Nguyên Huy/Người Việt
WESTMINSTER, California (NV) – Trưa Chủ Nhật, 8 Tháng Năm, Hội Ái Hữu Nghệ Sĩ Việt Nam Hải Ngoại phối hợp cùng Ðoàn Nghệ Thuật Sân Khấu Văn Lang đã tổ chức lễ Tưởng Niệm nhân 100 ngày mất của Soạn Giả Viễn Châu, tại phòng hội nhật báo Việt Báo, Westminster, với sự có mặt của rất đông nam nữ nghệ sĩ ngành sân khấu cải lương hải ngoại.
Ðại diện các nghệ sĩ hữu danh làm lễ dâng hương trước bàn thờ soạn giả Viễn Châu. (Hình: Nguyên Huy/Người Việt)
Nghi thức Cúng Tuần 100 ngày mất của soạn giả Viễn Châu được các nghệ sĩ Phượng Liên, Phương Mai, Quỳnh Trang cùng các thành viên Hội Ái Hữu Nghệ Sĩ Việt Nam Hải Ngoại và Ðoàn Nghệ Thuật Sân Khấu Văn Lang cử hành trước bàn thờ cố soạn giả, đặt phía bên phải sân khấu.
Tiếp đó, ông Dũng Nguyễn, hội trưởng Hội Ái Hữu Nghệ Sĩ Việt Nam Hải Ngoại, chào mừng anh chị em nghệ sĩ và quan khách. Trong dịp này, ông hội trưởng đã nhắc lại mục đích của hội được thành lập là để duy trì và phát huy nền văn hóa cổ truyền của dân tộc, đồng thời cũng là để lưu truyền cho các thế hệ trẻ ở hải ngoại biết đến những tinh hoa của nét văn hóa này.
Trong giới nghệ sĩ cổ nhạc cải lương, soạn giả Viễn Châu là một nghệ sĩ đa tài đã đóng góp rất lớn vào sự phát triển của ngành cải lương. Sự ra đi của ông là một mất mát lớn không chỉ cho ngành cải lương mà cả nền văn hóa của dân tộc.
Kể đến, nghệ sĩ Mai Chân, trưởng Ðoàn Nghệ Thuật Sân Khấu Văn Lang, đọc tiểu sử cố soạn giả Viễn Châu.
Ngoài ra, soạn giả Yên Lang cho biết thêm những chi tiết mà ông có được nhiều dịp cùng hoạt động chung với cố soạn giả Viễn Châu.
Ông cho biết cố soạn giả không chỉ là bậc đàn anh trong ngành mà còn là một đồng nghiệp rất thân tình. Công lao to lớn của ông cho ngành cải lương là sự đóng góp những sáng tác phẩm cải lương thật phong phú, cống hiến cho người nghe được thưởng thức một nghệ thuật của người dân dã miền Nam. Ông là một cây cổ thụ trong ngành âm nhạc cải lương. Trong đời hoạt động của ông, ông từng tranh đấu không ngưng nghỉ cho quyền lợi của các tác giả, những người đã cống hiến tim óc trong âm thầm và thường bị bỏ quên cả về danh tiếng cũng như quyền lợi vật chất. Giới soạn giả trong ngành cải lương rất biết ơn ông và không bao giờ quên được hình ảnh người anh cả trong làng soạn nhạc cải lương.
Các nghệ sĩ cùng nhau trình diễn một loạt ca khúc cải lương trong ngày tưởng niệm cố soạn giả Viễn Châu. (Hình: Nguyên Huy/Người Việt)
Sau đó là phần nói chuyện của Giáo Sư Trần Văn Chi.
Ông nhận định: “Viễn Châu là người nghệ sĩ tài ba, một nhà văn hóa lớn của đất Nam Bộ.”
Nhắc lại một chút tiểu sử của soạn giả Viễn Châu, Giáo Sư Chi nói đến sự sáng tạo lớn lao gây nhiều ảnh hưởng trong làng ca nhạc cải lương. Ðó là việc soạn giả Viễn Châu tạo ra hình thức tân cổ giao duyên và vọng cổ hài. Và sáng tạo thứ hai là đưa nhịp điệu Bolero trong tân nhạc hòa trộn vào làn điệu cải lương.
Theo Giáo Sư Chi, vào năm 1958, soạn giả Viễn Châu đã khai phá một thể loại nhạc mới với cái tên là tân cổ giao duyên. Tác phẩm đầu tiên “Chàng Là Ai” vào năm 1964 với giọng ca Lệ Thủy lập tức gây nhiều tranh cãi. Nhiều người khen mà cũng lắm kẻ chê. Nhưng soạn giả Viễn Châu vẫn tiếp tục con đường sáng tạo của mình và đến nay thì thể loại này đã được khẳng định như một hình thức trong cải lương.
Về việc đưa nhịp điệu Bolero bên tân nhạc vào cổ nhạc cải lương, theo Giáo Sư Chi, soạn giả Viễn Châu đã hết sức tài tình nắm bắt được khiếu thẩm âm của người bình dân Việt Nam nên đã đưa được nhạc điệu Bolero thất cung của Nam Mỹ vào hòa trộn với cổ nhạc cải lương ngũ cung một cách rất êm ái không bị “chỏi” đến độ khách hâm mộ cải lương khi nghe cũng không phân định được ngay.
Do đó mà sự sáng tạo này đã không gây nên một tranh luận nào như lần sáng tạo tân cổ giao duyên.
Phân tích về những sáng tạo này của cố soạn giả Viễn Châu, Giáo Sư Trần Văn Chi cho rằng tiết điệu Bolero của Tây Ban Nha ảnh hưởng lớn tại Nam Mỹ và nhiều nơi trên thế giới là một tiết điệu mềm, êm ả, dễ nhớ, dễ nghe rất thích hợp với những bài cổ nhạc cải lương vốn là những bài ca tình cảm, ướt át, mùi mẫn.
Cái chất buồn của Bolero rất gần gũi với cái chất oán trong cải lương. Khi đưa được nhịp điệu Bolero vào ngũ cung cải lương, soạn giả Viễn Châu rõ ràng là đã làm giầu cho nghệ thuật cải lương, một nghệ thuật có đến 90% người dân miền Nam và nhiều nơi ở miền Trung cũng như miền Bắc say mê thưởng thức, mà sự thưởng thức ấy lại là một phần trong đời sống tinh thần của người dân Việt miền Nam.
