HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Một loạt các nhà máy thủy điện xả lũ hợp với mua bão dồn dập tại Việt Nam đã làm ít nhất 17 người chết, chưa kể 13 người mất tích.
Báo chí trong nước thuật theo tin tức từ “Ban Chỉ Ðạo Trung Ương về phòng chống thiên tai” thông báo chiều tối ngày Chủ Nhật, 11 Tháng Mười cho hay số người thiệt mạng và mất tích vì mưa bão và các nhà máy thủy điện xả lũ ở miền Trung như vừa kể.
Mấy ngày vừa qua, mưa bão liên miên trong khi một trận bão khác đang tiến vào miền Trung đã khiến các nhà máy thủy điện từ Quảng Trị, Thừa Thiên-Huế đến Quảng Nam hối hả xả lũ, làm ngập lụt một dọc các tỉnh từ Quảng Bình đến Quảng Ngãi.
Cơ quan nói trên làm thống kê sơ khởi nói khoảng 31,000 người đã mất chỗ ở trong khi 33,000 ngôi nhà chìm sâu trong biển nước.
Theo tờ Thanh Niên, công ty thủy điện Quảng Trị xả lũ để chống vỡ đập làm cho ba người địa phương thiệt mạng trong lũ lụt, với bảy người còn đang mất tích. Báo điện tử VNExpress nói “Thủy điện Hương Điền, Bình Điền và hồ Tả Trạch ở Thừa Thiên Huế sẽ tăng lưu lượng xả lũ về hạ du để đón đợt mưa mới do hoàn lưu bão Linfa.”
Hậu quả, nước lũ từ thượng nguồn đổ về sông Hương làm ngập lụt một vùng rộng lớn gồm cả thành phố Huế và các huyện Phong Điền, Quảng Điền, thị xã Hương Trà, Phú Vang “hàng chục nghìn nhà dân chìm trong lũ.”
Đồng thời “Bốn thủy điện lớn trên lưu vực sông Vu Gia-Thu Bồn vận hành điều tiết hồ chứa xả lũ, ngày 10 Tháng Mười” gồm thủy điện A Vương, thủy điện Sông Bung 4, thủy điện Đak Mi 4 và thủy điện Sông Tranh 2 đua nhau xả lũ chống vỡ đập trong ngày 10 Tháng Mười, 2020. Hệ quả, thành phố Hội An ngập sâu nhanh chóng “người dân chỉ kịp di chuyển được một phần tài sản ra khỏi nhà trước khi nước lũ tràn vào trong đêm,” theo tờ Dân Việt.
Ít nhất có bốn người chết và mất tích tại Quảng Nam, trong đó có chặp vợ chồng đi ăn đám cưới về gặp nước lũ, họ “vẫn cố băng qua dòng nước xiết vì lo cho con nhỏ ở nhà nhưng không may đã bị lũ cuốn trôi,” theo tờ Người Lao Động.
Trong khi các tỉnh khoảng giữa miền Trung vẫn còn đang chịu dựng những thiệt hại còn chưa dứt, “một trận bão mới đang ở trên Biển Đông, cách Bình Định 170 km, Quảng Nam 240 km, sức gió tối đa 75 km/h.”
Theo thống kê, chỉ trong sáu tháng đầu năm nay, 16 loại thiên tai khác nhau gồm 186 trận dông, lốc, mưa lớn; hạn hán, xâm nhập mặn nghiêm trọng; 31 vụ sạt lở bờ sông, bờ biển, sụt lún đê biển tại đồng bằng sông Cửu Long. Thiên tai đã làm 47 người chết, 130 người bị thương; 1,765 nhà sập, 59,961 nhà bị hư hại, tốc mái; 108,458 hécta lúa và hoa màu bị thiệt hại; 7,955 con gia súc, gia cầm chết. Thiệt hại về kinh tế ước lượng lên tới 3,383 tỷ đồng (hay khoảng $145 triệu).
Bên cạnh đó là “nhân tai” tức các đập thủy điện gấp rút xả lũ để chống vỡ đập làm ngập lụt nhà cửa, đồng ruộng, người chết hàng năm không thấy ai chịu trách nhiệm. Khi loan báo xây dựng các đập thủy điện, báo chí nhà nước tuyên truyền rằng không những nguồn thủy điện mang lại lợi ích kinh tế nhiều mặt mà còn giúp các khu vực hạ du “cắt lũ.”
Mới ba ngày trước, Thủ Tướng CSVN Nguyễn Xuân Phúc gửi công điện đến “các Bộ, Ngành, Tập Ðoàn Điện Lực Việt Nam và tỉnh Miền Trung về việc tập trung ứng phó với mưa lũ lớn.”
Tờ Tuổi Trẻ ngày 8 Tháng Mười nói ông “yêu cầu các Bộ, Ngành, Tập Ðoàn Điện Lực Việt Nam chủ động chỉ đạo công tác vận hành an toàn các hồ đập thủy lợi, thủy điện, góp phần giảm lũ cho hạ du, không để gia tăng ngập lụt ở hạ du do xả lũ nhân tạo.”
Thực tế chứng minh ngược lại từ năm này qua năm khác. (TN) [kn]
