ORANGE COUNTY, California (NV) – Ở nhiều nơi trong nước Mỹ, mức lương $100,000 thường được xem là dấu hiệu của thành đạt và ổn định tài chính. Nhưng tại Orange County, một người độc thân có thu nhập $104,200/năm, vẫn được xếp vào diện “low income.”
Xếp loại này dựa theo bảng thống kê giới hạn thu nhập chính thức năm 2026 do Sở Phát Triển Nhà Ở và Cộng Đồng California công bố hôm 29 Tháng Năm. Đây là cơ sở để xác định ai đủ điều kiện thuê căn hộ giới hạn theo thu nhập và tham gia các chương trình hỗ trợ nhà ở khác của quận hạt.
Theo ngưỡng mới, một hộ gia đình một người ở Orange County có thu nhập từ $104,200 trở xuống được xếp vào diện thu nhập thấp. Năm ngoái, ngưỡng này là $94,750. Với hộ bốn người, mức trần mới là $148,850.
Con số đó nghe có vẻ nghịch lý, nhưng lại phản ánh đúng chi phí nhà ở tại một trong những quận hạt đắt đỏ nhất miền Nam California.
Cô Megan Junanto, 23 tuổi, làm nghề tính toán bảo hiểm ở Irvine, nói cô vừa được tăng lương và nay đã vượt ngưỡng thu nhập thấp mới của Orange County. Tuy vậy, nếu tính theo tiêu chuẩn năm ngoái, cô vẫn còn nằm trong diện thu nhập thấp.
Cô nói cô từng nghĩ bản thân thuộc nhóm khá giả so với nhiều người cùng lứa tuổi, nhưng hóa ra lại ở rất gần ngưỡng thu nhập thấp. Với cô, điều đó cho thấy tiêu chuẩn ổn định tài chính tại Orange County bị đẩy lên quá cao.
Các chuyên gia về chính sách nhà ở nói tình trạng này làm Orange County ngày càng khó giữ chân những người làm các nghề cần thiết cho nền kinh tế địa phương như giáo viên, y tá, và nhiều lao động chuyên môn khác có thu nhập trung bình khá. Họ kiếm được không ít tiền, nhưng vẫn bị đẩy ra xa khỏi thị trường nhà ở.
Cô Junanto cho biết hiện cô và bạn trai vẫn thuê được một căn apartment để ở, nhưng mua nhà ở Orange County gần như là chuyện ngoài tầm với. Cô kể cha mẹ cô, những người nhập cư, từng mua được một căn nhà ở Garden Grove vào đầu những năm 2000 chỉ bằng lương của người cha. Căn nhà tương tự hiện nay có giá ít nhất $1 triệu.
Cô nhắc đến câu nói đùa của nhiều người trẻ rằng muốn mua được nhà ở Orange County thì “đáng lẽ phải mua từ lúc còn trong bào thai.” Nghe như một câu nói vui, nhưng với cô Junanto, đó chính là cảm nhận thật sự. Vấn đề không còn chỉ là làm việc chăm chỉ đến đâu mà là phải làm đến mức nào mới theo kịp giá nhà.
Thu nhập cao nhưng chuyện mua nhà vẫn chỉ là giấc mơ
Theo một báo cáo gần đây của Hiệp Hội Địa Ốc California, chỉ khoảng 16% số hộ gia đình ở Orange County có thu nhập đủ cao để mua được căn nhà có giá trung vị (median) của quận hạt. Mức thu nhập tối thiểu để có thể “chịu” nổi giá nhà trung vị $1,442,930 phải là $350,400/năm.
Các nhóm vận động xây thêm nhà nói cuộc khủng hoảng hiện nay không chỉ do thị trường mà còn từ chính sách địa phương. Theo họ, nhiều thành phố ở Orange County vẫn giới hạn dự án mới, khiến nguồn cung cấp nhà ở không theo kịp nhu cầu.
Bà Elizabeth Hansburg, giám đốc tổ chức People for Housing OC, nói khi các thành phố không tạo ra cơ hội cho nhà ở mới, người dân thực tế bị đẩy vào cảnh nghèo đi vì chi phí nhà quá đắt đỏ. Theo bà, nếu quy hoạch và thủ tục cấp phép không thay đổi để xây thêm apartment, townhouse, và condo, những người kiếm khoảng $100,000/năm sẽ tìm cách rời Orange County để đến nơi có chi phí nhà ở thấp hơn.
Một khảo sát của đại học UC Irvine năm 2024 cho thấy 51% cư dân Orange County từng nghĩ đến chuyện rời nơi đây. Trong các lý do được nêu ra, giá nhà ở là mối bận tâm lớn nhất.
Với người thuê nhà, tình hình cũng không dễ dàng hơn. Theo tổ chức California Housing Partnership, người thuê ở Orange County cần kiếm khoảng $56/giờ, tương đương khoảng $116,000/năm nếu làm toàn thời gian, mới kham nổi mức tiền thuê nhà giá trung bình $2,913/tháng.
Nhiều lao động thu nhập thấp còn ở rất xa mức đó. Một người làm toàn thời gian với lương tối thiểu chỉ kiếm được khoảng một phần ba so với ngưỡng thu nhập thấp mới công bố của quận hạt.
Ông Cesar Covarrubias, giám đốc điều hành The Kennedy Commission, nói nhiều người lao động không thể tự trả tiền thuê nhà. Họ phải ở ghép, sống chen chúc, hoặc hai ba gia đình cùng ở chung một chỗ. Theo ông, gánh nặng đó ảnh hưởng mạnh nhất đối với các gia đình thu nhập thấp.
Nhiều người trẻ đi làm rồi vẫn phải ở với gia đình
Giá thuê và giá nhà quá cao cũng khiến nhiều người trẻ tiếp tục lựa chọn ở với gia đình, dù đã ra trường và có việc làm ổn định.
Anh Joe Silva, 26 tuổi, chuyên viên phân tích hóa đơn khách hàng cho một công ty quản lý đầu tư, hiện sống cùng mẹ và hai em trai trong một căn apartment một phòng ngủ ở Santa Ana. Anh Silva kiếm khoảng $85,000/năm, nhưng nói mức thu nhập đó vẫn không đủ để cả nhà chuyển sang căn hai phòng ngủ.
Theo anh Silva, nhiều chủ nhà đòi người thuê có thu nhập cao gấp 2.5 lần tiền thuê mỗi tháng. Với cách tính đó, anh phải kiếm gần $110,000/năm mới thuê được một chỗ ở phù hợp hơn cho gia đình.
Anh Silva tốt nghiệp đại học Claremont McKenna College, đi làm và có tiến triển trong nghề nghiệp. Nhưng anh vẫn thấy mình không theo kịp chi phí nhà ở tại Orange County. Với nhiều người cùng thế hệ, theo anh, mua nhà gần như không còn là điều họ thật sự tính tới.
Dữ liệu năm nay cho thấy một điểm đáng chú ý. Đó là, tại Orange County, một người độc thân kiếm $104,200/năm vẫn được xếp vào diện thu nhập thấp, trong khi thu nhập trung vị của cá nhân trong quận hạt chỉ là $97,000. Nói cách khác, tiêu chuẩn “thu nhập thấp” nay còn cao hơn mức thu nhập của một người ở giữa bảng thu nhập.
Điều này xảy ra vì chính quyền không chỉ nhìn vào tiền lương khi xếp loại thu nhập. Họ còn tính đến chi phí nhà ở tại địa phương. Ở những nơi giá thuê và giá nhà quá cao như Orange County, ngưỡng thu nhập thấp được nâng lên để phản ánh thực tế rằng nhiều người có lương khá vẫn khó có nổi nhà ở.
Ông Nicholas Marantz, giáo sư quy hoạch đô thị và chính sách công tại đại học UC Irvine, nói rằng trong một nơi như Orange County, một mức thu nhập nghe có vẻ cao theo tiêu chuẩn toàn quốc vẫn có thể khiến người ta thấy nhà ở vẫn là giấc mơ rất khó thành hiện thực.
So với Orange County, ngưỡng thu nhập thấp ở Los Angeles County thấp hơn. Một người độc thân ở Los Angeles County được xếp vào diện thu nhập thấp nếu kiếm $93,300/năm hoặc ít hơn. Với gia đình bốn người, ngưỡng này là $133,250.
Orange County không phải nơi duy nhất có hiện tượng này. Ở Santa Barbara County, và nhiều quận hạt quanh vùng Vịnh San Francisco, người có mức lương $100,000/năm cũng có thể vẫn bị xếp vào diện thu nhập thấp.
Anh Adam Sampsell, một kỹ sư cơ khí, cho biết anh kiếm khoảng $108,000/năm và chia tiền thuê nhà với bạn cùng phòng ở thành phố Orange. Anh nói anh kiếm khá hơn nhiều bạn bè cùng trang lứa, nhưng vẫn thấy chi phí nhà ở là một gánh nặng lớn. Theo anh, nếu không sớm kết hôn với một người có thu nhập đủ để gộp lại, chuyện mua nhà có lẽ sẽ mãi mãi ngoài tầm với.
Bức tranh đó cho thấy khủng hoảng nhà ở tại Orange County đang đè nặng lên nhiều nhóm cư dân hơn trước. Áp lực này lan từ các gia đình thu nhập thấp sang cả những người có bằng cấp, có nghề nghiệp, và có mức lương tưởng như khá cao. Họ vẫn đi làm, có thu nhập ổn định, nhưng giá thuê và giá nhà tăng nhanh hơn khả năng của họ. Khi một người kiếm hơn $100,000/năm vẫn bị xếp vào diện thu nhập thấp, con số ấy nói nhiều về vấn đề của Orange County hơn là về chính người lao động. (T.C.) [đ.d.]
