HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Đội tác chiến đặc nhiệm với mẫu hạm USS Roosevelt đang vào Biển Đông từ hướng Nam trong khi Việt Nam loan báo chiến hạm “diễn tập” ở Trường Sa.
Tờ South China Morning Post (SCMP) ở Hồng Kông hôm 5 Tháng Tư viện dẫn tin tức từ nhóm nghiên cứu “South China Sea Strategic Situation Probing Initiative” ở Bắc Kinh nói nhóm tàu tác chiến đặc nhiệm Mỹ với mẫu hạm USS Theodore Roosevelt đang tiến vào Biển Đông khi đi qua eo biển Malacca ở phía Nam hôm Chủ Nhật, 4 Tháng Tư.
Một tuần lễ trước đó, nhóm tàu Roosevelt đã có những cuộc tập trận với Hải Quân Ấn Độ và lực lượng “bộ tứ” gồm Mỹ, Nhật, Úc, Ấn Độ thêm sự tham dự của Hải Quân Pháp. Các mẫu hạm Mỹ thuộc Hạm Đội 7 có căn cứ tiền trạm ở Nhật Bản, di chuyển thường xuyên từ Thái Bình Dương qua Ấn Độ Dương.
Hai tháng trước, hai mẫu hạm Mỹ USS Theodore Roosevelt và USS Nimitz đã phối hợp tập trận trên Biển Đông mà Bắc Kinh lên án là “khoe cơ bắp” và “không có lợi cho hòa bình và ổn định khu vực.”
Mẫu hạm USS Theodore Roosevelt vào Biển Đông dịp này khi đang có những căng thẳng xảy ra tại đá Ba Đầu thuộc cụm Sinh Tồn mà Việt Nam, Philippines, Trung Quốc tranh chấp chủ quyền.
Hơn một tuần qua, chính phủ Philippines qua hai bộ Quốc Phòng và Ngoại Giao, có những lời lẽ gay gắt liên tục với Bắc Kinh về nhóm tàu dân quân biển của Trung Quốc đậu lì tại đá Ba Đầu.
Cụm Sinh Tồn gồm 23 thực thể. Chỉ có một thực thể duy nhất gọi là đảo đúng nghĩa tức là đảo Sinh Tồn, còn đảo Sinh Tồn Đông, thật ra cũng chỉ là cồn cát, đều do Việt Nam trấn giữ. Ngoài ra Việt Nam còn trấn giữ hai thực thể nữa tại cụm này là đá Cô-lin và đá Len Đao.
Đá Gạc Ma nằm ở cực Nam của cụm đảo này bị Trung Quốc đánh cướp năm 1988 sau khi giết hại 64 lính công binh CSVN. Nay Trung Quốc đã bồi đáp thành đảo nhân tạo Gạc Ma khổng lồ, có cả cảng biển, phi đạo dài 3,000 mét cùng hàng chục cơ sở quân sự quy mô tối tân.
Philippines không có cơ sở nào trên cụm Sinh Tồn nhưng tuyên bố chủ quyền viện cớ nằm trong phạm vi đặc quyền kinh tế 200 hải lý theo Công Ước Quốc Tế về Luật Biển (UNCLOS).
Tờ SCMP dẫn ý kiến của ông Ben Schreer, giáo sư nghiên cứu chiến lược tại đại học Macquarie University, Sydney, Úc, nhận định rằng mẫu hạm Mỹ đi qua Biển Đông nhằm chống lại tuyên bố chủ quyền ngang ngược của Bắc Kinh. Đồng thời hành động đó cũng báo cho các đồng minh như Philippines rằng Hoa Kỳ là một “đồng minh đáng tin cậy và thực lực.”
SCMP cũng dẫn ý kiến của ông Collin Koh, một nhà phân tích thời sự Đông Nam Á thuộc viện nghiên cứu quốc tế ở Singapore, cho rằng Hoa Kỳ ra tín hiệu cho biết họ cam kết duy trì sự hiện diện quân sự đáng tin cậy ở khu vực, hậu thuẫn đồng minh để ngăn cản Bắc Kinh hành động liều lĩnh đang khi căng thẳng ở đá Ba Đầu.
Trong khi mẫu hạm Mỹ đang tiến vào Biển Đông, đài truyền hình VTV của CSVN hôm Thứ Bảy, 3 Tháng Tư, đưa ra một video clip ngắn nói rằng hộ tống hạm Quang Trung (HQ 16) “tổ chức diễn tập” tại quần đảo Trường Sa. Bản tin kèm theo video clip không nói cuộc “diễn tập” vào ngày nào, khu vực nào của quần đảo Trường Sa, hay nhân dịp căng thẳng ở đá Ba Đầu, đưa clip này ra để nhập nhằng tuyên truyền.
Chỉ thấy VTV nói: “Ngay khi tàu đang chạy với tốc độ cao nhất, trực thăng phối hợp các tình huống cất cánh, hạ cánh khẩn cấp.” Và “trên các đảo của quần đảo Trường Sa, tỉnh Khánh Hòa, công tác sẵn sàng chiến đấu cũng được thực hiện ở cấp độ cao nhất. Trong hoàn cảnh thời tiết khắc nghiệt, ở từng vị trí, mỗi cán bộ chiến sĩ đều ra sức rèn luyện.”
Không thấy các lãnh đạo chóp bu Việt Nam phát biểu gì ngoài lời tuyên bố chủ quyền Việt Nam tại quần đảo Trường Sa nói chung, cụm đảo Sinh Tồn nói riêng của bà Lê Thị Thu Hằng, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao CSVN ngày 25 Tháng Ba vừa qua.
Báo chí tại Việt Nam dẫn lời bà Lê Thị Thu Hằng đòi hỏi “Việt Nam yêu cầu Trung Quốc chấm dứt vi phạm, tôn trọng chủ quyền của Việt Nam, thiện chí thực hiện công ước, nghiêm chỉnh tuân thủ DOC, đặc biệt là nghĩa vụ kiềm chế, không làm phức tạp tình hình, tạo môi trường thuận lợi cho tiến trình đàm phán COC, đóng góp vào việc duy trì hòa bình, an ninh, ổn định, và trật tự pháp lý trên biển tại khu vực.”
Trong khi đó thì bộ trưởng Quốc Phòng và bộ trưởng Ngoại Giao Philippines, gần như hàng ngày suốt hơn tuần qua, liên tục có những lời lẽ gay gắt đòi Trung Quốc rút hết đám tàu dân quân biển ra khỏi khu vực đá Ba Đầu. Không những vậy, Philippines còn cho chiến đấu cơ bay tới đá Ba Đầu thị uy phối hợp với các tàu cảnh sát biển của họ bất chấp sự đe dọa của Trung Quốc.
Tin tức quốc tế cho hay CSVN có một tàu cảnh sát biển (CSB 8001) lảng vảng ở khu vực chứ không thấy nói có một chiến hạm nào đến đó. (TN) [kn]
