sách Thượng Viện hôm Thứ Ba, Quyền Bộ Trưởng DOJ Todd Blanche bị các thượng nghị sĩ Dân Chủ chất vấn gay gắt. Ông Blanche phủ nhận việc Tổng Thống Trump chỉ đạo mình lập quỹ, nói rằng: “Tổng thống không chỉ đạo tôi làm bất cứ điều gì.”
Ông Blanche cũng nói người thuộc bất kỳ đảng phái nào đều có thể nộp đơn xin bồi thường. Tuy nhiên, ông không loại trừ khả năng quỹ sẽ chi tiền cho các bị cáo trong vụ ngày 6 Tháng Giêng, kể cả những người bị cáo buộc hoặc bị kết án vì hành vi bạo lực trong vụ tấn công Điện Capitol.
Thượng Nghị Sĩ Patty Murray (Dân Chủ-Washington,) gọi sự sắp xếp này là rất sai trái. Bà nói: “Điều chúng ta đang nói đến không khác gì việc một tổng thống đương nhiệm của Hoa Kỳ lấy tiền từ ngân khố để phục vụ lợi ích riêng của mình.” Sau đó, bà hỏi Blanche: “Ông có thật sự nghĩ rằng sự sắp xếp này là phù hợp không?”
Theo NYTimes, những người ủng hộ thỏa thuận nói quỹ này tạo cơ hội cho những người bị cơ quan thực thi pháp luật liên bang nhắm vào vì lý do chính trị được bồi thường. Nhưng những người phản đối nhìn thấy điều đáng lo hơn: một tổng thống dùng vụ kiện cá nhân chống lại chính phủ của mình để chặn các cuộc kiểm tra thuế, đồng thời tạo ra một quỹ khổng lồ có thể mang lợi ích cho đồng minh.
Dù nhìn từ phía nào, thỏa thuận này chắc chắn sẽ làm cuộc tranh luận nóng hơn: Liệu Bộ Tư Pháp còn hành động độc lập, hay đang phục vụ lợi ích chính trị của Tổng Thống Trump? (K.L) [kn]
