Thiên An/Người Việt
CAMBRIDGE, Anh (NV) – Nguyễn Thị Thu Trang, 23 tuổi, vừa trở thành sinh viên tiến sĩ ngành bảo tồn động vật hoang dã tại Đại Học Cambridge, Anh, với học bổng toàn phần chu cấp mọi chi phí học tập và nghiên cứu cho đến ngày tốt nghiệp.
Nguyễn Thị Thu Trang, 23 tuổi, trở thành sinh viên tiến sĩ ngành bảo tồn động vật hoang dã với học bổng toàn phần tại Đại Học Cambridge. (Hình: Thu Trang cung cấp)
“Một lần thay mặt cho học sinh Việt Nam đi dự hội thảo khoa học ở Thái Lan, tôi gặp một giáo sư về vi sinh trường Đại Học Liverpool John Moores ở Anh. Sau một hồi nói chuyện thì thầy nói là rất ngạc nhiên vì đã gặp rất nhiều sinh viên Việt Nam hay sinh viên Châu Á nhưng chưa gặp một sinh viên nào nói là muốn theo ngành bảo tồn động vật hoang dã cả…”
Thu Trang nhớ lại “dịp may” dẫn đến lần đầu tiên xin học bổng để du học hơn năm năm trước. “Thầy và tôi trao đổi nhiều hơn, nói chuyện nhiều hơn, và thầy hướng dẫn tôi nộp đơn học và cách xin học bổng.”
Từ Việt Nam, cô bắt đầu sang Anh học cử nhân tại Đại Học Oxford Brookes, trước khi tốt nghiệp bằng cao học với công trình nghiên cứu về loài vượn cáo ở Madagascar. Tiếp tục nộp đơn xin theo học bậc tiến sĩ tại Đại Học Cambridge, Trang được nhận và chính thức vào học trong niên khoá 2013.
“Việc được nhận vào Đại Học Cambride là một điều bất ngờ và được nhận học bổng thì còn bất ngờ gấp bội.” Trang nói trong một lần chia sẻ với báo giới ngay sau khi nhận được tin vui.
Có thể giải thích việc Trang “may mắn” được nhận vào một trong những đại học tên tuổi bậc nhất bằng nỗ lực làm việc không ngừng của cô gái trẻ, được đánh dấu bằng các giải thưởng lớn nhỏ.
Năm 14 tuổi, cô xin làm tình nguyện viên cho Trung Tâm Cứu Hộ Động Vật Hoang Dã ở Sóc Sơn. Năm 15 tuổi, cô đoạt giải nhất quốc gia về sáng kiến bảo vệ nguồn nước, là đại diện trẻ nhất của Việt Nam tại Tuần Lễ Thế Giới Về Nước tại Thuỵ Điển và triễn lãm khoa học tại Thái Lan. Năm 16 tuổi, Thu Trang giành quán quân cuộc thi khoa học tại Đài Loan trong lĩnh vực môi trường. Cô bắt đầu tình nguyện, tuyên truyền cho tổ chức theo dõi việc săn bắt lậu thú hoang dã, “Traffic-The Wildlife Trade Monitoring Network.” Năm 18 tuổi, cô bắt đầu được học bổng, sang Anh du học và làm cố vấn cho cơ quan bảo tồn FFI.
Những công trình nghiên cứu của cô đa dạng. Từ voọc chà vá của Việt Nam, vượn cáo của Madagascar, hay thằn lằn Tây Ban Nha đến ý thức chung của người dân Á-Âu trong việc bảo tồn tự nhiên.
Thu Trang và bạn trong một đợt nghiên cứu loài vượn cáo tại Madagascar. (Hình: Thu Trang cung cấp)
“Mọi người, không ai công nhận đó là ước mơ của mình cả,” Thu Trang nói. Cô chia sẻ về những khó khăn ban đầu, như trình độ Anh Ngữ thấp, hay thiếu thốn sách vở cũng như sự ủng hộ của người thân.
Cô kể thêm: “Tôi tham gia khá nhiều cuộc thi khoa học về môi trường dành cho học sinh, cũng được giải nhất quốc gia, cả giải quốc tế nữa. Nhưng ở Việt Nam mình thì lại không công nhận, thế là … cứ đi thi về thì phải học bù, kiểm tra bù, thi bù… Tôi gửi một email lên Bộ Giáo Dục, thì nhận được câu trả lời là ‘giải thưởng chỉ là giải khu vực, không được chấp nhận.’ Vì thế mà tôi quyết tâm muốn đi du học.”
Lúc bên cạnh nhiều bạn học, lúc một mình theo sau người thổ dân bản xứ, dáng người ốm mảnh khảnh của cô gái Việt băng suối rừng đến những nơi hẻo lánh. Những chuyến đi mang lại cho cô những kinh nghiệm quý, và cũng kèm theo những vết gai cào, côn trùng cắn chân, tay.
“Cái chính là mình muốn theo đuổi nó đến đâu, có thực sự yêu thích nó không, có thực sự là điều mình muốn hay mới chỉ là cái gì đó ‘hơi thích thích.’ Tôi nghĩ mình may mắn ở chỗ dù hồi ấy vẫn còn rất trẻ, nhưng tôi nhận ra ước mơ của mình là gì, và đã theo đuổi được nó.” Cô nói.
Đam mê “viễn vông” cho động vật hoang dã dần dần thành hiện thực. Thành công của cô không chỉ dành cho bản thân với tấm bằng tiến sĩ sẽ nhận được trong nay mai, mà là sự khuyến khích dành cho các thanh thiếu niên khác, tại Việt Nam, và tại những nơi cô đi qua như Malaysia, Borneo, Tenerife (Tây Ban Nha), Madagascar…
Chương trình thi vẽ tranh cho trẻ em Madagascar cổ động bảo vệ môi trường rừng và loài vượn cáo nay trở thành sinh hoạt thường niên. Trang facebook Tôi Yêu Động Vật có hơn 45,000 người theo dõi liên tục cập nhật và nhắc nhở người hâm mộ gốc Việt khắp nơi trân trọng thú rừng. Mỗi năm, những hoạt động như đạp xe hay đố vui góp thêm phần kêu gọi giới trẻ tránh xa việc săn bắt, mua bán, hay ăn thịt thú rừng.
“Đối với động vật nuôi, ở Anh chẳng hạn, chó, mèo, chuột đồng… được coi như một thành viên của gia đình, được chăm sóc, đối xử rất ‘công bằng.’ Ở Việt Nam thì động vật nuôi là động vật được con người nuôi, nên ‘người chủ’ có cách đối xử khác, ‘chủ’ tự cho mình quyền muốn làm gì với chúng thì làm.” Cô không quên nhắc nhở.
Tuy vậy, Thu Trang bày tỏ lạc quan vào “một tương lai tươi sáng hơn cho ngành bảo tồn, bảo vệ động vật và quyền động vật ở Việt Nam,” qua những hội, nhóm cứu trợ chó mèo, bắt đầu được thành lập trong nước.
Dự án tiếp theo của Thu Trang cho Việt Nam: nghiên cứu về báo gấm và voọc chà và tại Kon Tum.
Cho biết về những nghiên cứu tiếp theo sẽ thực hiện với tấm bằng tiến sĩ Đại Học Cambridge, cô nói: “Mình hy vọng được làm việc ở thật nhiều nơi, càng nhiều nơi càng tốt, để tích lũy thêm kinh nghiệm, cả kinh nghiệm sống lẫn kinh nghiệm trong ngành. Hiện giờ đích đến đầu tiên của mình là Châu Phi, mình muốn quay lại đó, làm việc khoảng 3 – 5 năm, sau đó thì có thể là đến Nam Mỹ hoặc đến một số nước Châu Á khác rồi mới quay về Việt Nam làm việc.”
–
Liên lạc tác giả: [email protected]
