Cộng đồng người Việt ở Bolsa dùng Anh Ngữ hay Việt Ngữ trong đời sống hàng ngày.? Trừ những người còn đi làm trong các công sở, hãng xưởng của người Mỹ, còn lại những người già, và trong sinh hoạt trong các gia đình người Việt, hầu hết đều dùng tiếng mẹ đẻ của mình.
Texas: Dân mê football uống nhiều bia nhất Hoa Kỳ
AUSTIN, Texas (NV) – Tờ The Wall Street Journal tường thuật rằng những người hâm mộ football tại Texas uống nhiều bia hơn bất cứ nhóm người ái mộ môn thể thao này trên toàn quốc, theo tin của tờ Houston Chronicle.
Ðội football đại học University of Texas không đoạt được được chức vô địch toàn quốc đêm hôm Thứ Hai, nhưng điều này không hề ngăn cản dân ái mộ đội bóng này giữ chức quán quân toàn quốc về tiêu thụ bia trên các khán đài.
Qua sáu trận đấu trên sân nhà tại vận động trường Royal-Texas Memorial Stadium ở Austin, bộ phận cung cấp rượu bia tại sân vận động bán ra tới 104,106 chai/lon bia Miller Life. Các loại bia khác được bán ra trong dịp này bao gồm 99,865 chai/lon bia Coors Light, 38,174 chai/lon Bud Lights, và 35,629 chai/lon Blue Moons, và chỉ có vỏn vẹn 89 hộp bia Budweiser được bán ra, khiến Budweiser trở thành loại bia bán ra ít nhất bên lề sân cỏ trong mùa bóng 2016.
Vào cuối mùa bóng, tính trung bình, sân vận động này của Texas đã bán ra cho mỗi khán giả ái một football là $5.26 tiền bia. Cần biết rằng sức chứa tối đa của sân Royal-Texas Memorial Stadium cho mỗi trận đấu là 100,119 khán giả. (V.P.)
Mời độc giả xem video: Thủy Quân Lục Chiến Mỹ đưa phi đội F35B đến Nhật
San Jose và Santa Clara County lập kế hoạch bảo vệ di dân
SAN JOSE, California (NV) – Hôm Thứ Ba, các nhà lãnh đạo thành phố San Jose và Santa Clara County đề ra các biện pháp nhằm bảo vệ di dân không có giấy tờ hợp pháp khi chính quyền của tân Tổng Thống Donald Trump lên nắm quyền, tờ The Mercury News loan tin.
Các nhà lãnh đạo này cho rằng di dân là nhóm người dễ bị tổn hại nhất trước các chính sách di trú khắt khe mà chính quyền mới có thể đưa ra trong những ngày tới.
Các giới chức San Jose đã chấp thuận mở chiến dịch giáo dục di dân về quyền hạn của họ, đồng thời làm việc với các học khu để hoạch định các “kế hoạch an toàn” cho di dân, và cắt giảm những hạn chế để cho các nhà thờ có thể trở thành an toàn khu cho những di dân không có giấy tờ hợp pháp một khi có các cuộc thanh trừng di dân của chính quyền liên bang.
Tại Santa Clara County, hiện có hơn 180,000 di dân không có giấy tờ hợp pháp, đó là theo các số liệu của Viện Chính Sách Công California.
Các biện pháp đó của thành phố, do Thị Trưởng Sam Liccardo đưa ra, và được các nghị viên Raul Peralez, Sergio Jimenez, Magdalena Carrasco, và Sylvia Arenas ủng hộ, còn đề nghị thành lập một liên minh cung cấp thông tin qua các đường dây nóng, lời nhắn, và mạng xã hội để kịp thời thông báo cho di dân những biến chuyển bất ngờ.
Ngoài ra, còn có việc thiết lập “các địa điểm an toàn” bên trong những tòa nhà do thành phố quản lý, như thư viện chẳng hạn, để làm nơi cung cấp các dịch vụ che chở pháp lý miễn phí cho di dân.
Mời độc giả xem video: Hơn 72% cảnh sát Mỹ ngần ngại không muốn chặn xét tội phạm
Các biện pháp này được Hội Ðồng Thành Phố San Jose chấp thuận bằng tỉ số phiếu 9-1. Một mình nữ Nghị Viên Dev Davis bỏ phiếu chống, còn Nghị Viên Diệp Thế Lân thì vắng mặt trong cuộc bỏ phiếu. (V.P.)
Chủ tịch Hội Đồng Giám Sát Orange County thăm báo Người Việt
WESTMINSTER, California (NV) – Hôm Thứ Tư, 11 Tháng Giêng, Giám Sát Viên Michelle Steel, chủ tịch Hội Ðồng Giám Sát Orange County, đến thăm và chúc Tết nhật báo Người Việt. Cùng đi với bà còn có Phó Thị Trưởng Westminster Tyler Diệp, một phụ tá của bà. Trước đây, bà là ủy viên Hội Ðồng Thuế California, hiện nay, bà là giám sát viên đại diện Ðịa Hạt 2 của Orange County. Trong hình, từ trái, nhà báo Ðỗ Dzũng, nhà báo Linh Nguyễn, bà Michelle Steel, và ông Tyler Diệp, tại phòng biên tập nhật báo Người Việt. (Hình: Dân Huỳnh/Người Việt)
Trump thừa nhận Nga can thiệp bầu cử; để các con coi doanh nghiệp
NEW YORK, New York (NV) – Vào sáng ngày Thứ Tư, 11 Tháng Giêng, tại tòa nhà Trump Tower ở New York, Tổng Thống Tân Cử Donald Trump có cuộc gặp gỡ chính thức với khoảng 250 đại diện của giới truyền thông trong và ngoài nước.
Lần sau cùng ông có cuộc họp báo như thế này là vào Tháng Bảy, 2016, khi ông kêu gọi phía Nga hãy tấn công vào hệ thống điện thư của đối thủ chính trị ông là bà Hillary Clinton.
Nay, với chỉ còn khoảng một tuần lễ nữa là đến ngày tuyên thệ nhậm chức, giới truyền thông đưa ra các câu hỏi liên quan tới công việc làm ăn rộng lớn và phức tạp của ông, các nhân sự được ông đề cử vào nội các, cùng là những gì ông dự định thực hiện ngay sau ngày nhậm chức.
Ông Trump loan báo sẽ hoàn toàn chuyển giao việc điều hành công việc làm ăn, nằm trong tổ chức Trump Organization, của mình cho hai con trai.
Nữ Luật Sư Sheri Dillon, thuộc tổ hợp luật Morgan Lewis ở Washington, DC, người ông Trump nói là đã hoạch định ra cách để hoàn toàn tách ông ra khỏi việc điều hành công ty, cho báo chí hay để tránh bị cáo buộc là nhận tiền bạc từ các quốc gia khác, ông Trump sẽ tự nguyện tặng phần tiền lời từ các dịch vụ với các chính phủ ngoại quốc cho Công Khố Mỹ.
Theo Luật Sư Dillon, ông Trump từ bỏ trách nhiệm lãnh đạo và điều hành công ty địa ốc lớn lao của mình và sẽ không còn liên hệ đến việc quyết định đường hướng làm ăn với thành phần lãnh đạo mới, gồm hai người con trai là Don Jr. và Eric, cùng với một phụ tá cao cấp từng làm việc nhiều năm nay với ông Donald Trump là Alan Weisselberg, được giao điều hành tổ chức giám hộ (trust) tài sản của Trump Organization.
Tuy nhiên, cựu cố vấn về liêm chính của Tổng Thống Barack Obama, ông Norm Eisen, cho hệ thống ABC News hay rằng việc không hoàn toàn tách rời khỏi việc làm chủ các dịch vụ làm ăn của ông Trump sẽ chỉ dẫn đến các vụ tai tiếng và tham nhũng.
Giáo Sư Erwin Chemerinsky, khoa trưởng Khoa Luật của đại học UC Irvine, California, nói rằng kế hoạch hiến tặng “tiền lời” từ phần tiền trả của các chính phủ ngoại quốc cho các khách sạn do ông Trump làm chủ sẽ không đủ để xóa bỏ vấn đề vi phạm Hiến Pháp.
“Ngay khi nhận tiền, điều đó có nghĩa là ông có được lợi lộc, dù rằng sau đó ông có quyết định cho người khác đi chăng nữa,” theo Giáo Sư Chemerinsky. “Ðiều này có nghĩa là ông vẫn vi phạm Hiến Pháp.”
Cũng trong cuộc họp báo, Tổng Thống Tân Cử Donald Trump lần đầu tiên công nhận rằng ông tin phía Nga đã đánh cắp các điện thư của đảng Dân Chủ trong thời gian có cuộc tranh cử, nhưng tiếp tục bác bỏ nhận định cho rằng Moscow làm điều này để giúp ông thắng cử.
Ông cũng cho rằng, các tin tức tình báo chưa kiểm chứng bị tiết lộ cho giới truyền thông tối Thứ Ba là “giả tạo.”
Ông nói: “Chuyện tình báo tiết lộ tin tức không kiểm chứng là hoàn toàn không thể chấp nhận được.”
Vào tối Thứ Ba, khi biết chuyện này, ông Trump tweet ra như sau: “TIN GIẢ – HOÀN TOÀN LÀ MỘT CUỘC SĂN LÙNG MANG MÀU SẮC CHÍNH TRỊ!”
Những tin tức này, do nhiều cơ quan truyền thông đưa ra, cho rằng, trong bản báo cáo tình báo trình bày cho Tổng Thống Barack Obama hôm Thứ Năm tuần trước, và sau đó là ông Donald Trump hôm Thứ Sáu tuần trước, có hai trang phụ lục.
Hai trang này là đúc kết tình báo của một cựu nhân viên tình báo thuộc cơ quan MI 6 của Anh, điều tra công việc làm ăn của ông Trump, mặc dù chưa xác định được các sự kiện này.
Mời độc giả xem Điểm tin buổi sáng Thứ Tư, ngày 11 tháng 1 năm 2017
Người này ban đầu do những người Cộng Hòa chống ông Trump thuê làm công việc này, nhưng sau khi ông Trump được đảng Cộng Hòa chính thức đề cử, họ thôi không trả tiền nữa. Thế là phía đảng Dân Chủ tiếp tục trả tiền cho ông này.
Theo phụ lục này, ông Michael Cohen, luật sư của ông Trump, từng đến Prague, Tiệp, để gặp tình báo Nga, yêu cầu đột nhập hồ sơ của phía Dân Chủ để giúp ông Trump thắng cử.
Ngoài ra, người Nga cũng đột nhập cả hồ sơ của đảng Cộng Hòa, nhưng chỉ tung hồ sơ không có lợi của đảng Dân Chủ và bà Clinton trong lúc tranh cử.
Hơn nữa, cũng theo phụ lục, phía Nga đã dụ ông Trump dính vào một vụ mại dâm, rồi thu băng, đồng thời, cũng đột nhập vào hồ sơ kinh doanh của ông, rồi sau này có thể dùng để tống tiền ông.
Thượng Nghị Sĩ John McCain (Cộng Hòa-Arizona), chủ tịch Ủy Ban Quốc Phòng Thượng Viện, hôm Thứ Tư xác nhận với giới truyền thông là hồi Tháng Tám, 2016, ông có nội dung của phụ lục này trong tay, nhưng không tin đây là sự thật. Tuy nhiên, ông vẫn đưa phụ lục này cho ông James Comey, giám đốc FBI, để có thể điều tra.
Khoảng Tháng Chín, cựu Thượng Nghị Sĩ Harry Reid (Dân Chủ-Nevada), lúc đó là thủ lãnh khối thiểu số Thượng Viện, hai lần viết thư cho ông Comey, nói rằng: “Ông có thông tin rất quan trọng, tại sao ông không công bố.”
Ông Comey không phản ứng gì cả.
Sau khi trình bày phụ lục này cho ông Trump, bốn người đứng đầu bốn cơ quan tình báo của Mỹ, bao gồm ông James Clapper (giám đốc Tình Báo Quốc Gia), ông James Comey (giám đốc FBI), ông John Brennan (giám đốc CIA), và Ðô Ðốc Mike Rogers (giám đốc Cơ Quan An Ninh Quốc Gia), muốn ông phải chú ý các vấn đề này, cho dù là có thật hay không chưa biết.
Ngoài ra, phụ lục này cũng được gởi cho tám vị dân cử lãnh đạo ngành tình báo thuộc lưỡng viện Quốc Hội.
Phản ứng về chuyện này, ông Cohen gởi ra một Twitter nói rằng: “Cả đời tôi, tôi chưa bao giờ đặt chân Prague.”
Sáng hôm sau, phát ngôn viên của tổng thống Nga cũng bác bỏ nội dung bản phụ lục này và nói rằng Nga không hề đột nhập vào hồ sơ của ông Trump.
Trong buổi điều trần tại Ủy Ban Tình Báo Thượng Viện hôm Thứ Ba, khi Thượng Nghị Sĩ Ron Wyden (Dân Chủ-Oregon) hỏi ông Comey là FBI có đang điều tra những gì có trong phụ lục này không, ông Comey nói: “Tôi sẽ không bao giờ trả lời những gì liên quan đến điều tra – là chúng tôi có điều tra hay không – tại một nơi công cộng như thế này, vì thế, tôi không thể trả lời cách này hay cách khác.”
“Cách trả lời của ông có vẻ châm biếm quá,” Thượng Nghị Sĩ Angus King (Ðộc Lập-Maine) nói.
Thượng Nghị Sĩ Wyden dí tiếp: “Dân chúng Mỹ có quyền biết điều này.”
Cũng có mặt tại buổi điều trần, Thượng Nghị Sĩ Kamala Harris (Dân Chủ-California) nói ông Comey từng tạo ra một tiền lệ khi nói về cuộc điều tra email của bà Clinton trước đây. Khi tuyên bố về cuộc điều tra này trước cuộc bầu cử 11 ngày, theo bà Harris, ông Comey nói đó là “quyền lợi đặc biệt của người dân muốn biết chuyện này một cách công khai.”
Chuyện các cơ quan tình báo điều tra vụ tin tặc Nga phù hợp với tiêu chuẩn này, bà Harris nói.
“Tôi không chắc có vấn đề nào khác nghiêm trọng hơn mà công chúng muốn biết hơn là vụ này,” nữ thượng nghị sĩ nói. “Ủy ban này cần phải hiểu những gì FBI làm và không biết gì về những liên lạc giữa các ban vận động và người Nga.”
Ngồi kế ông Comey, ông James Clapper nói: “Công bằng.” (V.Giang, Ð.D.)
280,000 di dân tới Ðức năm 2016, thấp hơn năm 2015
BERLIN, Ðức (AP) – Có khoảng 280,000 di dân tới Ðức hồi năm ngoái 2016, chưa bằng 1/3 tổng số người đến quốc gia này năm trước đó là 890,000 người, theo Bộ Nội Vụ Ðức.
Bộ Trưởng Nội Vụ Thomas de Maiziere nói rằng trong khi số người mới tới giảm xuống, số người bị bác đơn tị nạn và rời khỏi Ðức lại tăng lên, dù rằng chưa tới mức giới hữu trách mong muốn.
Ông nói rằng có tất cả 80,000 người tự nguyện ra khỏi Ðức hoặc bị trục xuất.
Số di dân đến Ðức giảm mạnh qua việc đóng cửa con đường qua ngả Balkan hồi Tháng Ba, 2016 và thỏa thuận giữa khối EU cùng Thổ Nhĩ Kỳ để ngăn chặn làn sóng người vượt biển Aegean để vào Hy Lạp.
Các con số đưa ra cho thấy có 745,545 đơn xin tị nạn hồi năm ngoái, cao hơn khoảng 268,869 so với con số năm 2015 – một điều được giải thích là vì đơn xin chỉ được nộp một khoảng thời gian dài sau khi họ tới Ðức. Trong số này có 268,866 từ Syria, 127,892 từ Afghanistan và 97,162 từ Iraq.
Ông De Maiziere cho hay có 55,000 người di dân tình nguyện về nước hồi năm ngoái, so với con số 35,000 năm trước đó. Có khoảng 25,000 người bị buộc phải hồi hương.
280,000 di dân tới Ðức năm 2016, thấp hơn năm 2015
Thủ Tướng Angela Merkel, người sẽ tái tranh cử năm nay và bị chỉ trích vì đón nhận quá nhiều di dân, nói rằng sẽ có nỗ lực để bảo đảm rằng những người không được phép ở lại Ðức phải rời khỏi quốc gia này. (V.Giang)
Mời độc giả xem video: Thủy Quân Lục Chiến Mỹ đưa phi đội F35B đến Nhật
Afghanistan: Nổ bom, 5 nhà ngoại giao UAE thiệt mạng
DUBAI, United Arab Emirates (AP) – Chính quyền United Arab Emirates (UAE) hôm Thứ Tư, 11 Tháng Giêng, cho hay năm nhà ngoại giao của họ thiệt mạng trong vụ nổ bom ở vùng Nam Afghanistan một ngày trước đó.
UAE, liên bang gồm bảy tiểu vương quốc, được thành lập năm 1971 trên bán đảo Ả Rập, cho hay sẽ treo cờ rủ trong ba ngày để tưởng niệm những người thiệt mạng trong cuộc tấn công hôm Thứ Ba ở Kandahar, vốn cũng làm ít nhất 11 người thiệt mạng.
Trong khi đó, phía Taliban lên tiếng cho hay họ không đặt bom trong vụ tấn công ở Kandahar, vốn cũng làm đại sứ UAE tại Afghanistan và Tỉnh Trưởng Homayun Azizi bị thương.
Tướng Abdul Razeq, tư lệnh cảnh sát tỉnh, người đang cầu nguyện gần đó khi vụ nổ xảy ra, nói rằng quả bom được giấu trong một ghế dài đặt tại nhà khách.
Ông nói rằng hiện đang có việc tân trang nơi này khiến tạo sự dễ dàng hơn để đặt bom.
Tổng Thống Ashraf Ghani lên án cuộc tấn công và ra lệnh mở cuộc điều tra.
Phía UAE nói rằng các giới chức ngoại giao của họ đến Kandahar tham dự các buổi lễ có tính cách nhân đạo, gồm cả việc tham dự lễ khánh thành cô nhi viện và ký thỏa thuận cung cấp học bổng cho đại học địa phương. (V.Giang)
Mời độc giả xem video: Thủy Quân Lục Chiến Mỹ đưa phi đội F35B đến Nhật
Công an lại đánh trọng thương một người ở Kon Tum
KON TUM (NV) – Một người dân ở thị trấn Ðắk Hà sau khi bị công an mời lên làm việc khi trở về phải vào bệnh viện đa khoa tỉnh Kon Tum điều trị với nhiều thương tích trên người.
Báo Người Lao Ðộng cho hay, nạn nhân là ông Lê Văn Long (45 tuổi), ngụ thị trấn Ðắk Hà. Bà Nguyễn Thị Tân Huế (41 tuổi), vợ ông Long kể với báo Người Lao Ðộng rằng: Khoảng 11 giờ 30 phút ngày 5 Tháng Giêng, sau khi uống rượu ở nhà, ông Long cự cãi với vợ và đánh con trai là cháu Lê Văn Thịnh (13 tuổi). Cháu Thịnh bỏ chạy sang nhà hàng xóm và gọi điện báo thì công an thị trấn Ðắk Hà đến.
Khi công an đưa hai vợ chồng vể trụ sở làm việc, bà Huế và ông Long mỗi người ở một phòng. Sau đó, bà Huế được cho về, còn ông Long bị giữ lại. Ðến 18 giờ cùng ngày, một người chở ông Long bằng xe máy thả trước cổng nhà rồi bỏ đi. Lúc này, người nhà phát hiện ông Long bị sưng vùng mặt, nôn ra máu nên đưa đi cấp cứu và “đề nghị các cơ quan chức năng làm rõ.”
Theo hồ sơ bệnh án của bệnh viện đa khoa tỉnh Kon Tum, ông Long được chẩn đoán “vỡ ruột non và phải phẫu thuật gấp, gãy xương quai hàm, lung lay răng số 8, bầm tím nhiều nơi trên cơ thể. Ðến ngày 7 Tháng Giêng, thì có biểu hiện nói nhiều trong tình trạng vô thức. “Trước khi đến làm việc với công an, chồng tôi vẫn bình thường. Sau khi nhập viện, chồng tôi có kể bị cán bộ đánh nhiều,” bà Huế nói.
Tuy nhiên, nói với phóng viên báo Người Lao Ðộng, ông Ðào Văn Thiêm, phó trưởng công an thị trấn Ðắk Hà, phủ nhận không có chuyện ông Long bị đánh tại trụ sở công an thị trấn.
Trong khi đó, ông Nguyễn Thế Hùng, công an viên, 1 trong 3 cán bộ đến nhà ông Long khi xảy ra sự việc cho rằng, khi đến hiện trường thì “ông Long có biểu hiện say rượu nhưng người không bị xây xát, chấn thương gì. Song khi được mời về làm việc, ông Long bất hợp tác nên buộc phải sử dụng biện pháp nghiệp vụ khống chế, quật ngã và đưa về trụ sở. Lúc đó, ông Long đang trong tình trạng say rượu, chúng tôi đã mời ngồi dậy làm việc mấy lần nhưng không được, mà còn la lối,” ông Hùng nói.
Mời độc giả xem video: Bắt hơn 10 tấn mứt bẩn mang danh Đà Lạt sắp lên bàn tiệc Tết
Còn ông Võ Bá Liêm, trưởng công an thị trấn Ðắk Hà, cho biết, hôm xảy ra vụ việc, ông không có ở cơ quan: “Tôi hỏi mấy anh em và mọi người báo ông Long mới bị tai nạn. Chúng tôi vẫn đang xác minh xem có đúng như vậy không.” (Tr.N)
Trung Quốc cho mẫu hạm đi ngang eo biển Ðài Loan
ÐÀI BẮC, Ðài Loan (NV) – Ðài Loan cho máy bay chiến đấu cất cánh và tàu hải quân rời cảng ra biển, khi hải đội hàng không mẫu hạm Liêu Ninh của Trung Quốc tập trận ở Biển Ðông trở về đi ngang qua eo biển giữa đảo quốc và lục địa.
Hãng tin Reuters và Fox News loan tin này hôm Thứ Tư.
Bộ trưởng Quốc Phòng Ðài Loan cho biết chiến hạm Trung Quốc đi qua giữa eo biển bề ngang rộng 100 dặm, không vi phạm lãnh hải, nhưng đi vào vùng nhận diện phòng thủ không phận khu vực Tây-Nam.
Phát ngôn viên Chen Chung-chi nói là máy bay và chiến hạm Ðài Loan thi hành nhiệm vụ “theo dõi và kiểm soát” như biện pháp bình thường.
Sự kiện này xảy ra chỉ ít ngày sau khi một oanh tạc cơ H-6 có khả năng mang bom nguyên tử của Trung Quốc bay vòng trên không phận quần đảo Trường Sa hôm Chủ Nhật.
Bà Chang Hsiao-yueh, bộ trưởng đặc trách lục địa sự vụ của Ðài Loan, tuyên bố trong một buổi họp báo: “Chúng tôi muốn nhấn mạnh rằng chính phủ Ðài Loan đủ khả năng bảo vệ an ninh, không có gì phải lo sợ. Mặt khác, mọi đe dọa bất kỳ dưới hình thức nào đều không có lợi ích đối với quan hệ xuyên eo biển và mọi vấn đề nên giải quyết qua đối thoại.”
Theo lời giải thích của ông Liu Zhenmin, thứ tưởng Ngoại Giao Trung Quốc, chiến hạm hải quân không thể lúc nào cũng neo tại căn cứ. Trên đường đi tới Biển Ðông, Liêu Ninh, chiếc hàng không mẫu hạm đầu tiên và duy nhất của Trung Quốc cho đến nay, cùng đội chiến hạm hộ tống, đi vòng bên ngoài phía Ðông và Nam Ðài Loan, ngang qua eo biển giữa Okinawa và giữa Philippines với Ðài Loan.
Mời độc giả xem video: Máy bay ném bom Trung Quốc bay đến Trường Sa
Bắc Kinh nghi ngờ Ðài Loan, mà họ chỉ coi là một tỉnh thuộc Trung Quốc, có ý định tách rời làm một quốc gia độc lập. Gần đây, mối quan hệ trở nên căng thẳng khi bà Tổng Thống Thái Anh Văn của Ðài Loan gọi điện thại nói chuyện với Tổng Thống Tân Cử Donald Trump của Mỹ.
Sau đó, trong chuyến đi thăm các nước Trung Mỹ, bà ghé ngang Houston gặp thống đốc tiểu bang Texas và Thượng Nghị Sĩ Ted Cruz. Trên đường về bà có ý định dừng lại San Francisco chưa biết sẽ gặp ai.
Trung Quốc bày tỏ sự khó chịu và đã khuyến cáo Mỹ không nên cho phép những chuyến bay quá cảnh này. (HC)
Ðứng Thẳng Làm Người (Kỳ 120)
1,474 ngày trong nhà tù Cộng Sản Việt Nam
Cô ta nói:
– Chị ở phòng này, có một mình chị thôi. Khoảng ba giờ chiều tôi mở cửa chị ra lấy cơm khoảng một tiếng đồng hồ là đóng cửa, có thể tắm giặt ở nhà tắm công cộng dưới cuối dãy kia, hoặc chị tắm luôn trong phòng này cũng được. Hồ nước mới làm vệ sinh mấy ngày trước, bơm nước vô đầy rồi, một mình chị tắm giặt thoải mái. Căn tin thì ngay cạnh phòng làm việc của cán bộ, mở cửa thứ hai, tư, sáu hàng tuần. chị muốn mua gì cứ đăng ký với cán bộ Châu.
Tôi xách mấy túi đồ đạc đi vô phòng giam. Cô ta nói xong khóa cửa bên ngoài lại đi ra. Ðúng như tôi suy nghĩ, bọn công an trại này thừa biết nó không dám giam chung tôi với tù nhân khác nhưng con Trần Thị Sen cứ muốn hù dọa, ra vẻ nó là quan trọng để “giải quyết khâu oai” với tôi, con này thuộc loại “ăn cắp quen tay, ngủ ngày quen mắt,” hống hách quen thói nên gặp tôi tưởng dễ nuốt, bị tôi cho một trận mang nhục với cả đám tù.
Còn lại một mình, tôi bắt đầu quan sát căn phòng giam. Thấy nó có hai tầng, có cầu thang rộng bằng đá mài đi lên tầng trên, phía trên, phía dưới đều có hai cửa sổ. Theo diện tích phòng này thì ở tên có thể chứa được bốn người, ở dưới hai người. Chỗ nằm dán gạch men màu xanh cách mặt đất khoảng hai tấc, lại một kiểu ăn gian vật tư của bọn xây dựng trại giam. Nền nhà phòng giam tráng bằng xi măng, tuy không lồi lõm, mấp mô quá cỡ như trại Chí Hòa nhưng cũng không phải là láng.
Tôi chọn cái chỗ nằm ở tầng dưới phía trước cho nó thoáng, khô ráo, có cái cửa sổ bên dưới là một đoạn chấn song thêm tấm lưới sắt, bên trên có đoạn chấn song trống không lưới, chắc dễ ở ngoài đưa đồ vô cho tiện. Chỗ phía sau cũng có cửa sổ, diện tích bằng chỗ phía trước nhưng cửa mở ra vườn cây trứng cá, nhìn thấy nó ẩm thấp và có nhiều kiến vàng trên cây mỗi khi gió thổi kiến bay vô cửa sổ. Nó lại nằm cạnh cái hồ nước và nhà vệ sinh, mà có vẻ như bức tường chắn ngăn cách nó bị thấm nước nên nhìn thấy nước loang lổ trên tường, ẩm thấp lắm. Ở tầng trên thì đi lên đi xuống tôi bị đau chân.
Tôi lôi cái khăn cũ trong túi nilon ra, bưng thau nước lau sạch chỗ nằm, lau luôn cái kệ bằng xi măng phía trên chỗ nằm rồi sắp xếp tất cả chai hũ, quần áo, mùng mền lên đó. Tôi trải cái chiếu ra, bung cái mùng ra tìm chỗ giăng mùng mới thấy cái mùng này mới nguyên, còn cứng hồ, dài rộng đúng hai mét vuông, góc mùng có cái tem công ty Bộ Công An và cái huy hiệu công an bằng vải đen, đúng là loại phát cho công an chớ không phải loại may phát cho tù ở trại an ninh điều tra, loại của tù nó may ăn gian vải, hẹp té, căng ra cái mùng bị túm chính giữa lại.
Không có chỗ nào để giăng mùng. Tôi lại phải lấy cái áo gối vải ka-tê xé ra làm chục miếng bằng bàn tay, se cọng dây nilong xỏ lỗ cột vô chính giữa miếng vải, chờ đến chiều phát cơm mới lấy cơm nóng dán bốn miếng vải vô chỗ nằm làm chỗ giăng mùng, mấy miếng khác dán vô bức tường xung quanh đối diện chỗ nằm làm chỗ phơi quần áo. Phải chờ qua hôm sau cơm khô mới dính chặt vô vách tường thì mới xài được, tối nay coi như hổng có giăng mùng.
Bữa cơm đầu tiên ở trại Bố Lá thiệt là kinh khủng. Cơm thì đen thui thui, cứng ngắc, nhai đến xái quai hàm. Canh thì nấu bằng loại lá củ cải trắng bị già nên nó vừa đắng vừa cay xè không thể ăn được, nước canh không hiểu nó lấy nước gì nấu mà đen như nước đường mương. Củ cải trắng đến kỳ thu hoạch, phần lá xanh phía trên của nó lẽ ra đem bỏ đi hoặc chôn trở xuống đất làm phân, đằng này bọn công an trại giam lại lấy đem nấu canh cho tù ăn, lẽ đương nhiên tiền tiêu chuẩn cấp phát xuống sẽ vào túi chúng nó, còn tù nhân ăn được hay không kệ cha mày. Tôi cũng không thấy trong phòng giam có nước uống, mà cũng không thấy phát nước uống như các trại khác. Mà giờ này thì nhìn ra thấy vắng ngắt không biết kêu ai nên tôi phải lấy tạm nước trong vòi vào chai nhựa để uống đỡ.
Hôm nay là chiều Thứ Sáu, mình có nói gì thì chúng nó cũng bảo chờ chỉ huy nên tôi không nói, định bụng đến sáng Thứ Hai sẽ khiếu nại.
Ðến khi sụp tối tôi mới phát hiện tầng dưới không có bóng đèn, có duy nhất một bóng đèn ở tầng trên ngay chính giữa cầu thang, nên ngay chỗ nằm của tôi nó tối thui. Tôi vội vàng trải chiếu ra, lấy cái mền mỏng mua ở trại An ninh điều tra ra xếp lại làm cái gối nằm, đắp bằng cái mền lớn hơn do tôi may lại từ bốn cái mền nhỏ mua ở trại Chí Hòa.
Ðúng là có ơn trên che chở và giúp đỡ tôi. Có lần đột nhiên nửa đêm đang ngủ bỗng tôi lạnh run lập cập, lấy cái mền chỉ con rồng mua ở Chí Hòa giá hai chục ngàn đồng ra đắp mới phát hiện nó mỏng dính như lá lúa, đắp chân thì lòi ngực, mà đắp ngực thì lòi chân, đắp xong phải nằm ngửa ngay đơ trở mình là lòi lưng hoặc lòi bụng, đến gần sáng bớt lạnh mới ngủ được.
Thác lác nhảy nhào
Trước năm 1975, cha tôi thấy cá là chê ỏng chê eo. Ổng nói: “Cá lóc ăn hôi cỏ, cá chạch, thác lác ăn hôi sình,” còn cá tra thì không đời nào ổng ngó tới đừng nói là ăn, bởi vì con cá tra (còn kêu là cá vồ) ở quê người ta nuôi cầu. Ai ham “ăn” dơ, “ăn” tạp, “ăn” tham bất cần liêm sỉ, đạo lý sẽ bị kêu là “đồ cá vồ,” “miệng cá vồ,” “bản mặt cá vồ.”
Xứ Bạc Liêu “dưới sông cá chốt, trên bờ Triều Châu” này cách ăn uống ảnh hưởng Tiều (Triều Châu) rất nhiều nên cha tôi cũng không ngoại lệ, nghĩa là thích ăn thịt heo ba rọi kho nước dừa xiêm, ăn mì khô sợi tròn dùng nước chấm là hắc xì dầu, ăn sáng bằng cháo trắng với hột vịt muối…
Sau năm 1975 thì cha tôi không dám “kén cá chọn canh” nữa (có đủ ăn đâu mà kén), cá nào chúng tôi đi kiếm về được ổng đều mừng húm, nhưng cá thác lác vẫn bị chê. Quê tôi nhiều cá thác lác lắm. Lúc tôi còn nhỏ, mỗi lần theo anh tôi xuống sông đi chài cá, thường trong chài dính theo cá thác lác, cá chốt đều bị anh tôi gỡ ra quăng xuống sông, vừa quăng vừa chửi lầm bầm: “Mấy con cá quỷ sứ này ai mượn mày chun vô đây mà cứ theo tao chun vô hoài. Ghét thiệt!” Tôi hỏi: “Sao hia không lấy cá thác lác đó? Nhìn nó cũng đẹp lắm mà.” Anh tôi nói: “Cá gì dẹp lép, xương không, mắc công mần lắm. Lấy về mày mần hén?” Dĩ nhiên là tôi lắc đầu nói “Thôi! thôi!” lia lịa, vì tôi vừa làm biếng vừa không biết làm cá.
Con cá thác lác bị chê như vậy, cho nên dân quê mới mượn hình ảnh nó mà hát những câu than thân trách phận nghe thiệt não lòng: “Ong bướm thời lại khóc nhè? Chung tình ôi đắng cay con chim chiện hò hẹn với ai/ Bổn phận thác lác, thòi lòi/ Biết bao giờ gặp đặng con cá voi” (Lý Con Rắn Mối).
Cá thác lác sống ở nước ngọt, có rất nhiều ở các sông, nhất là mùa mưa nước sông không bị nhiễm mặn. Cá cũng có trong ruộng lúa do nước sông dâng lên gặp lúc mưa lớn thì cá từ ao, sông tràn vô ruộng, khi thủy triều xuống bọn nó không lội ra được nên phải ở luôn trong đó. Mùa nắng, cá thác lác sống trong ao, trong đìa. Cá thác lác mình dẹp, màu trắng, vảy trắng mịn li ti cỡ đầu tăm xỉa răng, có điểm chấm đen hai bên thân phía dưới bụng đến đuôi, cũng có loại thác lác toàn trắng không có điểm đen. Con lớn nhất cỡ bằng bàn tay người lớn, dài hơn gang tay.
Thời bây giờ thiệt là ngộ. Cái gì sau năm 1975 “nhà nước ta” hô hào “đả đảo,” “tẩy chay,” “san bằng,” “dẹp sạch,” “đập tan,” “đạp xuống,” “vứt bỏ”… thì nay móc lên, lượm lại, vá lại, hàn lại, kiếm lại, thậm chí năn nỉ mua lại với giá cao để xài, trải thảm đỏ để rước, còn mồm thì khen lấy khen để là “phát hiện mới vĩ đại,” “cách làm mới,” “tư duy mới”… trong “thời kỳ đổi mới,” í lộn, phải nói là “thời kỳ đổi cũ” mới đúng! Giữa trào lưu “nhà nhà đổi… cũ, người người đổi… cũ” này, con cá thác lác nhà quê cũng không ngoại lệ. Cá thác lác tươi sống được người bán nạo lấy thịt tại chỗ bán ba chục ngàn một lạng (100 gram), muốn nấu nồi canh hai người ăn phải có ít nhất hai lạng cá để làm chả, với nửa ký cải xanh. Giá cá “bị chê” này mắc gấp đôi thịt heo (thịt heo ngon bình quân từ một trăm hai chục ngàn đồng đến một trăm năm chục ngàn đồng một ký lô) và tương đương giá thịt bò bắp loại ngon.
Thịt cá thác lác quết chả chế biến được rất nhiều món ngon: nấu canh cải xanh, nấu canh chua lá dang, nhồi khổ qua hầm, chiên… ăn vừa dai, vừa ngọt, vừa giòn.
Muốn chả cá dai và ngon, phải chọn cá thác lác loại lớn và tươi trong, cá lớn thì nhiều thịt và quết mau dai tự nhiên, không cần chất phụ gia làm dai. Làm cá thác lác không cần đánh vẩy, chặt vây, chặt kỳ, mổ bụng như các loại cá khác. Ðem cá thác lác rửa sạch để ráo, lấy dao mỏng bén cắt một đường dọc theo xương sống từ đầu đến đuôi cá, tách cá ra làm hai mảnh theo đường rạch, lấy phần ruột cá ra cho sạch, dùng lưỡi dao rọc lấy cái xương sống cá ra để riêng rồi dùng cái muỗng ăn canh bằng nhôm nạo lấy thịt cá. Cho thịt cá vào cối đá quết cho thật nhuyễn, trong lúc quết cho thêm hành, tiêu, muối, bột ngọt vào quết chung cho đều, sờ thấy cá dai là được. Thoa dầu ăn vào tay để bốc cá đừng bị dính, vo thành viên tròn hay miếng dẹp tùy ý nếu làm chả chiên, còn nấu canh có thể không cần vò viên, cứ lấy cái muỗng tây thoa dầu vô rồi múc từng muỗng thả vào nồi nước canh đang sôi.
Ở quê tôi, nhiều người tiết kiệm, họ đánh vảy, làm cá sạch sẽ như làm để kho, nhưng sau khi nạo lấy thịt cá làm chả xong, phần da cá, xương sống cá gom lại đem bằm chung với nhau cho nhuyễn. Trộn thêm bột mì, bột gạo, gia vị (muối, đường, bột ngọt, tiêu xay, hành lá) vô rồi nắn thành từng miếng dẹp dẹp nhỏ nhỏ, xong đem chiên giòn ăn cũng thơm ngon đáo để.
Trời Tháng Bảy, Tháng Tám nắng nóng như thiêu, không gì ngon bằng ăn canh cá thác lác nấu cải xanh, thêm chút gừng ta, ăn vừa ngon, vừa mát, vừa ấm bụng, chống được chứng ho, viêm họng do cảm nắng, cảm nóng.
Cải xanh nấu canh phải chọn loại cải không già cũng không non. Cải xanh chưa có mùi hăng nồng đặc trưng của cải xanh, chỉ để ăn sống kèm với các loại rau ăn sống khác. Cải già quá thì nồng và đắng, mất chất ngọt, lại nhiều xơ, nhai mỏi miệng. Người miền Tây nấu canh cải xanh thường cắt cải thành từng khúc dài chừng lóng tay, nấu cải vừa chín tới là nhắc xuống khỏi bếp.
Chả làm xong rồi để đó. Bắc nồi lên bếp, đổ vô nồi một tô lớn nước sạch, nấu cho nước sôi lên sùng sục thì thả từng viên cá vô nồi cho đến hết cá. Cạo vỏ, đập giập một củ gừng ta bằng ngón tay cho vô nồi canh. Chờ nước sôi lên lần nữa, cho cải xanh vô, nấu sôi lên, ăn thử cải coi có đủ chín chưa, nếu thấy vừa ăn thì nêm nếm thêm gia vị vô nước canh cho vừa miệng rồi nhắc xuống.
Múc canh ra tô ăn nóng với cơm, cá kho tộ hay thịt heo nạc kho tiêu. Thích ăn cay hơn thì rắc thêm tiêu, rắc thêm hành lá xắt nhỏ, ngò rí, thìa là lên tô canh. Nước canh trong vắt, cải xanh đậm đà điểm thêm từng miếng chả cá trắng phếu, nhìn đã thấy màu sắc hấp dẫn con mắt rồi. Vị canh cải xanh nồng nồng, ngọt ngọt, mùi gừng cay ấm nóng, chả cá vừa dai vừa ngọt thanh lẫn đậm đà, mằn mặn. Nếu không có món kho mặn thì rót một chút nước mắm ngon vào chén, dầm trái ớt chỉ thiên đỏ vô chan ăn cũng ngon như thường.
Mời độc giả xem Điểm tin buổi sáng Thứ Tư, ngày 11 tháng 1 năm 2017
Tôi ăn canh cải xanh nấu cá thác lác rồi cứ suy nghĩ hoài hổng hiểu tại sao hồi xưa dân xứ tôi lại chê cá thác lác, thiệt là phí nửa cuộc đời.
Bây giờ, người bình dân nào “sang chọng” lắm mới dám ăn canh cá thác lác. Cá thác lác trở thành “của ngon vật lạ” rồi. Cho nên, nếu ai đó nhát quá, “tình trong như đã” mà “mặt ngoài còn e,” nhưng sợ mình lỡ mồm lỡ miệng nói hớ bị “chúng” xáng cho bạt tai, hôm nào muốn dò ý “thiên hạ,” thỉnh thoảng cứ nấu tô canh cá thác lác thiệt ngon bưng qua nhà “thiên hạ” mời ăn để “chứng tỏ lòng thành,” rồi thừa dịp “thiên hạ” đang vui vẻ mà ý a ý à rằng: “Rừng che bóng mát/ Con thác lác nhảy nhào/ Qua hỏi thăm bậu có chỗ nào hay chưa?” thì biết liền hà!
Cách làm giò thủ
1. Nguyên liệu:
-Tai heo 01 cái
-Mũi heo 01 cái
-Thịt má heo 01 miếng
(Tất cả 3 loại trên khoảng 1kg)
-Nấm mèo 50gr
-Hành tím 05 củ
-Tỏi 05 tép
-Ðường, mắm, muối, dầu ăn,…
-Hộp nhựa, màng bọc thực phẩm
2. Cách làm:
-Chuẩn bị:
Hành, tỏi băm nhuyễn.
Tai heo, mũi heo, thịt má heo mua về cạo sạch các chất dơ, rồi rửa qua bằng nước muối để khử hết mùi hôi cuối cùng xả lại bằng nước lạnh để ráo. Bắc nước sôi với chút muối luộc nguyên liệu trong khoảng 5 phút vớt ra rổ để nguội, thái miếng vừa không dày cũng không mỏng.
Nấm mèo ngâm trong nước ấm cho nở cắt bỏ rễ rồi rửa sạch , để ráo xong thái sợi để riêng.
Cho tai heo, mũi, má đã cắt vào thố ướp với 1/2 phần hành tỏi băm, 1 muỗng café muối, 1 muỗng café tiêu, 1 muỗng café đường ướp khoảng 1 tiếng cho thấm gia vị.
-Tiến hành làm:
Bắc chảo nóng cho chút dầu ăn, cho 1/2 hành tỏi băm vào phi cho thơm rồi cho nguyên liệu đã ướp vào xào cho săn. Ðảo đều tay với lửa vừa đủ, khi thấy nguyên liệu chín đều ta nêm nếm lại lần nữa cho vừa ăn thêm 3 muỗng cafe nước mắm ngon cho nguyên liệu thấm và từ từ dậy mùi thơm, ta tiếp tục cho nấm mèo vào xào đến khi thấy hơi cháy cạnh ta cho tiêu hạt vào rồi tắt bếp.
Chuẩn bị hộp nhựa, bên trong lót màng bọc thực phẩm. Khi thịt còn nóng ta cho vào hộp gói liền, ta ém chặt tay cho nguyên liệu cố định trong hộp cột miệng bao đậy nắp hộp lại. Khi nguyên liệu đã nằm chặt ta lấy tăm xuyên qua lớp bao nylon cho mỡ chảy rồi úp ngược đặt trên đĩa. Ðến khi sờ thấy giò nguội ta cho vào tủ lạnh khoảng 4 tiếng lấy ra là cắt ăn được (nhớ bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh ăn dần).
Ðể hoàn tất món này làm các bước sau:
Giò thủ cắt miếng cho ra đĩa trang trí tùy ý… ăn chung với dưa leo cà chua, dưa kiệu, củ hành… đều ngon.
Ðây là món ăn truyền thống ngày Tết không thể thiếu trong mâm cỗ.











