COMPTON, California (NV) – Học sinh Lớp 12 khắp California đang hồi hộp chờ kết quả trúng tuyển vào các trường đại học công lập, nhưng hàng chục ngàn học sinh khác gần như bị “loại khỏi cuộc đua.” Một trong những nguyên nhân chính là gần một nửa học sinh toàn tiểu bang chưa hoàn tất các môn học bắt buộc.
Theo báo mạng CalMatters hôm Thứ Sáu, 27 Tháng Ba, khắp tiểu bang chỉ có 54% học sinh trung học hoàn thành tối thiểu các môn cần thiết để vào hệ thống University of California (UC) hoặc California State University (CSU), còn gọi là Cal State.
Những năm gần đây, tiểu bang tăng ngân sách để giúp cải thiện tình trạng này, nhưng tỉ lệ sẵn sàng vào đại học chỉ tăng rất chậm.
Học sinh có thu nhập thấp, da đen, và Latino có tỉ lệ hoàn thành thấp nhất. Học sinh học tiếng Anh và học sinh khuyết tật cũng có tỉ lệ thấp, dù được cải thiện nhẹ trong vài năm gần đây.
Hai hệ thống đại học công lập của California yêu cầu học sinh phải đạt điểm C trở lên trong các môn thuộc bộ tiêu chuẩn gọi là A-G như: Bốn năm tiếng Anh, ba năm toán, hai năm khoa học, hai năm khoa học xã hội, hai năm ngoại ngữ, và một năm nghệ thuật.
Các yêu cầu này thường quyết định lộ trình học ngay từ Lớp Chín. Chỉ cần trượt một môn hoặc bị điểm D hoặc F trong lớp, cũng như bỏ qua môn khó như hóa học hoặc lượng giác, hay do trường không mở lớp, học sinh có thể bị “lệch đường” ngay lập tức.
CalMatters phân tích dữ liệu niên khóa 2024-2025 của 1,468 trường trung học công lập, không bao gồm khoảng 800 trường thay thế, một số trường chuyên có tỉ lệ A-G cao cùng các trường tiếp tục và các chương trình trong trại giam vị thành niên.
Kết quả cho thấy 222 trường có tỉ lệ hoàn thành A-G dưới 30%, trong khi hơn 400 trường đạt trên 70%.
Ý kiến của giới nghiên cứu
Theo hai nhà nghiên cứu giáo dục Sherrie Reed Bennett và Michal Kurlaender tại đại học UC Davis, cũng là hai tác giả của một nghiên cứu năm 2023 về chênh lệch tỉ lệ A-G, cho hay có nhiều nguyên nhân khiến học sinh không hoàn thành đầy đủ các môn học này.
Một số trường có mở lớp nhưng học sinh không ghi danh. Một số học sinh đạt dưới điểm C và không học lại sau giờ học hoặc trong mùa Hè. Ngoài ra, ở một số trường, giáo viên không cho làm lại bài tập để tránh việc học sinh phải học lại cả môn, dù một số nơi có cho phép.
Dữ liệu cũng cho thấy gần 10% các trường trung học truyền thống không cung cấp đầy đủ các môn học cần thiết.
Theo hai nhà nghiên cứu nêu trên, lý tưởng nhất là tất cả học sinh đều nên theo học các môn A-G, vì đó là cách duy nhất để bảo đảm mọi học sinh đều có cơ hội vào đại học bốn năm sau khi tốt nghiệp trung học.
Dữ liệu mới nhất của tiểu bang năm 2023 cho thấy rằng trong vòng 16 tháng sau khi tốt nghiệp, 86% học sinh hoàn tất các môn theo yêu cầu của UC và CSU đã ghi danh vào đại học bốn năm hoặc đại học cộng đồng.
Trong khi đó, chỉ có 55% học sinh không hoàn thành A-G tiếp tục học tiếp, và phần lớn trong số này vào các trường cộng đồng.
Bước chuyển mình của một trường ở Compton
Trung học Dominguez High ở Học Khu Compton đạt tỉ lệ 96% học sinh đáp ứng tiêu chuẩn A-G, thuộc hàng cao nhất tiểu bang. Đây là kết quả của quá trình cải tổ kéo dài khoảng 10 năm.
Trường loại bỏ các lớp không đạt tiêu chuẩn UC và CSU, bổ sung tiết học để học sinh có thể học lại môn học trong giờ học, và cải tổ hệ thống tư vấn, mỗi nhóm học sinh có cùng cố vấn suốt bốn năm.
Ngoài ra, trường còn bổ sung cố vấn chuyên về tuyển sinh đại học và tăng cơ hội học song song tại đại học cộng đồng. Nhờ đó, tỉ lệ học sinh đạt tiêu chuẩn tăng từ khoảng 66% lên 96% chỉ trong vài năm.
Một học sinh, em Gisele Genovez, cho biết em học 14 lớp ở đại học cộng đồng trước khi tốt nghiệp và được nhận vào nhiều trường đại học.
Một học sinh khác, em Alexis Hernandez, từng nghĩ không thể vào đại học vì hoàn cảnh khó khăn, nhưng em cũng được nhận vào nhiều trường UC và CSU.
Hiệu Trưởng Caleb Oliver cho biết, đến một mức độ nào đó, nhà trường không thể quyết định lựa chọn của học sinh sau khi tốt nghiệp trung học. Các trường đại học cũng đóng vai trò quan trọng trong việc thu hút sinh viên.
Ông Oliver nói các chương trình giúp học sinh được nhận vào trường học các khóa học Hè miễn phí và làm quen với các phương pháp học tập được kiểm chứng có thể là yếu tố quyết định việc các em có ghi danh hay không.
Ông Oliver dẫn chứng một chương trình như vậy tại đại học Cal State Dominguez Hills, nơi mỗi năm nhận khoảng 20 học sinh từ trung học Dominguez High.
“D = tốt nghiệp, C = đại học”
Các trường có tỉ lệ hoàn thành các lớp A-G thấp thường có nhiều học sinh đang học tiếng Anh hoặc học sinh trong chương trình giáo dục đặc biệt.
Nhiều học sinh trong số này vẫn ghi danh các lớp A-G, nhưng nếu phải dành một hoặc hai tiết mỗi ngày cho các dịch vụ hỗ trợ như trị liệu ngôn ngữ hoặc phát triển tiếng Anh, thì rất khó để hoàn tất toàn bộ các môn cần thiết để đủ điều kiện vào hệ thống UC hoặc CSU, theo các nhà quản lý trường học.
Hai nhà nghiên cứu Bennett và Kurlaender cho rằng đây không phải là lý do thỏa đáng, và nhiều học sinh hơn trong diện giáo dục đặc biệt hoặc học tiếng Anh hoàn toàn có thể hoàn thành các môn A-G.
Để hỗ trợ các trường cải thiện tỉ lệ này, tiểu bang cung cấp các khoản tài trợ để thuê gia sư, mở rộng tư vấn đại học, hoặc triển khai các biện pháp khác.
Tại hai trường trung học Mt. Diablo High và Ygnacio Valley High – đều thuộc thành phố Concord – gần 90% học sinh là người học tiếng Anh hoặc thuộc diện thu nhập thấp.
Cả hai trường cũng có tỉ lệ học sinh khuyết tật cao hơn mức trung bình. Năm ngoái, tỉ lệ hoàn thành A-G tại cả hai trường đều dưới 25%.
Học khu đang cố gắng nâng tỉ lệ bằng cách chuyển đổi nhiều lớp học sang các lới A-G tiêu chuẩn, dù thách thức lớn nhất vẫn là giúp học sinh vượt qua các môn này. Để được tính vào điều kiện xét tuyển đại học, học sinh phải đạt điểm C trở lên trong các môn A-G, nhưng chỉ cần điểm D là đủ để tốt nghiệp trung học.
Nguyên nhân là học sinh có điểm dưới C phải học lại môn học nếu vẫn muốn vào đại học bốn năm. Các lớp học lại thường diễn ra sau giờ học, gây khó khăn cho những em phải đi làm hoặc có trách nhiệm với gia đình.
Vì vậy, học khu bắt đầu cung cấp dịch vụ kèm học cho những học sinh đang gặp khó khăn, nhằm giúp các em giữ được điều kiện A-G trước khi điểm C tụt xuống D. Đồng thời, học khu cũng gia tăng kết nối với phụ huynh để họ có thể hỗ trợ học sinh trong quá trình chuẩn bị vào đại học.
Trung học Manteca High ở San Joaquin County cũng có tỉ lệ hoàn thành A-G thấp, khoảng 30%.
“Chúng tôi có tỉ lệ tốt nghiệp rất cao,” bà Clara Schmiedt, phó tổng quản trị học khu, cho biết, đồng thời nhấn mạnh tỉ lệ tốt nghiệp của trường Manteca High gần 95% và trường được vinh danh là Trường Xuất Sắc California. “Nhưng nâng tỉ lệ A-G vẫn là ưu tiên của chúng tôi.”
Một vấn đề tại trường Manteca High là môn hóa học – nhiều học sinh gặp khó khăn khi vượt qua môn này, nên học khu đang triển khai chương trình giảng dạy mới và bổ sung giáo viên khoa học.
Một vấn đề khác là ngoại ngữ. Trường chỉ mở một số lớp tiếng Pháp, nên học sinh học môn này có thể không hoàn tất đủ yêu cầu ngoại ngữ cho A-G.
Học khu cũng đang nỗ lực thay đổi văn hóa hướng đến đại học, mở rộng chương trình học song song với đại học cộng đồng địa phương, và đưa hàng chục học sinh mỗi mùa Hè tham gia chương trình học thuật tại đại học University of the Pacific ở Stockton. (T.Nhiên) [đ.d.]
