LTS: Nhật báo Người Việt mở mục ‘Bạn đọc viết’ nhằm mời gọi quý thân hữu ‘cùng làm báo’ với Người Việt, chia sẻ những rung cảm, ý tưởng, quan niệm, hồi ức, kiến thức, kinh nghiệm,… về đời sống và xã hội. Để tham gia, quý bạn đọc vui lòng gởi email: [email protected]
Nguyễn Đông A
Trời sáng sớm hơn, ngày dài hơn đêm. Hôm qua đổi giờ, giờ cũ cộng thêm một tiếng. Portland mưa nhiều, mấy tuần trước mưa rỉ rả suốt, tuần này cũng lúc nắng lúc mưa. Tôi cảm thấy nó giống như cô gái đỏng đảnh lúc mưa lúc nắng, mưa nào lớn chẳng phải giông tố bão bùng gì, mưa cứ lớt phớt chẳng lạnh mấy rồi tạnh, hưng hửng nắng một chút âm ấm rồi lại mưa.
Portland được xây dựng vào năm 1851, dân số chỉ khoảng 600.000 người. Trong suốt thế kỉ XIX, nhờ chiếm hữu cảng đại dương chính của cả vùng Tây bắc Thái Bình Dương trở nên khá quan trọng. Portland ở vùng khí hậu duyên hải, thời tiết chỉ lành lạnh. Mùa đông ôn hòa, mùa hè ấm áp, thích hợp cho các loại cây trồng, hoa lá phát triển. Bởi thế, từ hai thế kỷ nay nó trở thành xứ sở của hoa hồng. Portland được mệnh danh là “Thành phố hoa hồng” (The city of roses), hồng rộ nở từ Tháng Tư đến cuối Tháng Sáu mang vẻ đẹp kiêu sa, lộng lẫy, hương ngát thơm quyến rũ. Vào đầu thế kỉ XX, Portland lập nên một vườn hồng đặc sắc. Ở “Vườn thí nghiệm hoa hồng quốc tế” nổi tiếng này, người ta trồng đến 8.000 loài hoa hồng.
Thực ra, Portland vào mùa trở ấm ngập tràn sắc hoa, chứ không chỉ cứ là nàng hồng kiêu sa. Tháng Năm, còn vẻ đẹp mơ màng tulip, Tháng Bảy dịu dàng sắc tím oải hương,… Ngay cả vào đầu Tháng Ba này, nàng tiên nước – thủy tiên đua nhau nở khắp nơi. Tôi từng viết về loài hoa này:
“Người Việt thường có thói quen chăm chút, chiêm ngưỡng thủy tiên trong bình pha lê trong suốt. Nhưng tôi thì lại thích ngắm nhìn thủy tiên nơi điền dã, mọc hoang dại tự nhiên. Ở chỗ tôi, cứ đến Tháng Ba, những nàng tiên chốn thủy cung trắng, vàng, hai loại phổ biến lại chen nhau nở rộ khắp nơi. Thủy tiên nở theo cụm, hoặc lan rộng thành những mảng lớn phất phơ, nhảy múa, phô diễn trước hiên nhà. Thủy tiên xòe cánh, đong đưa qua lại dọc lối đi như nghiêng chào tiết xuân phân, phút chuyễn mùa, Thủy tiên chen chút với cỏ dại, một vài hông hoa lơ thơ bên rào. Hương hoa lan tỏa dìu dịu, quyến rũ.
Nhan sắc thủy tiên không loè loẹt, sắc nét, rực rỡ như nhiều loài hoa khác. Thủy tiên mảnh mai, thuỳ mị, đoan trang mang đậm nữ tính. Nàng tiên trắng với sáu cánh hoa trắng muốt như tuyết, tinh khiết, ôm chiếc loa kèn vàng mượt kiêu sa. Nàng tiên vàng cũng không kém phần trang nhã, sang trọng, quý phái. Sáu cánh hoa vàng sáng tuyệt đẹp trong nắng ấm. Đặc biệt khi được ánh nắng chếnh một bên soi rọi, sáu cánh hoa vàng mõng manh bổng nổi hẳn lên bên nhụy hoa lung linh màu vàng sẩm hình chiếc ly. Có người nói rằng: cái nhụy hình ly nằm giữa bông hoa được cho là để dùng chứa nước mắt của chàng Narcissus bất hạnh trong thần thoại Hy Lạp. Thủy tiên là biểu tượng cho sự kiêu hãnh, tự tôn, yêu chính bản thân mình đến độ ích kỷ.
Không biết có đúng như vậy không? Lối sống quanh tôi đầy sự tự tôn, ích kỷ. Tự tôn về học vấn, địa vị, sự giàu có. Ích kỷ bởi trước hết sống cho mình, vì mình. Có lẽ họ được quyền như thế. Họ là những người thành đạt. Tôi yêu thủy tiên bởi chính vẻ đẹp của hoa, cái chất của hoa: sự kiêu sa, quí phái và cả sự tự tôn, ích kỷ.
Thời gian qua mau, thủy tiên nở rồi thủy tiên tàn, để rồi Nàng tiên vàng cũng không kém phần trang nhã, sang trọng, quý phái. a năm tới nàng tiên nước lại hiện về. Qui luật muôn loài vẫn là thế!”
Để viết thêm một chút về hoa ở Portland, tôi thấy cũng nên nói qua về lọai cây thân mộc, đầu tiên phải nói đến những loại cây to đùng được trồng đầy ở ven đường, ở công viên hoặc mọc tự nhiên trong các cụm rừng ở ven hoặc xen kẽ với towns. Phần lớn những cây này, lá của chúng đều chuyển màu vàng hoặc đỏ vào mùa thu, và rụng trụi lá vào mùa đông. Riêng những loại cây có họ hàng với thông, tùng lá kim thì vẫn xanh sẫm quanh năm. Đặc biệt là “thông douglas”, vỏ cây màu nâu đỏ, thường cao hơn 200 feet. Nhà trước kia của tôi cũng có một cây to ở phía trước nhà, thân đến hai vòng tay người ôm. Oregon thừa nhận đây là loại cây tiêu biểu của tiểu bang từ năm 1939.
Trước hoặc quanh vườn nhà, người ta cũng thường trồng những cây thân mộc ra hoa, như flowering plum thường có hoa đỏ, hồng, hoặc redbuds, hoa rực đỏ, rực hồng. Hoặc donut peach full bloom – đào, hay cherry blooms – anh đào Nhật. Cả táo, lê cũng đều ra hoa khá đẹp. Những loại cây thâm thấp ra hoa thì nhiều vô số, các chợ đều có bán giống, chỉ một, hai đồng có thể mua mỗi loại để trồng. Walmart, Home Depot… đều bán đầy. Còn muốn trồng loại hoa đẹp đặc sắc độc lạ, hiếm thấy thì tìm mua giống từ các trang web online chuyên về cây trồng.
Portland có những loại hoa chỉ sống được một mùa. Chúng không thể sống được qua mùa đông lạnh ở Mỹ. Phổ biến như dạ yến thảo (petunia), cúc vạn thọ (marigold), phong lữ (geranium), pansy… Những loại hoa sống lâu năm, thường thì chúng cũng lụi tàn vào mùa đông nhưng lại tự mọc lại vào mùa ấm. Ví dụ như hướng dương tím (coneflower), oải hương (lavender), cúc trắng shasta (shasta daisy), cỏ sữa (milkweed), mẫu đơn (peony), thược dược (dahlia), diên vỹ (iris). Một số loại trồng từ củ cũng mọc lại mỗi năm như tulip, thủy tiên (daffodil), lục bình (hyacinth)… Ở nhiều nhà người Mỹ chúng ta còn có thể thấy những loại cây mọc thành bụi hay cây nhỏ trổ hoa (bush, shrub, tree) như đỗ quyên (azalea), tử đinh hương (lilac)… Các loại cây ra hoa to hơn nữa thì có anh đào (cherry), mộc lan (magnolia). Cả táo, lê ra hoa cũng khá đẹp. Tất cả đều thường nở vào đầu mùa xuân.
Lần đầu tiên tôi biết đến hoa mao lương khi ấy nó được cắm nghệ thuật trong một bình hoa. Cánh hoa mao lương mỏng manh, tròn trĩnh, cánh kép xoắn vòng. Màu sắc phổ biến gồm trắng, đỏ, vàng, hồng và tím.
Đặc trưng của hoa là cánh mỏng, màu sắc nhẹ nhàng, mang nét đẹp tinh khôi. Hoa còn có tên là hoàng liên hay hồng ri Ba Tư. Đây là một loài hoa quyến rũ, sang trọng. Nó có tên khoa học là ranunculus, thuộc họ mao lương, có nguồn gốc từ khu vực Đông Địa Trung Hải. Tên mao lương là một sự kết hợp của hai từ, tiếng Latin, “rana’ có nghĩa là “ếch” và “unculus” có nghĩa là “một chút”. Người ta cho rằng hoa mao lương sở dĩ có tên này vì chúng mọc dọc theo suối, nhiều như “ếch nhỏ” vào mùa xuân. Các loài được biết đến nhiều nhất trong họ “mao lương” có lẽ là “cỏ chân ngỗng,” “mao lương,” “ô đầu” và “uy linh tiên.”
Trong khi nhiều loại hoa thường có nhiều ý nghĩa, nhưng hoa mao lương nào giống như vậy. Nó chỉ biết đến với cái nghĩa là: “quyến rũ rạng ngời”, “bạn rất duyên dáng, thu hút.” Nó tượng trung cho sự quyến rũ và hấp dẫn. Tặng hoa này cho bạn gái là anh có ý nói, “em quyến rũ và hấp dẫn.”
Có vài truyền thuyết nói về mao lương, riêng người Mỹ bản địa thì nói: hoa mao lương còn được gọi là Coyote eyes. Bởi khi Coyote lấy đôi mắt của mình ra chơi, ném vào không khí rồi đón bắt lại, đột nhiên một con chim ưng xuất hiện nhào xuống giật lấy mất đôi mắt. Bị mất đôi mắt, không thể nhìn thấy được nữa, Coyote đành bứt hai mao lương từ cánh đồng nắn tròn làm đôi mắt mới. Truyền thuyết chẳng ăn nhập vào đâu. Còn truyền thuyết Ba Tư thì kể rằng: có một chàng hoàng tử luôn mặc áo vàng hoặc xanh lá, chàng phải lòng một nữ thần xinh đẹp, đàn hát cho nàng nghe bất kể ngày đêm. Nhưng nàng thì nhàm chán khi phải nghe hát mãi, nàng tự biến mình thành một bông mao lương. Một lời kể khác, một hoàng tử chết trẻ bởi đau buồn vì tình yêu không được đáp lại. Thế là một bông hoa mao lương mọc lên… Ôi, truyền thuyết tình yêu.
Rồi nhiều loại hoa sẽ nở rộ vào cuối Tháng Ba. Nàng tiên vàng cũng không kém phần trang nhã, sang trọng, quý phái… Kế tiếp thủy tiên trắng vàng sẽ là tulip đa sằc. Rồi poppy những cánh bướm cam vàng đỏ lộng lẫy. Hướng dương vàng sậm, vàng nâu, bluebonnet nổi bật với màu xanh ngọc. Mỗi sắc hoa và những câu chuyện. Tulip thuộc họ hoa lily là loài hoa đẹp, tôi từng viết về nó. Oải hương hồng tím, cũng là loại đặc sắc, sau này có hứng tôi sẽ viết.
Và vài hoa dại, hoa không tên hoặc không biết tên, tình cờ tôi gặp được đâu đó bên đường với cái dáng vẻ riêng biệt. Cái đẹp từ dáng vẻ, cái đẹp từ tự thân. Hoa như người. Dẫu rằng tôi chẳng viết được chút gì về nó bởi ít hiểu biết. Nhưng tôi sẽ chụp, neo lại đường nét và cố gieo chút hồn vào nó. Dù là hiện tại trong tay tôi chỉ có một cái phone Samsung cổ lỗ sĩ và một máy ảnh du lịch loại nhỏ mang theo.
