Hà Giang/Người Việt
LTS – Nhân dịp đến thăm tòa soạn nhật báo Người Việt vào dịp 30 Tháng Tư, nữ Dân Biểu Liên Bang Loretta Sanchez dành cho phóng viên Hà Giang cuộc phỏng vấn đặc biệt về nhiều đề tài, đặc biệt là đề tài “Obamacare” và dự luật HR 484 liên quan đến Việt Nam. Xin gởi đến độc giả trích đoạn của cuộc phỏng vấn này.
Hà Giang (NV): Kính chào Dân Biểu Loretta Sanchez, Ðạo Luật Ðạo Luật Cải Tổ Y Tế do chính phủ Obama ban hành cho đến nay vẫn còn đang được Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ xem xét có hợp hiến hay không, bà có ý kiến gì về việc này?
Nữ Dân Biểu Liên Bang Loretta Sanchez. (Hình: Dan Huynh/NguoiViet)
DB Loretta Sanchez: Ðạo Luật Cải Tổ Y Tế mà nhiều người gọi là ObamaCare, mà một phần đang được áp dụng, mang lại rất nhiều lợi ích cho cả người trẻ lẫn người cao niên, và phải nói nhất là những người cao niên. Ðiều khoản bắt tất cả mọi người đều phải có bảo hiểm sức khỏe bị nhiều người cho là có thể không hợp hiến.
NV: Bà có thể nêu ra những điểm lợi của đạo luật này nói chung và cho người cao niên gốc Việt nói riêng?
DB Loretta Sanchez: Trước tiên tôi muốn nhấn mạnh là Ðạo Luật Cải Tổ Y Tế chỉ áp dụng cho công dân Mỹ và những thường trú nhân ở đây trên 5 năm, cho nên rất tốt cho cộng đồng người Việt. Rất nhiều cử tri nói tiếng Latin (người Mexico) của tôi mong là luật này áp dụng cho họ.
Luật này mang nhiều ích lợi cho người già, chẳng hạn như tất cả mọi loại khám nghiệm đều miễn phí, không phải trả co-pay như bây giờ, “donut hole” của tiền mua thuốc sẽ biến mất, chính phủ sẽ trả tất cả tiền mua thuốc. Khi luật hoàn toàn có hiệu lực vào Tháng Giêng năm 2014, các hãng bảo hiểm không được quyền từ chối bán bảo hiểm cho cả người lớn lẫn trẻ em vì lý do “có bệnh sẵn.” Sinh viên bây giờ có thể được bảo hiểm của cha mẹ “cover” cho đến năm 26 tuổi chứ không phải chỉ đến khi học xong, ra trường dù chưa tìm được việc làm, v.v…
Nói tóm lại, chính phủ muốn mọi người có bảo hiểm để tạo điều kiện cho họ đi khám bệnh thường xuyên, có lợi cho sức khỏe hơn.
NV: Một đạo luật mang đến nhiều lợi ích như vậy tại sao bị nhiều chống đối, thưa bà?
DB Loretta Sanchez: Khi luật hoàn toàn có hiệu lực vào năm 2014, tất cả mọi người đều phải mua bảo hiểm sức khỏe, và tiền họ phải trả sẽ được tính theo lợi tức. Người nghèo không đủ tiền trả sẽ phải trả một số ít, chính phủ trả số tiền còn lại.
Sở dĩ người ta chống đối vì đa số không hiểu rõ Ðạo Luật do Ðạo Luật không được giải thích một cách tỉ mỉ.
Ðể có tiền cung cấp bảo hiểm sức khỏe cho tất cả mọi người, chính quyền Obama đề nghị tăng thuế 5% cho những ai có lợi tức cao hơn 1 triệu một năm, và đây cũng là lý do tại sao một số người không thích luật này. Hiện giờ Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ vẫn còn đang nghiên cứu cho đến hết Tháng Sáu mới quyết định.
NV: Liên quan đến việc chính phủ sẽ không gửi check “tiền già” về nhà nữa, mà sẽ deposit thẳng vào ngân hàng, một số người quan tâm là mai này sẽ bị tính tiền lệ phí, bà nghĩ sao?
DB Loretta Sanchez: Hiện nay, rất nhiều check tiền già bị đánh cắp. Việc deposit thẳng tiền vào ngân hàng sẽ ngăn ngừa việc mất cắp, hơn nữa có thể tiết kiệm rất nhiều tiền cho chính phủ. Về việc ngân hàng sau này có thể tính lệ phí thì tôi nghĩ rằng nhiều người già không có checking account hiện mang check ra những nơi cash tiền còn bị trả lệ phí cao hơn nhiều. Vả lại, chúng tôi tại Quốc Hội sẽ để ý xem các ngân hàng có lợi dụng việc này để bắt nạt người cao niên không, và sẽ ngăn cản họ.
NV: Chúng tôi được biết văn phòng bà vừa đưa ra dự luật HR 484 liên quan đến Việt Nam?
DB Loretta Sanchez: Vì rất nhiều lý do, tôi rất phẫn uất với chính quyền Việt Nam. Họ bỏ tù ca sĩ, học sinh, sinh viên, bloggers… chỉ vì những người này đòi có dân quyền, đòi chính phủ cho họ tự do. Chính quyền Việt Nam hay dùng điều luật có ngôn từ rất mơ hồ là điều luật 79 (tuyên truyền chống nhà nước) và điều luật 88 (hoạt động đảo chính nhà cầm quyền) của bộ luật hình sự của họ để tống giam những người này.
Dự luật 484, do cả hai đảng Cộng Hòa và Dân Chủ ủng hộ, yêu cầu chính quyền Hoa Kỳ phải áp lực nhà cầm quyền Việt Nam bỏ 2 điều luật mơ hồ này và tôn trọng các quyền căn bản.
NV: Bà có tin rằng chính phủ Hoa Kỳ có đủ thế để áp lực Việt Nam thay đổi Hiến Pháp của họ?
DB Loretta Sanchez: So với hồi Việt Nam chưa được vào WTO và còn ở trong danh sách CPC thì không. Nhưng chúng ta vẫn cứ phải tiếp tục. Những gì xảy ra tại Burma khiến chúng ta thấy rằng nếu chúng ta cứ tiếp tục gây áp lực thì có lúc sẽ thành công.
NV: Xin cám ơn bà.
