Mục này chỉ nhằm giải đáp các thắc mắc về sức khỏe có tính cách tổng quát. Với các vấn đề cụ thể, chi tiết của từng bệnh nhân, xin liên lạc với bác sĩ để được thăm khám trực tiếp. Nhiều thông tin thiết thực và bổ ích khác về sức khỏe cũng được phát trên đài Radio Chuyện Sáng Chủ Nhật ở vùng Orange County, California, vào mỗi sáng Chủ Nhật từ 6 đến 9 giờ, trong chương trình “Câu Chuyện Sức Khỏe Sáng Chủ Nhật.” Nhiều thông tin sức khỏe bổ ích khác cũng có thể tìm thấy trên các
website www.nguyentranhoang.com và www.radiochuyensangchunhat.com. Quý vị có thể liên lạc bác sĩ qua email: [email protected] hoặc điện thoại (714) 531-7930.
Bác Sĩ Nguyễn Trần Hoàng
“Liệu có chữa được không?”
Đó có lẽ là câu hỏi được nghe nhiều nhất khi nói chuyện với những người nghiện cờ bạc và gia đình họ.
Một người vợ ở Orange County ngồi trước mặt bác sĩ, mắt đỏ hoe:
“Tôi không còn mong chồng tôi kiếm nhiều tiền nữa. Tôi chỉ mong ông ấy trở lại như ngày xưa.”
Câu nói đó khiến ta phải suy nghĩ rất lâu.
Bởi vì đằng sau nghiện cờ bạc, điều người ta đánh mất thường không chỉ là tiền. Đó là sự bình yên. Là lòng tin. Là những bữa cơm gia đình. Là cảm giác được tôn trọng. Và đôi khi, đó là chính hình ảnh của bản thân trong mắt mình.
Vậy câu trả lời là gì?
Liệu nghiện cờ bạc có điều trị được không?
Câu trả lời là: Có.
Nhưng không dễ.
Và chắc chắn không đơn giản như nhiều người vẫn nghĩ.
Điều trị không bắt đầu bằng thuốc.
Nhiều người khi nghe đến điều trị thường nghĩ ngay đến thuốc men.
Thực tế, trong nghiện cờ bạc, thuốc không phải là điểm khởi đầu.
Điều trị bắt đầu từ một điều khó hơn nhiều:
Người bệnh phải chấp nhận rằng mình đang có vấn đề.
Đây thường là giai đoạn khó khăn nhất.
Người nghiện cờ bạc thường trải qua nhiều tháng, thậm chí nhiều năm trong trạng thái phủ nhận.
Họ tự nhủ:
“Tôi vẫn kiểm soát được.”
“Tôi chỉ đang gặp vận xui.”
“Tôi chỉ cần thêm một cơ hội.”
“Tôi sắp gỡ lại được rồi.”
Gia đình đã nhận ra vấn đề này từ lâu.
Bạn bè đã nhận ra vấn đề này từ lâu.
Nhưng chính người bệnh lại là người nhận ra cuối cùng.
Đó không phải là vì họ cố tình lừa dối.
Mà vì bộ não của họ đã xây dựng cả một hệ thống lý luận để bảo vệ hành vi đánh bạc.
Cho đến khi người bệnh thực sự nói được câu:
“Tôi không còn kiểm soát được nữa”
Thì việc điều trị mới thật sự bắt đầu.
Vì sao ý chí thôi chưa đủ?
Đây là điều rất nhiều gia đình hiểu lầm.
Người ta thường nói:
“Nếu muốn thì dừng được.”
“Tại sao không nghĩ đến vợ con?”
“Tại sao không thương gia đình?”
Những câu hỏi đó nghe rất hợp lý.
Nhưng khoa học thần kinh cho chúng ta thấy một bức tranh khác.
Khi nghiện cờ bạc kéo dài, hệ thống dopamine trong não đã thay đổi.
Khả năng kiểm soát xung động suy giảm.
Khả năng đánh giá hậu quả bị méo mó.
Não bắt đầu phản ứng với cờ bạc giống như cách não người nghiện ma túy phản ứng với chất gây nghiện.
Điều đó không có nghĩa là người bệnh vô trách nhiệm.
Nhưng nó có nghĩa rằng:
Ý chí một mình thường không đủ mạnh để chống lại những thay đổi sinh học đã hình thành qua nhiều năm.
Người bệnh cần nhiều hơn chỉ là ý chí.
Họ cần phương pháp.
Họ cần hỗ trợ.
Họ cần một hệ thống giúp họ phục hồi.
Liệu pháp nhận thức hành vi: Học lại cách suy nghĩ
Hiện nay, phương pháp được nghiên cứu nhiều nhất trong điều trị nghiện cờ bạc là liệu pháp nhận thức hành vi, hay CBT.
Nghe có vẻ phức tạp.
Nhưng thật ra đây là quá trình giúp người bệnh nhận ra những suy nghĩ sai lệch đang điều khiển cuộc sống của mình.
Một người nghiện cờ bạc thường có những niềm tin rất đặc trưng:
“Tôi sắp thắng rồi.”
“Tôi chỉ cần thêm một lần nữa.”
“Lần này sẽ khác.”
“Tôi có chiến thuật tốt hơn.”
“Tôi chỉ cần gỡ lại những gì đã mất.”
Thoạt nghe, những suy nghĩ này có vẻ bình thường.
Nhưng chính chúng là nhiên liệu nuôi dưỡng vòng xoáy cờ bạc.
CBT giúp người bệnh nhận diện những suy nghĩ đó.
Sau đó học cách đặt câu hỏi:
Có bằng chứng nào cho thấy mình thật sự sắp thắng không?
Nếu tiếp tục chơi, khả năng mất thêm tiền có cao hơn khả năng gỡ lại không?
Mình đang hành động theo thực tế hay theo hy vọng?
Nghe đơn giản.
Nhưng đối với nhiều người, đây là lần đầu tiên họ học cách đối thoại trung thực với chính mình.
Điều trị những cảm xúc nằm phía sau cờ bạc
Nhiều người nghĩ rằng cờ bạc là vấn đề chính.
Thực tế, rất nhiều trường hợp cờ bạc chỉ là triệu chứng.
Đằng sau nó có thể là:
Sự cô đơn.
Sự buồn chán.
Trầm cảm.
Lo âu.
Cảm giác thất bại.
Áp lực kinh tế.
Mất phương hướng trong cuộc sống.
Một người đàn ông tâm sự:
“Thật ra tôi không nghiện thắng tiền. Tôi nghiện cảm giác không phải suy nghĩ.”
Câu nói đó rất đáng để suy ngẫm.
Bởi vì nhiều người đến casino không phải để tìm tiền.
Họ đến để trốn khỏi những điều đang làm họ đau đớn.
Nếu chỉ ngăn cờ bạc mà không giải quyết những nỗi đau bên dưới, người bệnh rất dễ tìm đến một hình thức lệ thuộc khác. [dt]
