SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Hôm 17 Tháng Mười Hai, Phòng Cảnh Sát Kinh Tế Công An TP.HCM đã khởi tố, bắt giữ bị can Nguyễn Nguyên Lý, 41 tuổi, và đồng phạm để điều tra về tội “vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới.”
Theo báo VnExpress, trước đó, Phòng Cảnh Sát Kinh Tế phối hợp Hải Quan Cửa Khẩu Cảng Sài Gòn kiểm tra hồ sơ, thủ tục đối với hai tờ khai hải quan do công ty Thương Mại Dịch Vụ Xuất Nhập Khẩu Đại Phát Đồng Nai.
Lô hàng gồm 23 container được làm thủ tục xuất cảng từ Việt Nam sang Trung Quốc, khai báo là “xỉ đa kim… thu gom trong quá trình luyện kim.”
Tuy nhiên, xác minh thực tế cho thấy mặt hàng xuất cảng có dấu hiệu khai báo gian dối, không phù hợp nội dung khai báo hải quan.
Theo kết quả giám định của cơ quan chuyên môn, dù được khai báo là “xỉ đa kim” nhưng hàng hóa trong các container thực chất chứa chủ yếu là đồng ở dạng hợp chất CuFeS2, có hàm lượng kim loại cao, không phải phế liệu như doanh nghiệp kê khai.
Tổng khối lượng hàng hóa là hơn 650 tấn, có hàm lượng đồng hơn 26%, sắt hơn 37% và lưu huỳnh hơn 35%, giá trị lô hàng vi phạm lên tới nhiều tỷ đồng.
Cơ quan điều tra bước đầu xác định, đây là hoạt động có tổ chức, phân công vai trò chặt chẽ, do bị can Nguyễn Nguyên Lý chủ mưu, cầm đầu, trực tiếp điều hành toàn bộ đường dây xuất cảng trái phép hàng hóa từ Việt Nam sang Trung Quốc.
Theo đó, bị can Lý nhận “đơn hàng” từ một người Trung Quốc qua nền tảng WeChat, sau đó điều phối toàn bộ các khâu, từ thuê container, đặt tàu vận chuyển, tổ chức đóng hàng đến sử dụng pháp nhân doanh nghiệp để thực hiện thủ tục hải quan…
Các thành viên còn lại được phân công cụ thể theo từng công đoạn. Có người phụ trách nắm chính sách pháp luật và trực tiếp khai báo hải quan; người làm việc tại cảng, phối hợp kiểm hóa, giám định; người thành lập, quản lý các pháp nhân “ma,” mua bán hóa đơn, lập hồ sơ khống, điều phối dòng tiền; người đứng tên đại diện pháp luật ký hồ sơ, chuyển tiền nhằm hợp thức hóa nguồn gốc hàng hóa.
Trong lúc điều tra, giới hữu trách đã thu thập lời khai, tổ chức đối chất để làm rõ sự thống nhất ý chí và phân công vai trò giữa các đồng phạm; xác minh tại đại lý hãng tàu về quá trình thuê tàu, mô tả hàng hóa, mã hồ sơ khai báo; làm việc với cơ quan thuế, tài chính và chính quyền địa phương nhằm bóc tách bản chất các pháp nhân “ma.”
Ngoài ra, công an còn thu thập sao kê, tài liệu ngân hàng để truy vết dòng tiền phục vụ việc mua hóa đơn và hợp thức hóa hồ sơ, đồng thời trưng cầu giám định tại Phân Viện Khoa Học Hình Sự-Bộ Công An.
Công An TP.HCM nhận định, hành vi này “tiềm ẩn nguy cơ gây thất thoát tài nguyên quốc gia, kéo theo các vi phạm khác như trốn thuế, rửa tiền.”
Hiện cơ quan điều tra đang mở rộng vụ án, làm rõ người Trung Quốc đặt hàng, truy nguồn khoáng sản, xác định vai trò các doanh nghiệp, người môi giới và rà soát những lô hàng có dấu hiệu tương tự. (Tr.N) [kn]
