HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Ông Trần Sỹ Thanh, chủ tịch thành phố Hà Nội, vừa có văn bản đề nghị ông Phạm Minh Chính, thủ tướng, cho xây dựng “công trình khẩn cấp” đưa nước từ sông Hồng vào sông Tô Lịch để “xóa ô nhiễm.”
Báo VietNamNet hôm 8 Tháng Giêng dẫn phúc trình của chủ tịch thành phố Hà Nội cho biết nước sông Tô Lịch hiện “ô nhiễm nặng nề, mất mỹ quan đô thị, ảnh hưởng tới đời sống sức khỏe của người dân khu vực dọc hai bên sông.”
Do vậy, việc sớm khôi phục dòng sông Tô Lịch để “bảo đảm cảnh quan, khắc phục ô nhiễm môi trường được xác định là nhiệm vụ cấp bách của thành phố. Thời gian tới vào mùa khô, sông Tô Lịch sẽ trơ lớp bùn đáy gây ô nhiễm môi trường, không đảm bảo cảnh quan đô thị.”
Tổng mức đầu tư dự án khoảng 550 tỷ đồng ($21.6 triệu) từ ngân sách, tức tiền thuế của người dân.
Hà Nội cam kết hoàn thành dự án trước Tháng Chín tới, song hiện chưa thông tin phương án đưa nước từ sông Hồng vào sông Tô Lịch ra sao.
Tuy nhiên, điều khiến công luận nghi ngờ là vì sao trước đây, hồi năm 2019, Tổ Chức Xúc Tiến Thương Mại và Môi Trường Nhật (JEBO) đang thực hiện “Dự án thí điểm làm sạch sông Tô Lịch bằng công nghệ Nano-Bioreactor” miễn phí lại không được giới hữu trách Hà Nội tiếp tục cho thực hiện, sau khi bị ông Nguyễn Đức Chung, chủ tịch Hà Nội khi đó, “trở mặt” cho rằng “chưa xin phép thành phố” để đưa công ty gia đình vào bán hóa chất.
Theo báo Người Lao Động, trong thông cáo sáng 7 Tháng Mười Hai, 2019, JEBO cho biết mỗi lần đến Hà Nội, nhìn dòng sông Tô Lịch chảy giữa thành phố và những “dòng sông chết” khác bốc mùi hôi thối ảnh hưởng đến mỹ quan đô thị cũng như ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người dân, JEBO đã luôn ấp ủ về việc có thể mang công nghệ tiên tiến của Nhật để giúp người dân Hà Nội bớt khổ hơn.
Sau khi nghe ý kiến của đoàn chuyên gia Nhật, công ty Cổ Phần Cải Thiện Môi Trường Nhật Việt (JVE) và của các cơ quan dự họp đề nghị tài trợ thí điểm làm sạch một đoạn sông Tô Lịch và một góc Hồ Tây, ông Nguyễn Thế Hùng, phó chủ tịch Hà Nội khi đó, đã “đồng ý cho đoàn chuyên gia Nhật phối hợp với công ty JVE thực hiện thí điểm giải quyết làm sạch môi trường nước trên một đoạn sông Tô Lịch và một góc Hồ Tây bằng nguồn tài trợ của bên Nhật. Thống nhất thời điểm khai triển thí điểm dự kiến bắt đầu từ 16 Tháng Năm, 2019.”
Thế nhưng theo tạp chí Tri Thức (ZNews), chiều 6 Tháng Mười Hai, 2019, trong buổi tiếp xúc cử tri tại quận Hoàn Kiếm, trả lời về việc làm sạch sông Tô Lịch, ông Nguyễn Đức Chung bất ngờ cho biết phía đơn vị thử nghiệm không hề xin phép thành phố mà đã thông qua Công Ty Thoát Nước Hà Nội để thử nghiệm giải quyết.
“Trong quá trình thực hiện, JEBO và JVE đã không tuân thủ yêu cầu của thành phố. Cụ thể, việc mời các cơ quan báo chí, sử dụng thông tin truyền thông trong quá trình thử nghiệm để khuếch trương công tác thí điểm khi chưa có kết quả thử nghiệm. Không phối hợp với các cơ quan khi giải quyết thông tin gây ảnh hưởng không tốt đến dư luận xã hội. Hà Nội đã đề nghị phía tổ chức này và JVE rút kinh nghiệm, đồng thời nghiên cứu kỹ pháp luật về xử lý môi trường. Thành phố này không phải để cho một ông, một công ty vào đây làm trò đùa cho cả thiên hạ, làm bất bình xã hội, tôi phải nói thật với các bác như thế,” ông Chung nói.
Việc này đã khiến JEBO bất bình, rút khỏi dự án sau khi việc thử nghiệm đã đem lại hiệu quả, nước sông Tô Lịch đoạn thử nghiệm có thể “dùng để uống được.”
Sông Tô Lịch trước đây là một chi lưu (làm nhiệm vụ thoát nước cho sông chính) của sông Hồng, dài 13.4 km, điểm đầu là mương Nghĩa Đô, đường Hoàng Quốc Việt. Điểm cuối có hai hướng thoát, thứ nhất thoát ra sông Nhuệ qua cửa điều tiết đập Thanh Liệt và hướng thứ hai thoát ra sông Hồng qua tuyến hạ lưu sông Kim Ngưu về trạm bơm Yên Sở công suất 90 khối/giây, bơm cưỡng bức ra sông Hồng. (Tr.N) [qd]
