BUCHAREST, Romania (NV) – Thị Trưởng Bucharest Nicusor Dan, người theo chủ nghĩa tự do, ủng hộ Liên Hiệp Âu Châu, vượt qua thách thức khi bị một người theo chủ nghĩa dân tộc cánh hữu tại Romania ngáng đường, và giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống sau nhiều tháng xáo động về chính trị.
Trước đó trong Tháng Năm, nhà lãnh đạo đảng cực hữu AUR George Simion giành chiến thắng cam go ở vòng đầu tiên, giữa làn sóng phẫn nộ của dân Romania sau khi chứng kiến chiến dịch tranh cử tổng thống bị bãi bỏ vào cuối 2024 vì những cáo buộc cho thấy Nga can thiệp.
Nhưng Nicusor Dan, một người có lời ăn tiếng nói nhã nhặn, đã giành chiến thắng vang dội, với 54% số phiếu bầu tại Romania, mặc dù cộng đồng ngoại kiều ủng hộ Simion nhiều hơn.
“Bất kể quý vị bỏ phiếu cho ai thì mục tiêu chung là cùng nhau kiến thiếthiết Romania,” Dan nói, sau khi cầm chắc chiến thắng.
Hơn 11.5 triệu dân Romania tham gia bỏ phiếu trong vòng bầu cử thứ nhì hôm Chủ Nhật, 18 Tháng Năm, và Dan được hơn sáu triệu người trong số đó ủng hộ.
Dan, một nhà toán học, đã chờ tới sau nửa đêm Chủ Nhật trước khi an tâm với kết quả bỏ phiếu và sánh bước cùng những người ủng hộ tại một công viên đối diện Tòa Thị Chánh ở Bucharest.
Dân Romania nhìn chung không hài lòng khi các đảng phái chính thống thống trị, không những thế tình trạng hỗn loạn tại quốc gia thuộc khối Liên Hiệp Âu Châu và NATO cũng gia tăng vào đầu tháng này khi chính phủ sụp đổ vì ứng cử viên đại diện không lọt vào vòng hai.
Trong khi Nicusor Dan vận động chống tham nhũng và tiếp tục ủng hộ quốc gia láng giềng Ukraine ở phía Đông Bắc nhưng Simion thì lại đả kích Liên Hiệp Âu Châu và kêu gọi cắt viện trợ cho Kyiv.
“Này Nga, chớ có quên Romania không thuộc về các người,” những người ủng hộ Dan hô vang.
Mặc dù các cuộc thăm dò ý kiến cử tri cho thấy Dan đã thắng cử, nhưng kết quả đó chưa tính số phiếu của cộng đồng ngoại kiều vô cùng quan trọng và Simion vẫn khư khư rằng ông vẫn có thể chiến thắng.
Mãi cho tới sáng Thứ Hai, Simion mới thừa nhận thất cử trên Facebook. Dường như một cuộc biểu tình do những người ủng hộ ông chuẩn bị sẵn đã bị hủy bỏ.
Trong thời gian tranh cử, Simion kề vai sát cánh cùng Calin Georgescu, một nhân vật cực hữu nhân vật bên lề từng khuynh đảo Romania sau chiến thắng vòng một trong chiến dịch bầu cử tổng thống cuối năm ngoái được vận động bằng một chiến dịch rầm rộ trên TikTok.
Cuộc bỏ phiếu bị bãi bỏ vì tình nghi gian lận cũng như hành vi nhúng tay của Nga, tất cả làm Georgescu bị cấm tái tranh cử. Nga tuyên bố không can thiệp quá trình bầu cử.
Yếu tố quyết định làm nên thành công của Simion trong vòng đầu tiên là chiến thắng phi thường trong số các cử tri ngoại kiều ở Tây Âu, gồm có cả Anh Quốc.
Những người ủng hộ Simion lại hiện diện đông đảo hôm Chủ Nhật, một phần kết quả cho thấy ông nhận được 68.5% ủng hộ từ Tây Ban Nha, 66.8% từ Ý và 67% từ Đức. Ông cũng tạo ra lợi thế tại Anh Quốc, nơi cử tri cho biết họ sẽ chọn Calin Georgescu nếu không bị chính quyền cấm tranh cử.
“Chúng tôi không biết gì về [Georgescu] nhưng sau khi lắng nghe những gì ông ấy nói, tôi có thể nói rằng ông ấy là một con chiên ngoan đạo,” Catalina Grancea, 37 tuổi, cho biết.
Tuy nhiên, số cử tri ủng hộ Nicusor Dan ở cả Romania lẫn ngoại quốc thậm chí còn lấn át hơn. Tại quốc gia láng giềng Moldova, 87% người Romania ủng hộ thị trưởng Bucharest.
Các tổng thống Moldova và Ukraine đều chúc tụng chiến thắng của Dan.
“Moldova và Romania sát cánh bên nhau, tương trợ lẫn nhau và cùng nhau hợp tác vì một tương lai hòa bình, dân chủ và cho tất cả công dân Âu Châu,” Maia Sandu cho biết.
“Trên cương vị là láng giềng và là một người bạn, với Ukraine, quan trọng hơn hết là được hợp tác với Romania, một quốc gia đáng tin cậy,” Volodymyr Zelensky nói từ Kyiv.
Chủ Tịch Ủy Ban Âu Châu Ursula von der Leyen nói trên mạng xã hội rằng dân Romania tham gia bỏ phiếu đông đảo và “quyết định đặt niềm tin vào lời hứa về một Romania cởi mở, thịnh vượng trong một Âu Châu cường thịnh.” (TTHN)
