BÌNH NHƯỠNG, Bắc Hàn (AP) – Hai nhà khoa học Anh chuyên gia về núi lửa, nằm trong số rất hiếm người có thể đến Bắc Hàn nhiều lần để nghiên cứu ngọn núi lửa Paektu đã hoạt động dữ dội cách đây 1,000 năm.
Một đoàn truyền hình nhà nước Bắc Hàn làm việc tại núi Paekto hôm 8 tháng 8 năm 2014. (Hình: AP/David Guttenfelder)
Núi Paektu cao 2,800 mét nằm ở vùng biên giới Bắc Hàn – Trung Quốc. Đây là khu đất thiêng với cả hai nước, biểu tượng của gia đình họ Kim và cuộc cách mạng đưa tới sự hình thành nước Cộng Hòa Dân Chủ Nhân Dân Triều Tiên, nơi Kim Nhật Thành lập chiến khu kháng chiến chống Nhật.
Hồi thế kỷ thứ 10 ngọn núi đã một lần hoạt động với mức độ mạnh nhất trong lịch sử nhân loại, bao phủ toàn thể Đông Á dưới một lớp tro. Tuy nhiên khác với các ngọn núi lửa trên thế giới, núi Paektu là một bí mật với rất ít hiểu biết của giới khoa học. Người ta cũng không có tài liệu nào để biết tước và sau vụ phu lửa hồi thế kỷ thứ 10, núi có hoạt động nào khác dáng kể hay không.
Mỗi năm vào mùa hè hàng chục ngàn dân Bắc Hàn đế thăm núi này trong những tours mang ý nghĩa học hỏi chủ thuyết chính trị. Hiện nay Bắc Hàn muốn biến nơi đây thành một địa điểm du lịch vì phong cảnh đẹp. Nhưng năm 2002, một số những dấu hiệu cho thấy núi có thể hoạt động trở lại, vì vậy chính quyền Bắc Hàn muốn có sự nghiên cứu để hiểu rõ tình trạng hơn.
Kế hoạch tìm hiểu khởi sự năm 2011 với sự trợ giúp của các chuyên gia người Anh. Giáo sư Clive Oppenheimer môn núi lửa tại đại học Cambridge và một đồng sự đã 3 lần tới Paektu. Trở về mới đây sau chuyến thăm 8 ngày, ông cho biết đã thu tập được nhiều mẫu vật, tro, đá, đo địa chấn và hy vọng có thể khám phá nhiều điều mới lạ ở ngọn núi mà Nam Hàn, Nhật Bản cũng rất quan tâm, Hai nước này lo ngại rằng những vụ thử nghiệm bom nguyên tử dưới lòng đất, chỉ cách núi Paektu dưới 100 km, có thể kích thích núi lửa hoạt động. (HC)
