HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Một trong “10 sự kiện chính trị – xã hội nổi bật 2023” theo bài báo của VNExpress điểm lại là vụ ông Nguyễn Xuân Phúc mất ghế chủ tịch nước Việt Nam, khiến Quốc Hội phải bầu người thay thế vào giữa nhiệm kỳ.
Bài báo hôm 22 Tháng Mười Hai nhắc lại chuyện hồi giữa Tháng Giêng, ông Phúc bỗng nhiên bị Quốc Hội miễn nhiệm ghế chủ tịch nước sau khi trung ương đảng đồng ý để ông này “thôi các chức vụ theo nguyện vọng cá nhân.”
Việc ông Phúc mất ghế ở tuổi 69 được ghi nhận là “chủ tịch nước đầu tiên xin nghỉ giữa nhiệm kỳ, kể từ năm 1976.”
Cũng theo VNExpress, ông Phúc mất chức vì “chịu trách nhiệm chính trị của người đứng đầu khi để nhiều cán bộ có vi phạm, khuyết điểm, gây hậu quả rất nghiêm trọng.”
Tuy vậy, báo này không cho biết cụ thể về vụ việc khiến ông Phúc ra đi khi mới làm chủ tịch nước được gần hai năm.
Đáng nói, bài báo này có nội dung “Giữa tháng 1, Quốc hội miễn nhiệm Chủ tịch nước nhiệm kỳ 2021-2026 với ông Nguyễn Xuân Phúc” được đăng trên VNExpress không bao lâu thì nay bị lỗi “404 Không tìm thấy đường dẫn này,” nghĩa là có lệnh “ở trên” phải gỡ bài.
Liên quan vụ này, hồi đầu Tháng Hai, các báo ở Việt Nam đồng loạt xóa chi tiết ông Nguyễn Xuân Phúc, lên tiếng thanh minh cho vợ con liên quan đến vụ Việt Á, tại buổi bàn giao công việc.
Bản tin của báo Tuổi Trẻ với tiêu đề “Nguyên Chủ Tịch Nước Nguyễn Xuân Phúc nói về lý do xin thôi nhiệm vụ” không còn lời ông Phúc nói: “Gia đình tôi, vợ, các con tôi không tư lợi, tham nhũng liên quan đến Việt Á, chưa bao giờ gặp giám đốc Việt Á. Điều này đã được Ủy Ban Kiểm Tra Trung Ương kết luận rõ ràng.”
Tuy vậy, bản tin vẫn còn từ khóa (keyword) “Việt Á” ở cuối bài.
Việc xóa chi tiết “nhạy cảm” nêu trên cũng diễn ra với bản tin của báo Thanh Niên, VNExpress, Lao Động, Tiền Phong, Dân Trí… vào thời điểm đó.
Hành động này được hiểu là chỉ thị miệng của giới chức Ban Tuyên Giáo Trung Ương đảng CSVN, ngăn việc các báo tuyên truyền cho ông Phúc khi ông này đã mất chức.
Theo giới quan sát, việc ông Phúc lên tiếng giãi bày chuyện vợ con “không dính vụ Việt Á” là yếu tố “nằm ngoài kịch bản.”
Ông Phúc hiện diện tại buổi bàn giao công việc cho bà Võ Thị Ánh Xuân, quyền chủ tịch nước Việt Nam, với một bài phát biểu soạn sẵn “đúng kịch bản.”
Theo đó, ông mạnh miệng khẳng định: “Nhận thức rõ trách nhiệm trước đảng và nhân dân, tôi đã có đơn xin thôi các chức vụ, nghỉ công tác và nghỉ hưu. Trong cuộc họp Bộ Chính Trị, Hội Nghị Trung Ương bất thường và phiên họp Quốc Hội bất thường, tôi đã nêu vấn đề này một cách dứt khoát và rõ ràng.”
Ở đoạn kết bài phát biểu, ông nói “trân trọng cảm ơn Tổng Bí Thư Nguyễn Phú Trọng đã hết sức ủng hộ, giúp đỡ.”
Sau phần phát biểu “đúng công thức”, ông mới “tranh thủ diễn đàn” để đơn phương thanh minh về chuyện vợ con “không dính vụ Việt Á” như công luận bàn tán là lý do khiến ông đột ngột bị mất ghế trước Tết Quý Mão 2023. (N.H.K) [qd]
