BẮC KINH (NV) – Tờ Hoàn cầu Thời báo vừa có bài bình luận, nhận định, chiến tranh là chuyện khó tránh nếu Hoa Kỳ không chấm dứt việc ngăn cản Trung Quốc thay đổi hiện trạng Biển Đông.
Chiến hạm Trung Quốc phóng hỏa tiễn trong một cuộc diễn tập tại Biển Đông. (Hình: AP)
Hoàn cầu Thời báo là một trong những tờ báo của Đảng Cộng Sản Trung Quốc. Tờ báo này khẳng định, việc hoàn tất các công trình xây dựng trên chuỗi đảo nhân tạo mà Trung Quốc đã bồi đắp tại Biển Đông là quyết tâm không gì có thể lay chuyển được. Tờ nhật báo này kêu gọi nên “chuẩn bị” để đối phó với khả năng có xung đột với Hoa Kỳ.
Cho đến nay, Trung Quốc vẫn cao giọng về cái gọi là “chủ quyền bất khả xâm phạm trên Biển Đông,” khu vực mà ngoại trưởng Trung Quốc không ngần ngại tuyên bố là “sân riêng của Trung Quốc.”
Tuần trước, sau khi đài truyền hình CNN đưa tin, Hải quân Trung Quốc tám lần ra lệnh cho phi cơ Hoa Kỳ phải rời khỏi vùng trời bên trên quần đảo Trường Sa – vốn là không phận quốc tế nhưng cũng là nơi Trung Quốc đã bồi đắp xong một chuỗi đảo nhân tạo.
Khẳng định có quyền tuyên bố ADIZ (vùng nhận dạng phòng không) tại Biển Đông, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Trung Quốc, chỉ trích các phi vụ tuần tra của quân đội Hoa Kỳ trên Biển Đông là “vô trách nhiệm, nguy hiểm” và cảnh báo rằng, những phi vụ này có thể “gây tai nạn.”
Ông ta nhấn mạnh, Trung Quốc “không hài lòng” và yêu cầu Hoa Kỳ “tuân thủ luật lệ quốc tế một cách nghiêm túc, không thực hiện những hành động khiêu khích và gây rủi ro.” Đồng thời cho biết, Trung Quốc “sẽ tiếp tục giám sát chặt chẽ và thực thi các biện pháp phù hợp để ngăn chặn hành động gây nguy hại cho sự an toàn của các hòn đảo và bãi đá của Trung Quốc.”
Hoa Kỳ cũng tỏ ra không nao núng. Một sĩ quan báo chí của Hải quân Hoa Kỳ tuyên bố, Bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ không những không có ý định chấm dứt việc sử dụng các phi cơ tuần thám tuần tra Biển Đông mà sẽ điều các chiến hạm tới đó.
Hải quân Hoa Kỳ đã công bố các băng ghi hình và ghi âm liên quan đến việc đấu khẩu giữa phi cơ tuần thám của Hoa Kỳ và hải quân Trung Quốc. Theo đó, Trung Quốc đã lên tiếng đuổi phi cơ Hoa Kỳ khỏi vùng trời bên trên quần đảo Trường Sa. Khi phi công của quân đội Hoa Kỳ trả lời rằng phi cơ Hoa Kỳ đang bay tại không phận quốc tế thì phía Trung Quốc gào lên giận dữ: Đây là Hải quân Trung Quốc. Hãy đi ngay!
Một viên chức Bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ, giải thích thêm với báo New York Times rằng, việc mời phóng viên của CNN tham gia một phi vụ tuần tra bằng phi cơ tuần thám loại P-8 Poseidon là để thế giới hiểu tường tận hơn về mối đe dọa đối với tự do hàng hải và hàng không từ chuỗi đảo nhân tạo mà Trung Quốc đã bồi đắp bất bất hợp pháp tại Biển Đông.
Giới nghiên cứu chính trị, an ninh, quốc phòng nhận định, các phi vụ tuần tra trên Biển Đông của quân đội Hoa Kỳ là hành động có tính toán. Một mặt, nhắc nhở Trung Quốc rằng cả thế giới đang theo dõi các diễn biến tại Biển Đông. Mặt khác nhằm đưa ra các bằng chứng chứng minh với cộng đồng quốc tế về sự cản trở tự do hàng hải, hàng không và nguy hiểm mà chuỗi đảo nhân tạo này tạo ra.
Giới này tin rằng, khi hoàn tất các công trình xây dựng trên chuỗi đảo nhân tạo tại quần đảo Trường Sa, Trung Quốc có thể sẽ áp đặt những hạn chế trong lưu thông trên biển và trên không ở khu vực này.
The National Interests, một tờ báo Hoa Kỳ, nhận định, Hoa Kỳ phải cứng rắn với Trung Quốc.” Tờ báo này cho rằng, chính phủ Hoa Kỳ dường như đang thúc thủ do phải cân nhắc giữa những rủi ro có thể xảy ra nếu đưa chiến hạm tới tuần tra ở khu vực đang có tranh chấp chủ quyền tại Biển Đông với việc chấp nhận tham vọng bành trướng của Trung Quốc mà không có hành động nào ngoại trừ các tuyên bố phản đối.
The National Interests cho rằng nếu chỉ tuyên bố phản đối suông, Hoa Kỳ sẽ mất uy tín nghiêm trọng.
Theo The National Interests thì Hoa Kỳ nên phản ứng tương tự như hồi đầu năm 2008, khi Trung Quốc phản đối hàng không mẫu hạm Kitty Hawk băng qua eo biển Đài Loan. Lúc đó, Đô đốc Timothy Keating từng tuyên bố: Hải quân Hoa Kỳ không cần Trung Quốc cho phép băng ngang eo biển này vì đang thực thi quyền tự do đi lại tại eo biển này bất cứ lúc nào thấy cần và muốn.
Trong bối cảnh như vừa kể, ông Michael Morell, cựu Phó giám đốc của CIA, cho rằng, nguy cơ xảy ra đối đầu giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc là “rõ rệt.”
Lo ngại về cuộc xung đột tiềm ẩn này, ông Ban Ki-moon, tổng thư ký Liên Hiệp Quốc vừa kêu gọi tất cả các bên đang có tranh chấp chủ quyền tại Biển Đông nên giải quyết bất đồng thông qua đối thoại và dựa trên luật pháp quốc tế.
Tại cuộc Triển Lãm và Hội Nghị Phòng Vệ Biển lần thứ 10, diễn ra ở Singapore hồi tuần trước, trò chuyện với lãnh đạo hải quân của 23 quốc gia, ông Ng Eng Hen, bộ trưởng Quốc phòng Singapore, cảnh báo, xung đột tại Biển Đông sẽ làm gián đoạn các tuyến hàng hải trong khu vực, gây nguy hại cho cả Singapore lẫn kinh tế toàn cầu.
Phó Đô Đốc Lai Chung Han của Hải quân Singapore thì nhấn mạnh, với những diễn biến như vừa qua và mức độ căng thẳng tăng dần, Biển Đông nay là một thảm họa đang cận kề. Ông Ng kêu gọi ASEAN và Trung Quốc nhanh chóng thông qua một cam kết không sử dụng sức mạnh quân sự tại Biển Đông. (G.Đ)
