WASHINGTON, DC (NV) – Giới chức Tây phương đang thận trọng, tránh can thiệp vào vụ xung đột nội bộ ở Nga để không tạo cớ cho ông Vladimir Putin, tổng thống Nga, leo thang căng thẳng, một số người biết quan điểm của chính quyền Mỹ cho CNN hay.
Giới chức chính quyền Mỹ họp khẩn tối Thứ Sáu để đánh giá tình hình xảy ra nhanh tới mức cả họ lẫn giới chức Âu Châu bị bất ngờ, những người này cho biết.
Hôm Thứ Sáu, ông Yevgeny Prigozhin, thủ lĩnh nhóm lính đánh thuê Wagner cho Nga ở Ukraine, thề trả đũa giới lãnh đạo quân sự Nga vì, theo ông, đã dội bom làm chết lính của ông.
Sau đó, ông Prigozhin tuyên bố Wagner chiếm được cơ sở quân sự ở hai thành phố Nga và trên đường kéo quân về thủ đô Moscow. Ông Putin thì hứa sẽ đập tan cuộc nổi loạn.
Tuy nhiên, hôm Thứ Bảy, ông Prigozhin loan báo chấm dứt cuộc hành quân để tránh đổ máu, sau khi có tin ông chấp nhận thỏa thuận do tổng thống Belarus làm trung gian.
Hôm Thứ Bảy, Tổng Thống Joe Biden thảo luận với nhà lãnh đạo Pháp, Đức và Anh về diễn biến ở Nga, và họ tái khẳng định họ “không thay đổi sự hỗ trợ dành cho Ukraine,” theo thông báo từ Tòa Bạch Ốc.
Trong khi đó, văn phòng ông Antony Blinken, ngoại trưởng Mỹ, hôm Thứ Bảy xác nhận ông có thảo luận với giới chức Canada, Pháp, Đức, Ý, Nhật, Anh và Liên Âu (EU).
Trong cuộc thảo luận, “Ngoại Trưởng Blinken lặp lại rằng sự hỗ trợ của Mỹ dành Ukraine sẽ không thay đổi,” ông Matthew Miller, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Mỹ, cho hay.
Ông Miller cho biết thêm rằng Mỹ “sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ” với giới chức Tây phương.
Anh cũng triệu tập cuộc họp của nhóm đặc nhiệm tình trạng khẩn cấp của chính phủ để bàn diễn biến ở Nga, phát ngôn viên chính phủ Anh cho CNN hay.
Năm ngoái, giới chức Mỹ xác định đang xảy ra xung đột nội bộ giữa Wagner với chính phủ Nga, CNN đưa tin trước đây. Tuy nhiên, giới chức tình báo Mỹ và Âu Châu dự đoán ông Prigozhin sẽ không ra lệnh chiếm vùng Rostov của Nga, theo một số người biết tin tình báo.
“Rất khó biết bao nhiêu chỉ là nói và bao nhiêu là thật,” một trong những người này cho CNN hay. “Trước đó, tình hình căng thẳng quá lâu mà không có chuyện gì thật sự xảy ra.”
Hôm Thứ Sáu, ông Prigozhin, từng là đồng minh Tổng Thống Putin, cáo buộc quân đội Nga làm thiệt mạng “rất nhiều” lính của ông khi oanh kích doanh trại Wagner, và thề sẽ trả đũa. Bộ Quốc Phòng Nga phủ nhận cáo buộc của ông. Ông Prigozhin còn cáo buộc rằng Nga xâm lược Ukraine bằng cái cớ giả dối do Bộ Quốc Phòng nghĩ ra, và rằng Nga thực sự đang thất thế trên chiến trường.
Sau khi nhanh chóng chiếm cơ sở quân sự ở hai thành phố Nga, ông Prigozhin cảnh báo Wagner sẽ kéo về Moscow. Đáp lại, ông Putin tuyên bố sẽ trừng trị “cuộc binh biến.”
Tổng Thống Biden và Phó Tổng Thống Kamala Harris được đội ngũ cố vấn an ninh quốc gia của họ báo cáo diễn biến ở Nga hôm Thứ Bảy và sẽ tiếp tục nghe báo cáo suốt ngày này, theo thông báo từ Tòa Bạch Ốc.
Ông Lloyd Austin, bộ trưởng Quốc Phòng Mỹ, cũng tiếp tục nghe báo cáo về tình hình ở Nga, Tướng Patrick Ryder, phát ngôn viên Bộ Quốc Phòng, ra thông báo cho biết hôm Thứ Bảy.
Một giới chức tình báo Âu Châu cho CNN hay “trước đó, nhiệt độ rõ ràng tăng lên,” nhưng ít ai có thể dự đoán ông Prigozhin tính toán như thế nào.
Giới chức Mỹ và Âu Châu chưa rõ ông Prigozhin lên kế hoạch nổi loạn trước đó bao lâu. Một người biết tin tình báo Tây phương cho hay dường như phải mất ít nhất vài ngày lên kế hoạch. Tuy nhiên, một người khác lưu ý Rostov rất gần với những tuyến đầu ở Ukraine nên có lẽ không cần tính toán trước quá lâu. (Th.Long) [qd]
