Nguyễn Văn Khanh
“Chúng ta còn rất nhiều việc phải làm, nhưng rõ ràng đây là một tin dây phấn khởi,” ông Bryan English, trưởng ban vận động cho ứng cử viên Cộng Hòa Ted Cruz tại tiểu bang Iowa nói với các nhân viên trong lá thư gửi cho các nhân viên dưới quyền. “Chúng ta đã đi bước đầu, đã cho cử tri tiểu bang biết tại sao nên chọn Thượng Nghị Sĩ Cruz, trách nhiệm của chúng ta là phải nỗ lực hơn nữa” nhắc nhở mọi người “đừng vội ngủ quên trên chiến thắng” vì còn tới 7 tuần nữa cuộc bầu cử vòng sơ bộ ở Iowa mới diễn ra.
Thượng Nghị Sĩ Ted Cruz, ứng cử viên tổng thống Cộng Hòa. (Hình: Alex Wong/Getty Images)
Lá thư với nội dung như trên được gửi ra hồi tối thứ Bày vừa qua, ít giờ đồng hồ sau khi cả cuộc thăm dò của nhật báo The Des Moines Register và của Bloomberg Politics đều đưa ra một kết quả chung: 31% cử tri Cộng Hòa ở Iowa cho biết họ sẽ bỏ phiếu chọn ông Cruz, về nhì là ông tỷ phú Donald Trump với 21% số phiếu ủng hộ. Kết quả này còn cho thấy chỉ trong 60 ngày – từ giữa Tháng Mười cho đến giữa Tháng Mười Hai 2015 – số phiếu ông Cruz thu hút được tăng tới 21%, mức tăng lớn nhất chưa một ứng cử viên Cộng Hòa nào đạt được trong cuộc đua tiến về Tòa Bạch Ốc 2016.
Tin vui này đến với Ủy Ban Vận Động của Thượng Nghị Sĩ Cruz sau 4 tháng trời âm thầm vận động ở Iowa, “Chủ yếu nhắm vào các nhà lãnh đạo tinh thần của khối cử tri Thiên Chúa Giáo,” theo lời ông Steve McArthur, một chiến lược gia Cộng Hòa từng hỗ trợ cho ông Mitt Romney ra tranh cử hồi 2012. “Chiến lược này là chiến lược nhiều người khác đã làm, từ ông Mike Huckabee đến ông Newt Gingrich, nhưng không ai thành công bằng ông Cruz,” Ông McArthur nói tiếp. “Cộng đồng tôn giáo thường là những cộng đồng rủ nhau đi bỏ phiếu nhiều nhất, ông Cruz đánh đúng chỗ nên thành công.” Lợi thể này “không chỉ giúp ông Cruz ở Iowa mà còn giúp ông ở những tiểu bang khác, đặc biệt ở những nơi lực lượng bảo thủ đi bầu chiếm tỉ lệ cao.”
Với ông John Selig, một quan sát viên độc lập đang làm việc ngay tại thủ đô Washington D.C., ông Cruz bắt đầu được chú ý đến “vì là người có kinh nghiệm chính trường,” đồng thời “cũng là người từng lên tiếng chỉ trích mạnh mẽ thành phần chính trị gia bề thế của cả hai đảng Dân Chủ và Cộng Hòa.” Ông Selig giải thích thêm, “Cuộc bầu cử năm nay cho thấy cử tri Hoa Kỳ chán ghét giới chính trị gia, nhưng đồng thời họ cũng hiểu vẫn cần người có kinh nghiệm chính trường để lãnh đạo đất nước.” Người đó chẳng ai khác hơn “chính là ông Cruz” vì ông đang có mặt cho chính trường, “nhưng ông cũng là người nhiều lần lên tiếng chỉ trích thành phần đang lãnh đạo quốc gia lẫn những người đang lãnh đạo đảng Cộng Hoa.” Vì thế với một số không ít cử tri, “họ xem ông Cruz là người có bản lãnh.”
Riêng với bình luận gia Charles Krauthammer, chuyện ông Ted Cruz đang dẫn ở Iowa là bằng chứng đầu tiên cho thấy “có vẻ như cuộc tranh cử đã bắt đầu định hình,” với những ứng cử viên sáng giá nhất bao gồm ông Cruz, ông Trump, ông Ben Carson và ông Marco Rubio. Rất thận trọng, nhà bình luận nổi tiếng được quý trọng trong hàng ngũ bảo thủ Cộng Hòa nói rõ ông Cruz “phải vất vả nhiều hơn nữa để giữ vị trí đang có,” nhắc mọi người “còn đến 50 ngày nữa tiểu bang Iowa mới bầu sơ bộ,” từ giờ đến ngày đó “sẽ còn rất nhiều thay đổi.” Điều đó báo trước sẽ còn những cuộc thăm dò khác được thực hiện, có thể ông Cruz vẫn dầu đầu nhưng đồng thời vị trí quan trọng đó sẽ do một người khác nắm giữ.
“Chúng tôi biết điều đó,” ông Bryan English, trưởng ban vận động cho ứng cử viên Cộng Hòa Ted Cruz tại tiểu bang Iowa nói trong cuộc phỏng vấn trên một đài phát thanh địa phương vào sáng Chủ Nhật (13 tháng Mười Hai 2015). “Chúng tôi biết rất khó để dẫn đầu, càng khó hơn nữa để giữ vị trí đầu bảng.” Ông cho hay trong những ngày tới, “một loạt sinh hoạt sẽ được thực hiện, Thượng Nghị Sĩ Cruz sẽ có mặt ở nhiều thành phố khác nhau,” đi kèm với những quảng cáo vận động tranh cử trên truyền hình “để mọi người hiểu tại sao nước Mỹ cần một nhà lãnh đạo như ông Cruz.” Ông English nói với giọng đầy quả quyết, “Iowa là tiểu bang đầu tiên tổ chức bầu sơ bộ, chúng tôi nhất định phải thắng Iowa để làm bàn đạp tiến bước ở những tiểu bang khác.”
Nhưng điều đó không khiến ông tỷ phú Donald Trump nao núng.
Ngay sau khi kết quả thăm dò được phổ biến, ông Trump sử dụng trang mạng xã hội để nhắn nhủ mọi người “đừng tin” vào kết quả của tờ The Des Moines Register, nhắc lại ngay từ lúc đầu ông đã nói tờ báo này không ưa ông, tìm đủ cách để lung lạc dư luận. Vẫn theo ông Trump “thăm dò của CNN ở Iowa cho thấy Trump được 33% số phiếu, Ted Cruz chỉ được 20%, tất cả những ứng cử viên còn lại đều rất thấp.”
Cuộc thăm dò của CNN/ORC thực hiện hôm Thứ Hai tuần trước còn cho thấy trên toàn quốc, ông Trump được tới 36% cử tri ủng hộ, ông Cruz về nhì với số phiếu khá khiêm nhường: Chỉ có 16%.
