ĐẮK LẮK, Việt Nam (NV) – Hôm 5 Tháng Tám, Tòa Án Tỉnh Đắk Lắk tuyên phạt mục sư Y Nuen Ayun, 59 tuổi, ở xã Ea Phê, bảy năm rưỡi tù về tội “phá hoại chính sách đoàn kết” với cáo buộc “núp bóng tôn giáo, tham gia tổ chức phản động.”
Từ North Carolina, mục sư Aga của nhóm Hội Thánh Tin Lành Đấng Christ Tây Nguyên lên tiếng, nói với nhật báo Người Việt rằng: “Bản án 7 năm tù thật bất công, không thể chấp nhận được. Ông hoàn toàn vô tội. Bên tòa án nói có bằng chứng, chứng từ, nhưng họ không đưa ra được gì cả.”
‘Mục sư Y Nuen vô tội’
Báo cáo trạng cho hay, từ năm 2019, dưới sự chỉ đạo của ông A Ga, 49 tuổi, đang ở Mỹ, ông Y Nuen tham gia thành lập và điều hành Hội Thánh Tin Lành Đấng Christ Tây Nguyên, một tổ chức mà CSVN quy chụp là “tổ chức phản động FULRO núp bóng tôn giáo Tin Lành” nhằm thực hiện các hoạt động “xâm phạm an ninh quốc gia.”
Cơ quan tố tụng cáo buộc ông Y Nuen “được giao điều hành tổ chức trong nước, tuyên truyền, phát triển người tham gia, tổ chức các buổi sinh hoạt trực tuyến qua Google Meet hoặc trực tiếp tại các điểm nhóm để duy trì hoạt động.” Đồng thời, nhiều lần gửi phúc trình, tài liệu “có nội dung sai sự thật” cho ông A Ga.
Trả lời nhật báo Người Việt về những cáo buộc này, ông A Ga cho biết, ông và mục sư Y Nuen hoạt động trong vấn đề tôn giáo từ năm 2006. Đến năm 2012, ông Aga thành lập Hội Thánh Tin Lành Đấng Christ Tây Nguyên. Sau đó chính quyền liên tục đàn áp anh em trong nhóm.
“Khi tôi phải rời Việt Nam đến Hoa Kỳ thì mọi việc đã được giao cho mục sư Y Nuen trở thành ban điều hành. Rất nhiều người trong nhóm Hội Thánh Tin Lành Đấng Christ Tây Nguyên và ngay cả tôi đã trở thành nạn nhân của các cáo buộc vô căn cứ của nhà cầm quyền,” mục sư A Ga nói.
Luật Sư Hà Huy Sơn, người được chỉ định bào chữa cho ông Y Nuen viết trên trang cá nhân rằng cáo trạng cáo buộc Hội Thánh Tin Lành Đấng Christ Tây Nguyên là một tổ chức phản động nhưng “không đưa ra các chứng cứ chứng minh cho nhận định này.”
“Một tổ chức phản động, nói cách khác là phạm tội có đồng phạm, nhưng trong vụ án này chỉ có một mình bị cáo bị truy cứu trách nhiệm hình sự,” luật sư Sơn viết trên Facebook.
Nhà cầm quyền cáo buộc những hoạt động của Hội Thánh Tin Lành Đấng Christ Tây Nguyên là hoạt động của “tổ chức Fulro” – nhóm du kích có vũ trang thành lập từ năm 1964, được coi là đồng minh của người Mỹ trong thời chiến tranh Việt Nam nhưng đã bị bỏ lại sau khi cuộc chiến kết thúc vào năm 1975.
Phản hồi điều này, mục sư A Ga nói đó là những lúc “anh em họp mặt qua mạng để chia sẻ kinh thánh, cầu nguyện cho nhau.”
Bên cạnh thời gian chia sẻ kinh thánh trong những buổi gặp gỡ trực tuyến, ông A Ga nói, vì hội thánh bị đàn áp quá nhiều, ông có dành thời gian để hướng dẫn anh em trong hội thánh về cách thu thập thông tin, về sự vi phạm quyền tự do tôn giáo.
“Hoặc có khi mục sư Y Nuen đi thăm anh em trong hội thánh, có lúc anh em mời đi đám tang, đám cưới chia sẻ kinh thánh. Trong nhà ông có logo, băng rôn, danh sách anh em trong hội thánh. Chỉ như vậy thôi. Làm sao có thể cáo buộc ông ấy vi phạm Điều 116 được?” ông nói rõ thêm.
Trong Bộ Luật Hình Sự Việt Nam, Điều 116 được nhắc đến là “tội phá hoại chính sách đoàn kết, quy định các hành vi nhằm chống chính quyền nhân dân.” Ngoài ra, Điều 116 cũng xuất hiện trong các bộ luật khác như Bộ Luật Dân Sự hay Bộ Luật Tố Tụng Hình Sự.
Tại phiên tòa xét xử ông Y Nuen sáng 5 Tháng Tám, luật sư Hà Huy Sơn chỉ ra rằng “cáo trạng không nêu ra được việc ông Y Nuen Ayun có những hành vi cụ thể nào gây chia rẽ nhân dân với chính quyền nhân dân, với lược lượng vũ trang, với các tổ chức chính trị xã hội,… như quy định tại điểm a, c, khoản 1, Điều 116 Bộ Luật Hình Sự,” theo BBC.
Ngoài ra, cơ quan tố tụng cho rằng ông Y Nuen đã nhận 7.7 triệu đồng ($293) từ ông A Ga để phục vụ hoạt động của tổ chức, với mục đích thành lập một tổ chức tôn giáo riêng cho đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên, không chịu sự quản lý của chính quyền, tiến tới thành lập “nhà nước riêng.”
Theo Hội Đồng Xét Xử, dù đã nhiều lần được chính quyền địa phương và cơ quan hữu trách “mời làm việc, nhắc nhở” và cam kết không tái phạm, song ông Y Nuen vẫn tiếp tục tham gia các hoạt động của tổ chức trong thời gian dài.
“Những hành vi của bị cáo đã tiếp tay cho các thế lực thù địch chống nhà nước, gây chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc,” Hội Đồng Xét Xử quy kết.
Mục sư A Ga nói ông hoàn toàn bác bỏ những cáo buộc đó. “Chúng tôi không phản động để chống đối nhà nước,” ông nói. “Chúng tôi thực hiện đúng những gì quy định trong Điều 24 của Hiến Pháp, đó là ‘mọi công dân theo, không theo, bỏ đạo hoặc thay đổi, không ai có quyền xâm phạm.’”
“Điều 5, Điều 6 ghi rất rõ không được phân biệt, kỳ thị tôn giáo. Chúng tôi sinh hoạt ôn hòa như những hệ phái khác, yêu thương lẫn nhau, giúp đỡ lẫn nhau trong cộng đồng.”
“Tạo ra sự sợ hãi”
Việc kết án ông Y Nuen xảy ra trong bối cảnh hàng loạt tín đồ theo đạo Tin Lành ở Tây Nguyên lên tiếng tố cáo việc họ liên tiếp bị chính quyền địa phương sách nhiễu, đe dọa.
Theo nhận định của mục sư A Ga, mục đích của nhà cầm quyền khi đưa ra những bán án kết tội mục sư Y Nuen cũng như những thành viên khác của hội thánh là để “không còn ai dám tiếp tục sinh hoạt nữa.”
“Đó là cách họ đe dọa những người còn lại,” mục sư A Ga nói.
Phúc trình về tình trạng nhân quyền ở Việt Nam năm 2025 nêu rằng, các tổ chức tôn giáo độc lập bị đàn áp và quyền tự do tôn giáo không được bảo đảm. Nhiều tín đồ tôn giáo đã bị giam giữ hoặc bị hạn chế quyền tự do hành đạo.
Theo mục sư A Ga, chính quyền CSVN luôn cho rằng họ cho người dân được đầy đủ quyền tự do nhưng thực tế là ngược lại. Nhưng bởi vì niềm tin tôn giáo của người dân rất thiêng liêng, cho nên mặc dù bị đàn áp, bị bắt bớ, tù đày nhưng “chúng tôi không thể từ bỏ niềm tin tôn giáo của chúng tôi được.”
Mục sư A Ga khẳng định, những người như ông khi may mắn rời khỏi nước thì không thể thờ ơ, không thể làm ngơ, phải cần có những phương pháp nào để giúp đỡ người còn ở lại đang bị tù đày.
