Trân Văn/Người Việt
Kể từ đầu Tháng Năm, 2026, có hơn hai mươi tờ báo thuộc loại không thể nghi ngờ về quan điểm, lập trường như Nhân Dân, Quân Đội Nhân Dân, Sài Gòn Giải Phóng,… có bài giới thiệu hay ca ngợi cuốn sách “Chuyện với Thanh: Lời kể mới về ánh sáng.” Sau đó là đợt tấn công cuốn sách trên mạng xã hội với cáo buộc xuyên tạc lịch sử, bôi nhọ lãnh tụ và càng ngày càng khốc liệt.
Giữa Tháng Sáu, 2026, Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn (nơi thẩm định, cấp giấy phép) bị phạt 100 triệu đồng, bị đình chỉ hoạt động trong hai tháng, bị buộc phải thu hồi và tiêu hủy toàn bộ ấn phẩm này. Những nơi có dính líu đến ông Nam như Đại Học FPT, phát thông báo, khẳng định không dính líu đến quá trình biên soạn, thẩm định nội dung, xuất bản, phát hành cuốn “Chuyện với Thanh: Lời kể mới về ánh sáng.”
Đại Học FPT nhấn mạnh, sách là “quan điểm cá nhân của tác giả, không đại diện cho chủ trương, quan điểm của trường,” trường “phản đối quan điểm này.”
Đại Học FPT cho biết thêm, gần đây, ông Nam không tham gia công tác quản lý, không giảng dạy môn Lịch Sử/Tư Tưởng Hồ Chí Minh tại trường và đã xin từ nhiệm vị trí phó chủ tịch hội đồng trường.
Tuy nhiên, đám đông giương cao ngọn cờ “bảo vệ đảng, bảo vệ CNXH” chưa chịu ngừng ở đó. Trên mạng xã hội, làn sóng truy bức tiếp tục dâng cao, chỉ trích càng lúc càng mạnh mẽ, đòi phải truy cứu trách nhiệm hình sự của bà Nguyễn Thúy Hằng, giám đốc Nhà Xuất Bản Hội Nhà Văn vì đã cho in và phát hành sách. Ông Nguyễn Quang Thiều, chủ tịch Hội Nhà Văn vì đã ủng hộ sách.
Tuy các báo đã tự động đục bỏ những bài khen cuốn sách nhưng ông Lê Quốc Minh, tổng biên tập báo Nhân Dân vẫn bị cáo buộc là phải chịu trách nhiệm chính trong việc tờ báo có hai bài khen cuốn sách (bài: “Chuyện với Thanh – Cách tiếp cận mới về lịch sử cho bạn đọc trẻ” và “Chuyện với Thanh – Từ lịch sử đến bản lĩnh ra khơi”).
Ông Phạm Văn Hiếu, tổng biên tập VnExpress, vẫn bị cáo buộc là phải chịu trách nhiệm chính về bài “Chuyện với Thanh” gợi ý một số góc nhìn lịch sử cho giới trẻ, những người đang tự hỏi mình là ai, sẽ đi về đâu.
Ông Nguyễn Anh Vũ, tổng biên tập báo Văn Hóa, vẫn bị cáo buộc phải chịu trách nhiệm chính khi Văn Hóa đăng “Chuyện với Thanh – một cách tiếp cận mới về tư tưởng Hồ Chí Minh.”
Thậm chí ông Đinh Tiến Dũng – Trưởng ban Tinh thần và Văn Hóa FPT – cũng bị “vạch mặt, chỉ tên vì là “một trong các đối tượng liên tiếp có mặt trong nhiều buổi ra mắt sách trên cả nước của bị can Nguyễn Thành Nam.”
Chưa rõ áp lực do làn sóng vừa kể tạo ra lớn đến mức nào và khả năng khuynh loát hệ thống của cuộc tấn công mà dấu hiệu “có tổ chức” rất rõ ràng, cụ thể ra sao nhưng mới đây, cục trưởng Cục Báo Chí vừa tuyên bố: Đang suy tính việc xử lý vi phạm hành chính hơn 20 cơ quan báo chí đã giới thiệu hoặc khen ngợi “Chuyện với Thanh: Lời kể mới về ánh sáng” ở các mức thuộc loại “nghiêm trọng.”
Cũng mới đây, ông Đinh Tiến Dũng (nhân vật quen thuộc với khán già VTV3 trong vai “Giáo Sư Cù Trọng Xoay” của chuyên mục “Hỏi Xoáy Đáp Xoay” trong chương trình Thư Giãn Cuối Tuần) vừa tuyên bố rút khỏi chương trình “Anh Trai Vượt Ngàn Chông Gai 2026.” Trong một tâm thư gửi cho công chúng qua mạng xã hội, ông Dũng giải thích lý do là vì… áp lực từ dư luận trong thời gian qua đã bắt đầu ảnh hưởng lớn đến chương trình và đặc biệt là ảnh hưởng đến cả công tác truyền thông hình ảnh cá nhân của các anh tài khác, việc chủ động rút lui nhằm giúp chương trình “vận hành ổn định hơn.” Tác động của cuộc tấn công vào “Chuyện với Thanh: Lời kể mới về ánh sáng” càng lúc càng khiến người ta kinh ngạc.
Giữa thập niên thứ hai của thế kỷ 21, trong “nhà nước pháp quyền XHCN”, chỉ dùng nhãn “xuyên tạc lịch sử, bôi nhọ lãnh tụ” cũng đủ tạo ra sự hoảng sợ tới mức, bà Trịnh Bích Ngân – Chủ tịch Hội Nhà Văn TP.HCM – tự thú kiểu như thế này trên mạng xã hội:
“Vốn là người luôn ủng hộ những tác phẩm viết về cuộc đời và sự nghiệp của Chủ Tịch Hồ Chí Minh, nên tôi vội viết mấy dòng về quyển sách mới này trên trang facebook cá nhân. Thú thực, lúc này tôi mới chỉ đọc lướt qua một số bài giới thiệu và một phần nhỏ của quyển sách. Khi hiểu rõ sách có nội dung và cách thể hiện sai trái, khác với những bài giới thiệu khen ngợi – Nó không chỉ trái đường lối chủ trương của đảng và nhà nước mà còn bôi nhọ, xuyên tạc, xúc phạm đến Bác Hồ, vị lãnh tụ vô vàn kính yêu của dân tộc và những lãnh đạo tinh hoa của đảng, tôi đã gỡ bỏ status đó cách đây nhiều tuần và rất ân hận về những nhận định vội vàng, chủ quan của mình. Nay, nội dung status tôi viết đã gỡ lại lên trang của một vài tài khoản facebook. Nhìn lại vấn đề này, tôi xin được chia sẻ: Tôi đã thấy sai sót của mình do chủ quan không dành thời gian để thực sự đọc quyển sách. Đây là bài học lớn đối với tôi. Tôi cũng xin lỗi những ai đã vô tình đọc status mà tôi đã gỡ bỏ. Tôi xin cảm ơn sự thấu hiểu, bao dung của người thân, bạn bè, đồng nghiệp cùng độc giả đã thấu hiểu tấm lòng, hiểu bản chất vụ việc để thông cảm và đồng hành cùng tôi! Từ lương tâm, tôi thật sự thấy hối lỗi.”
Thiên hạ tự nhiên nhận ra, vấn đề không còn đơn giản là giữ gìn “lịch sử” và bảo vệ lãnh tụ.
Cuộc tấn công nhân danh lịch sử và lãnh tụ còn có những dấu hiệu răn đe cả… tổng bí thư. (còn tiếp)
(*) Xem phần 1
