BANGKOK, Thái Lan (NV) – Tòa án phúc thẩm của Thái Lan phán quyết rằng việc chính phủ nước này dẫn độ ông Y Quynh Bdap về Việt Nam không vi phạm luật.
Các nguồn tin quốc tế và của Tổ chức tôn giáo chống ngược đãi Persecution.Org (Sự ngược đãi, sự đàn áp) dẫn thông tin từ tòa án Thái Lan cho hay như vậy ngày Thứ Tư 26 Tháng Mười Một. Hệ quả, số phận của ông Y Quynh Bdap khá mong manh khi Thái muốn giữ quan hệ chính trị tốt với Hà Nội.
Các nguồn tin trên cho biết Tòa Phúc thẩm ở Bangkok đã y án phán quyết của Tòa sơ thẩm ở địa phương từ hồi Tháng 9 năm ngoái. Theo đó, họ chấp thuận đòi hỏi của CSVN yêu cầu dẫn độ ông Y Quynh Bdap về Việt Nam để bị thi hành án 10 năm tù đã bị xử vắng mặt với tội danh “khủng bố” hồi Tháng Giêng 2024.
Ông Y Quynh Bdap, đồng sáng lập viên tổ chức “Người Thượng vì công lý” từ khi tị nạn chính trị ở Thái Lan trong thời gian ông vượt biên sang nước này từ năm 2014. Nhóm này đã công bố nhiều thông tin và hình ảnh các cuộc đàn áp của chế độ Hà Nội đối với các sắc tộc thiểu số, gọi chung là người Thượng, các tỉnh ở khu vực Tây nguyên Việt Nam.
Tháng Tám 2023, chế độ Hà Nội phát lệnh truy nã đối với ông Y Quynh Bdap và yêu cầu chính phủ Thái Lan dẫn độ. Ông bị vu cho tội “khủng bố” khi ghép tên ông vào vụ nổ súng xảy ra ở trụ sở công an ở hai xã Ea Tiêu và Ea Ktur, huyện Cư Kuin tỉnh Đắk Lắk hồi Tháng Sáu 2023 làm 9 người chết. Khi xảy ra vụ việc này thì ông Y Quynh Bdap đang ở Bangkok và đã được LHQ cấp thẻ tị nạn chính trị, chờ đi định cư tại một nước thứ ba,
Ông bác bỏ cáo buộc của chế độ Hà Nội vì cho rằng các hành động thông tin vi phạm nhân quyền, phơi bày tội ác của CSVN với các sắc tộc người Thượng ở Tây nguyên đã khiến ông trở thành một thứ kẻ thù nguy hiểm. Ông công bố những hành vi đó cho dư luận quốc tế, đồng thời gửi báo cáo tới cơ quan nhân quyền Liên Hiệp Quốc. Bởi vậy, ghép tên ông vào vụ nổ súng rồi xử án khiếm diện và ép chính phủ Thái dẫn độ là điều dễ hiểu.
Ngày 11 Tháng Sáu 2024, ông Y Quynh Bdap bị cảnh sát Thái bắt giữ sau khi đến tòa đại sứ Canada để được phỏng vấn về đơn xin tị nạn chính trị. Trước đó gần 10 năm, ông đã được tòa án ở Bangkok trả tự do trong vụ án nhập cư trái phép. Tại nước Thái, ông cùng một số đồng hương yểm trợ các hoạt động vận động nhân quyền, tự do tôn giáo cho người Thượng ở quê nhà.
Khi đến nước Thái xin tị nạn chính trị, đúng ra, theo công ước quốc tế, ông cũng như rất nhiều người khác vượt biên từ Việt Nam sang đây, phải được nước này bảo vệ, giúp đỡ để chờ đi định cư ở nước thứ ba nếu được chấp thuận. Nhưng vì những lợi ích chính trị và không loại trừ khả năng tham nhũng, nhận hối lộ của chế độ Hà Nội, người tị nạn chính trị từ Việt Nam đối diện với nhiều sức ép và thiệt thòi.
Sau khi ông Y Quynh Bdap bị Tòa phúc thẩm của Thái Lan ra phán quyết, tổ chức Tin Lành quốc tế International Christian Concern (ICC) ra bản tuyên bố nói rằng “Nếu ông Y Quynh Bdap bị dẫn độ về Việt Nam, ông khó tránh khỏ bị tra tấn và tù tội. Có vẻ như tòa án Thái Lan đã bị áp lực từ nhà cầm quyền CSVN đòi dẫn độ ông. Điều này tạo tiền lệ cho hàng ngàn người tị nạn chính trị khác đến nước Thái rồi nhiều phần sẽ bị trục xuất về xứ sở và bị đàn áp. ICC kêu gọi chính phủ Thái đừng trao trả Y Quynh Bdap cho CSVN”.
Khi ông Y Quynh Bdap bị cảnh sát Bangkok bắt giam hồi năm ngoái, hàng chục tổ chức bảo vệ nhân quyền quốc tế đã gửi thư kêu gọi chính phủ Thái phải tuân thủ các quy định về quyền người tị nạn. Tháng Mười 2024, sau khi tòa sơ thẩm của Thái quyết định chấp thuận yêu cầu dẫn đọ của CSVN, Liên Đoàn Quốc tế Nhân quyền (FIDH), tổ chức cũng ký tên vào thư ngỏ của 33 tổ chức quốc tế gửi Thủ tướng Thái Lan, nói “Nếu Chính phủ Thái Lan nghiêm túc trong việc tôn trọng luật pháp quốc gia và quốc tế, họ không được dẫn độ Y Quynh Bdap về Việt Nam, nơi ông ta chắc chắn sẽ phải đối mặt với những vi phạm nhân quyền nghiêm trọng.”
Bây giờ, với những gì đang diễn ra, số phận của ông Y Quynh Bdap không phải do lương tâm và quyền người tị nạn định đoạt, mà do đường lối chính trị khu vực và lợi ích cục bộ định đoạt. (NTB)
