HOA KỲ – Thanh niên Mỹ ngày nay không giàu có bằng ba mẹ họ lúc trẻ. Thị trường việc làm và tính chất công việc đòi hỏi sự cạnh tranh lớn hơn, các công ty chuyển ra quốc tế ngày càng nhiều, vật giá ngày một cao, giới trẻ Mỹ học cao hơn ba mẹ họ nhưng đời sống lại chật vật hơn.
Thống kê cho thấy giới trẻ ngày nay không kiếm được nhiều tiền như thế hệ ba thập niên trước. (Hình minh họa: Getty Images)
Trong một nền kinh tế và xã hội “khỏe mạnh” về mặt tài chánh, đời sống sẽ ngày càng đi lên, thế hệ sau sẽ có số tài sản lớn hơn một chút so với cha ông. Hãy lấy độ tuổi trung bình mà người ta đạt mức giàu có nhất trong đời, 50-60, để làm ví dụ. Theo số liệu của U.S. Census, thế hệ sanh từ 1925-1933 khi 55 tuổi có ít tài sản hơn thế hệ sanh từ 1934-1942, và thế hệ sanh từ 1934-1942 ít tài sản hơn thế hệ sanh từ 1943-1951 sau đó… Những người trên 50 tuổi hiện nay giàu có hơn rất nhiều so với những người trên 50 tuổi ba thập niên trước đây, với số tài sản gấp đôi.
Tuy nhiên, sự đi lên này không, hoặc chưa, diễn ra cho giới trẻ Mỹ .
Thống kê năm 2010 cho thấy trung bình lứa tuổi từ 18 đến 34, sở hữu tài sản ít hơn lứa tuổi này của những năm 1980 là khoảng 7%, và thu nhập ít hơn 9.3%.
Sự suy trầm kinh tế Mỹ ảnh hưởng tiêu cực đến số việc làm dành cho thanh niên mới ra trường. Theo trung tâm nghiên cứu Pew Research Center, thu nhập hàng tuần của nhân viên trẻ – dưới 35 tuổi – giảm đi 6%, nhiều hơn tất cả các thành phần tuổi khác.
Theo tổ chức Young Invincibles và Demos, nếu tách giới trẻ thành hai nhóm nam và nữ, về mặt thu nhập, chỉ nam giới mới “nghèo” đi.
Cụ thể, trong độ tuổi 18 đến 34, cho mỗi $1 cha họ làm được ngày trước, thì nam giới chỉ kiếm được $0.90, thua 10%. Riêng với nữ giới, họ kiếm được $1.17 so với $1 của mẹ. Tuy vậy, tình hình tài chánh khó khăn của thế hệ này gây ảnh hưởng chung cho cả hai giới.
Công nghệ hiện đại ngày nay sẽ càng làm khoảng cách giàu nghèo tăng cao và nhanh hơn. Trong số khoảng 70 triệu người dưới 35 tuổi, theo US Census, có 28 triệu không đi học và kiếm dưới $10,000/năm. Ngược lại, một kỹ sư máy tính vừa ra trường kiếm được khoảng $60,000 sẽ nhanh chóng nằm trong số “top” 10% thu nhập, hay một “app” ứng dụng nào đó thành công có thể mang về tiền triệu trong nháy mắt. Sự thu hẹp của giới trung lưu Mỹ cũng là một xu hướng chưa có dấu hiệu dừng lại.
Theo Pew Research, khoảng một nửa số thanh niên 18-34 tuổi nói đời sống mình khó khăn hơn thời ba mẹ. (Hình minh họa: Getty Images)
Trở lại với khảo sát của Pew Research Center, gần 49% người trẻ nói họ chấp nhận làm những công việc mình không thích để có tiền trả các hóa đơn, và 24% nói làm việc không ăn lương để có thêm kinh nghiệm.
Trong số những người đang đi làm, quá nửa lo ngại thiếu những kỹ năng cần thiết để làm tốt công việc.
Khoảng một phần ba trong số hơn 800 người trẻ tham gia khảo sát cho biết quay lại trường, học lên vì không kiếm được việc làm.
Nhiều mặt đời sống của giới trẻ bị ảnh hưởng: 31% nói vì lý do kinh tế mà họ chưa lập gia đình hay sanh con, 24% nói dọn về sống với ba mẹ sau khi đã ra ở riêng.
Giới trẻ Mỹ ngày nay cũng học cao hơn ba mẹ.
Chưa bao giờ thanh niên theo học lấy bằng đại học nhiều như thế. Cũng có thể vì họ phải lấy bằng cấp nếu muốn có thu nhập cao. Theo Pew Research Center, trong độ tuổi từ 25 đến 32, sự khác biệt hàng năm trong thu nhập của một người có bằng đại học và một người không có bằng đại học là $7,499 vào năm 1965, $14,245 vào năm 1986, và đến năm 2013 là $17,500.
Nhưng chi phí học đại học cũng tốn kém hơn trước. Theo một bài báo của New York Times, từ năm 1933, học phí trung bình cho đại học tăng 234%, vượt xa mức lạm phát 63% chung của vật giá.
Khi tốt nghiệp ra trường, nợ trung bình của mỗi bạn là $35,051, gấp đôi con số cách đây hai thập niên.
Trong khi đó, ngân sách Mỹ ngày một tiêu tốn nhiều tiền hơn cho các chương trình trợ cấp xã hội, trong đó có nhu cầu chăm sóc cho thành phần “baby boomers” sinh từ 1946-1964 chiếm đến khoảng 20% dân số hiện đang già đi. Giới trẻ vì thế sẽ phải trích phần lớn hơn trong hầu bao nhỏ hẹp để thực hiện nghĩa vụ đóng thuế.
Nếu không có gì thay đổi xu hướng này, tương lai của thế hệ trẻ sẽ khó khăn vì họ không có sức dành giụm và đầu tư như thế hệ đi trước. Đến khi về già, nhiều người trong số họ sẽ không có nhiều tiền để hưởng hưu, và sự giúp đỡ từ chính phủ thì ngày một giới hạn. (T.A.)
