Thương tiếc Luật Sư Trần Danh San (1937-2013)


Ðoàn Thanh Liêm


Luật Sư Trần Danh San vừa từ trần vào sáng sớm ngày 11 tháng 11 năm 2013 tại tư gia ở thành phố Westminster, California, vào độ tuổi 76. Mặc dầu biết rõ được căn bệnh nan y của anh từ nhiều năm gần đây, các bạn bè thân thiết cũng đã không nén được nỗi bùi ngùi thương tiếc đối với một con người đầy nghị lực và khẳng khái dũng cảm này.

Anh San là một thành viên năng nổ nhất trong nhóm luật sư ở miền Nam đã dám công khai lên tiếng tranh đấu cho nhân quyền vào năm 1977 – giữa lúc chính quyền cộng sản còn đang rất bạo ngược ngoan cố sau cuộc chiến thắng tại miền Nam vào năm 1975. Thay mặt cho nhóm, vào ngày 23 tháng 4 năm 1977 Luật sư San đã dùng loa phóng thanh tuyên đọc bản “Tuyên Ngôn Nhân Quyền của Những Người Việt Nam Khốn Cùng” ngay trước bậc thềm Nhà Thờ Ðức Bà – nơi có Công trường Kennedy ngay giữa trung tâm thành phố Sài Gòn.

Sự kiện này đã gây cho nhà nước cộng sản nổi giận điên cuồng đến độ họ đã ra tay truy bắt toàn bộ nhóm luật sư vào trại giam để thẩm vấn với những đòn trả thù đánh đập hành hạ đê tiện. Người lớn tuổi nhất trong nhóm, thì phải kể đến Luật Sư Vũ Ðăng Dung, nguyên thủ lãnh Luật sư Ðoàn Tòa Thượng Thẩm Huế, rồi đến các luật sư có tên tuổi khác như Triệu Bá Thiệp, Nguyễn Hữu Giao, v.v.

Theo nhiều nhân chứng là các cựu tù nhân chính trị sống cùng trại giam như Ðỗ Thái Nhiên, Vũ Ánh, Hồ Thành Ðức cho biết, thì anh San đã bị đánh đập tra khảo dữ dội nhất – nhưng anh San vẫn giữ được thái độ hiên ngang kiên cường trước mặt đám người đã nặng tay hành hạ đối với bản thân mình. Và anh San đã bị giam giữ đến trên 10 năm trong nhiều trại tù khắc nghiệt nhất – cụ thể như trại giam số 4 Phan Ðăng Lưu (tức Khám Lớn, Gia Ðịnh cũ), trại A20 ở Xuân Phước, Tuy Hòa.

Trước đó, thì tại miền Bắc một vị luật sư danh tiếng là Nguyễn Mạnh Tường đã công khai phê phán những sai lầm của nhà nước cộng sản trong chiến dịch Cải Cách Ruộng Ðất ngay trong một phiên họp khoáng đại của Mặt Trận Tổ Quốc tại Hà Nội vào ngày 30 tháng 10 năm 1956. Luật Sư Tường đã phải trả một giá quá đắt cho cái hành động can đảm này – như ông đã ghi lại chi tiết những khốn khổ mà ông và gia đình đã phải gánh chịu ròng rã bao nhiêu năm dưới chế độ cộng sản – trong cuốn hồi ký viết bằng tiếng Pháp có nhan đề là: “Mémoires d’un Excommunie’” (Hồi ký của một Kẻ Bị Khai Trừ) xuất bản ở Pháp vào đầu thập niên 1990.

Và trong hơn 10 năm gần đây, thì giới luật sư thuộc thế hệ rất trẻ ở tại Việt Nam cũng đang tiếp nối công cuộc tranh đấu cho Tự Do, Dân Chủ và Nhân Quyền – mà các bậc đàn anh như Nguyễn Mạnh Tường, Trần Danh San, Triệu Bá Thiệp, v.v. đã khởi xướng từ nhiều thập niên trước. Ðiển hình như các luật sư Nguyễn Văn Ðài, Lê Thị Công Nhân, Lê Công Ðịnh, Cù Huy Hà Vũ, Nguyễn Bắc Truyễn, Lê Trần Luật, Lê Quốc Quân, v.v. Và tất cả đều bị bắt giam trong các trại tù nữa.

Rõ ràng là đã và đang có sự chuyển giao cái ngọn Lửa Truyền Thống trong giới Sĩ Phu Trí Thức – như cha ông chúng ta đã từng thực hiện được từ bao nhiêu thế hệ trước đây trong lòng dân tộc Việt Nam hào hùng của chúng ta.

-Quả thật, Luật Sư Trần Danh San đích thực là một tiêu biểu, một đại diện thật xứng đáng cho giới luật gia miền Nam thời kỳ chế độ Việt Nam Cộng Hòa vậy.

-Xin vĩnh biệt Anh San, người bạn thân thiết và kiên cường của tất cả anh chị em chúng tôi.

-Và xin cầu chúc Anh San luôn an nhiên thanh thản nơi Cõi Vĩnh Hằng. RIP.

Westminster California, ngày 18 tháng 11 năm 2013



Ðoàn Thanh Liêm


 


Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.

Bò Rừng đã về núi, nỗi buồn còn đọng lại

  Một trăm năm rong chơi trần thế, Tổng Ủy Viên Trần Văn Lược đã trở về trời tại Sài Gòn, lúc 14g ngày  6/12/2018, thọ 100 tuổi, để tiếp tục nhiệm vụ luyện tiên đan cho Ngọc Hoàng Thượng Đế. Trưởng Trần Văn...

Cô giáo Hà Thị Minh: Cô giáo của tôi.

Nhận được Email của Bích Hà, trưởng nữ của Cô, báo tin Cô đã từ giã thế gian để về cõi vĩnh hằng vào đầu tháng 11 năm 2018 ở tuổi 94, tôi vẫn cảm thấy như một phần...

Nhớ anh Ngô Gia Truy

  Không biết có phải nghe đâu đó thành tích oai hùng của anh trong thời anh là một sĩ quan trong QLVNCH, mà chị đã ngã lòng trước lời ngỏ ý, hay lòng ăn ở tốt đẹp với bằng...

Điếu văn tang lễ ông Bùi Bỉnh Bân

Anh Bân thương kính, Hôm nay, ngày 4.11.2018, chúng tôi những người đã từng sát cánh với anh trong những buổi đầu thành lập Cộng Đồng Việt Nam Nam California và sau đó là thành lập Cộng Đồng Người Việt...

Thương nhớ Bà Lâm thị Bùi

  Có thể nói chưa một đám tang nào có nhiều vòng hoa phúng điếu như đám tang của Bà. Trong phòng quàn, hoa lấp đầy những khoảng trống hai bên, không chừa một chỗ trống nào. Phía bên ngoài...

Anh Bằng người nhạc sĩ đàn anh khả kính

Anh Bằng tên thật Trần An Bường, sinh năm 1926 tại thị tứ Điền Hộ, tỉnh Thanh Hóa. Năm 1935, ông xa gia đình để học Tiểu chủng viện Ba Làng tại huyện Tĩnh Gia, thuộc tỉnh Thanh Hóa,...

Quy Hương Đất Phật

5 giờ sáng, cậu em út báo tin: Mẹ tôi, bà Phạm Thị Bộ, pháp danh Diệu Âm Quảng Tấn, sinh ngày 20 tháng 10 năm 1929, tỉnh Quảng Ngãi, đã tạ thế lúc 4 giờ sáng ngày 23...

Chiêm Nghiệm giữa Sống và Chết

  (Cho Teresa Uyên Chi Đỗ) Cô cháu tôi (con út của em gái tôi) chỉ còn hai tháng nữa được 39 tuổi bỗng một ngày như mọi ngày, khám phá ra bị ung thư gan ở giai đoạn cuối....

Một vị Thầy thương yêu học sinh như con ruột

Chúng tôi vừa nhận được tin buồn: cụ Võ Như Nguyện, Cựu Giám Đốc Viện Hán Học Huế, vừa qua đời tại Pháp lúc 9 giờ sáng ngày 3 tháng 9 năm 2018 nhằm ngày 24 tháng 7 năm...

Tưởng nhớ Ông Nghiêm Xuân Thuyết

Ngày 13 tháng 10 năm 2018, tại phòng số 5 nhà quàn Peek Family, nơi ông Nghiêm Xuân Thuyết giã từ gia đình, bạn bè lần cuối. Nơi có rất nhiều con cháu để tang ông, nơi có rất...