SACRAMENTO, California – Các nhà lập pháp của tiểu bang California đang đề nghị những ý kiến táo bạo về chăm sóc sức khỏe, từ việc tạo ra một nhãn thuốc generic (thuốc không có thương hiệu nổi tiếng) của tiểu bang đến việc cấm bán những sản phẩm thuốc lá điện tử có hương vị. Mặc dù Đảng Dân Chủ nắm quyền tại tiểu bang, họ vẫn có thể bị các “nhóm quyền lực” của ngành chăm sóc sức khỏe như bệnh viện chống lại.
California được biết đến như tiểu bang tiên phong của những tiến bộ, bao gồm các chính sách chăm sóc sức khỏe và chỉ vài tuần đầu năm 2020, các nhà lãnh đạo tiểu bang đã không thất vọng vì điều này.
Hóa đơn chăm sóc sức khỏe và các sáng kiến ngân sách của các chính trị gia nặng về ý tưởng và đồng đô la, cùng sự phản đối từ các ngành công nghiệp mạnh. Tất cả đặt California lên hàng đầu một lần nữa.
Các đề nghị chung quanh nhiều vấn đề như sẽ giảm chi phí thuốc theo toa, tăng quyền tiếp cận bảo hiểm y tế, hạn chế và đánh thuế thuốc lá điện tử. Nhưng hầu hết các nhà lập pháp đồng ý rằng tình trạng vô gia cư sẽ chi phối chương trình nghị sự, cần đưa người vô gia cư vào nhà ở cùng lúc điều trị một số người có vấn đề về sức khỏe thể chất và tinh thần.
“Ngân sách này tăng gấp đôi để bảo đảm khả năng chi trả, từ chi phí chăm sóc sức khỏe, nhà nước tự sản xuất thuốc đến việc xây dựng nhà ở một cách nhanh chóng.”
Thống Đốc Gavin Newsom nói như vậy trong bức thư gửi cơ quan lập pháp, kèm với đề nghị ngân sách $222.2 tỷ. Khoảng một phần ba số tiền này sẽ được phân bổ cho các chương trình dịch vụ y tế và con người.
Nhưng ngay cả với một đại đa số Dân Chủ trong cơ quan lập pháp, những đề nghị này không phải là một “cú sút” mạnh.
“Có những yếu tố khác có vai trò quan trọng, như các nhóm lợi ích với sự hiện diện mạnh mẽ ở thủ phủ Sacramento, bao gồm Big Pharma (các hãng sản xuất thuốc nhiều quyền lực) và các bệnh viện,” theo bà Shannon McConville, một nhà nghiên cứu cao cấp tại Viện Chính Sách Công Cộng phi đảng phái tại California.
Giá thuốc
Kế hoạch của Thống Đốc Newsom để tạo một nhãn thuốc của tiểu bang có lẽ là đề nghị chăm sóc sức khỏe táo bạo nhất của ông trong ngân sách năm nay, vì việc đó sẽ khiến California trở thành tiểu bang đầu tiên tham gia vào ngành sản xuất thuốc.
Nhưng đây cũng có thể là đề nghị ít thực tiễn nhất của ông.
Newsom muốn chính phủ ký hợp đồng với một hoặc nhiều nhà sản xuất thuốc generic để sản xuất các loại thuốc sẵn sàng cho người dân California dùng với giá thấp. Văn phòng của Newsom cung cấp rất ít chi tiết về cách thức hoạt động cũng như loại thuốc nào sẽ được sản xuất. Chi phí và tiềm năng tiết kiệm của kế hoạch cũng không được nói rõ. (Thượng Nghị Sĩ Elizabeth Warren ở Massachusetts, người đang hoạt động để được đảng Dân Chủ đề cử tranh chức tổng thống, đã đề nghị một kế hoạch tương tự ở cấp liên bang.)
Là một phần nhỏ của chi phí thuốc tổng thể, thuốc generic của tiểu bang có thể sẽ chỉ tiết kiệm được rất khiêm tốn, theo ông Geoffrey Joyce, giám đốc của chính sách y tế tại Leonard D. Schaeffer Center for Health Policy & Economics của đại học USC.
Tuy nhiên, nó có thể tạo sự khác biệt cho những loại thuốc đặc biệt như insulin, ông nói. Giá thuốc này đã tăng gần gấp đôi từ 2012 đến 2016. “Nó có thể giảm thiểu giá cắt cổ đó,” ông nói.
Đại diện Big Pharma nói họ quan tâm về đề nghị của ông Newsom thiết lập thị trường giá cả thuốc duy nhất cho tiểu bang. Theo hệ thống này, các công ty sản xuất thuốc phải đấu thầu để bán thuốc ở California và phải có giá bằng hay hạ hơn giá ở các tiểu bang khác.
“Người dân California có thể không còn được tiếp cận những điều trị hiện có và những thuốc mới,” bà Priscilla Vanderveer cảnh báo. Bà là phó chủ tịch của Pharmaceutical Research and Manufacturers of America, bộ phận vận động hành lang của kỹ nghệ thuốc.
Đề nghị này có thể để cho chính phủ quyết định những loại thuốc mà bệnh nhân sẽ nhận được, bà nói. Khi thống đốc đặt giá thuốc thấp một cách giả tạo, điều đó có nghĩa là sẽ có ít tiền hơn để đầu tư vào sáng tạo và đổi mới.
Đề nghị giá thuốc của Thống Đốc Newsom được lập ra theo lệnh của ông từ năm ngoái khi yêu cầu tiểu bang đàm phán giá thuốc cho khoảng 13 triệu người ghi danh Medi-Cal, chương trình trợ cấp y tế của tiểu bang cho cư dân có thu nhập thấp. Ông cũng đã yêu cầu có một nghiên cứu về cách các cơ quan nhà nước có thể liên kết với nhau (và cuối cùng, với những nhà thầu tư nhân) để mua thuốc theo toa với số lượng lớn.
Tình trạng vô gia cư
California có dân số người vô gia cư lớn nhất trong cả nước, ước tính hơn 151,000 người vào năm 2019, theo Cơ Quan Phát Triển Nhà Ở và Đô Thị Hoa Kỳ. Khoảng 72% người vô gia cư của tiểu bang đã ngủ ngoài trời hoặc trong xe hơi thay vì ở trong nhà lưu trú hoặc nhà ở tạm thời.
Thống Đốc Newsom đã yêu cầu dành $1.4 tỷ trong ngân sách chính phủ cho tình trạng vô gia cư, phần lớn số tiền này sẽ dành cho nhà ở và chăm sóc sức khỏe. Chẳng hạn, $695 triệu sẽ tăng cường chăm sóc sức khỏe và dịch vụ xã hội cho người vô gia cư thông qua Medi-Cal. Số tiền này sẽ tài trợ cho các chương trình như chăm sóc phục hồi cho những người vô gia cư cần một nơi ở sau khi xuất viện và hỗ trợ tiền thuê nhà nếu tình trạng vô gia cư xảy ra do chi phí y tế cao.
Một khoản tiền riêng biệt trị giá $24.6 triệu sẽ được chuyển đến Bộ Phận Bệnh Viện Nhà Nước cho một chương trình thí điểm đưa một số người có nhu cầu về sức khỏe tâm thần ra khỏi bệnh viện nhà nước để vào các chương trình và nhà ở trong cộng đồng.
Hóa đơn bất ngờ
California có một số biện pháp bảo vệ mạnh mẽ nhất trong nước đối với các hóa đơn y tế bất ngờ, nhưng hàng triệu cư dân vẫn dễ bị thiệt thòi về các khoản phí cắt cổ vì luật pháp không bao gồm tất cả các chương trình bảo hiểm.
Hóa đơn bất ngờ xảy ra khi bệnh nhân được chăm sóc từ bệnh viện hoặc nhà cung cấp ngoài mạng lưới bảo hiểm của họ, và sau đó bác sĩ hoặc bệnh viện đòi họ thanh toán số tiền bảo hiểm không chi trả.
Năm ngoái, thành viên hội đồng tiểu bang David Chiu (D-San Francisco) đã đưa ra dự luật giới hạn số tiền bệnh viện có thể tính cho các dịch vụ y tế khẩn cấp ngoài mạng lưới khi bệnh nhân có bảo hiểm tư. Dự luật sẽ yêu cầu các bệnh viện làm việc trực tiếp với các chương trình y tế về thanh toán chi phí, khiến bệnh nhân chỉ chịu trách nhiệm về khoản đồng chi và khấu trừ mà họ phải trả trong mạng lưới bảo hiểm của họ.
Nhưng ông đã rút lại dự luật vì sự phản đối mạnh mẽ từ các bệnh viện, chỉ trích rằng đây là một hình thức thiết lập tỷ giá.
Chiu cho biết ông có kế hoạch tiếp tục cuộc chiến trong năm nay, với những sửa đổi chưa được hoàn thiện. Nhưng các bệnh viện vẫn phản đối quy định chi phí giá trần, một điều ông Chiu nói là rất cần thiết.
“Chúng tôi tiếp tục hỗ trợ việc cấm hóa đơn bất ngờ. Chúng tôi tin có thể thực hiện được mà không cần phải thiết lập tỷ giá,” theo Jan Emerson-Shea, phát ngôn viên của Hiệp Hội Bệnh Viện California.
Medi-Cal cho người nhập cư lậu
California là tiểu bang đầu tiên trợ cấp y tế Medicaid đầy đủ cho các cư dân đủ điều kiện về lợi tức cho đến 26 tuổi, bất kể tình trạng nhập cư của họ.
Bây giờ, đảng Dân Chủ đang đề xuất một vấn đề mới: California có thể trở thành tiểu bang đầu tiên trợ cấp y tế cho người lớn từ 65 tuổi trở lên đang cư ngụ bất hợp pháp.
Mặc dù Medicaid là một chương trình liên bang của tiểu bang, California phải tự tài trợ cho những người nhập cư trái phép.
Thống Đốc Newsom dành $80.5 triệu trong ngân sách 2020-21 để chi trả cho khoảng 27,000 người lớn tuổi trong năm đầu tiên. Văn phòng của ông ước tính chi phí liên tục khoảng $350 triệu một năm.
Đảng Cộng Hòa lên tiếng phản đối những đề nghị như vậy. Mở rộng các phúc lợi như vậy sẽ khiến việc cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe cho những người ghi danh Medi-Cal hiện tại trở nên khó khăn hơn, Thượng Nghị Sĩ Patricia Bates (R-Laguna Niguel) cho biết trong một bản tuyên bố.
Thuốc lá điện tử
Hàng chục thành phố và quận của California đã hạn chế việc bán các sản phẩm thuốc lá điện tử có hương vị (vaping) trong nỗ lực hạn chế sử dụng trong giới thanh niên.
Nhưng năm ngoái, các nhà lập pháp tiểu bang đã hoãn lệnh cấm trên toàn tiểu bang sau khi bị áp lực từ ngành công nghiệp thuốc lá.
Bây giờ, Thượng Nghị Sĩ Jerry Hill (D-San Mateo) đã trở lại với đề nghị cấm thuốc lá có hương vị trên toàn tiểu bang, có thể có nhiều động lực hơn trong năm nay. Từ mùa Hè năm ngoái, một căn bệnh bí ẩn liên quan đến vaping đã làm hơn 2,600 người mắc bệnh trên toàn quốc, dẫn đến 60 trường hợp tử vong, theo Trung Tâm Kiểm Soát và Phòng Bệnh. Ở California, có ít nhất 199 người bị bệnh và bốn người đã chết.
Dự luật của Hill sẽ cấm bán lẻ các sản phẩm có hương vị liên quan đến thuốc lá điện tử, ống điếu hookah và ống điếu điện tử, bao gồm cả hương bạc hà. Luật cũng sẽ cấm bán tất cả các sản phẩm có hương vị để hút hay không, như xì gà, xì gà mini, thuốc lào, thuốc xỉa, thuốc hít và các sản phẩm thuốc lá có thể ăn được.
Ông Newsom cũng đã kêu gọi một loại thuế mới đối với các sản phẩm thuốc lá điện tử – $2 cho mỗi 40 miligam nicotine, thêm vào thuế thuốc lá hiện hành đối với thuốc lá điện tử. Thuế sẽ phải được cơ quan lập pháp thông qua như là một phần của quy trình ngân sách và có thể gặp chống đối mạnh từ ngành công nghiệp thuốc lá.
Các dự luật liên quan đến thuốc lá thường được nghe trình bày trong Ủy Ban Hội Đồng Tổ Chức Chính Phủ, và đó là nơi nhiều luật về thuốc lá, nói thẳng ra là dễ chết yểu, theo lời thành viên hội đồng Jim Wood (D-Healdsburg), người ủng hộ luật hạn chế vaping.
(*) Bài này do Kaiser Health News, một chương trình biên tập độc lập của Kaiser Family Foundation, xuất bản.
[jwplayer 2sXsjNNL]
