SAO PAULO, Brazil (NV) – Cựu Tổng Thống Brazil Jair Bolsonaro hôm Thứ Ba, 19 Tháng Ba chính thức bị cáo buộc làm sai lạc hồ sơ chích ngừa Covid-19, đánh dấu bản cáo trạng đầu tiên dành cho nhà lãnh đạo khuynh hữu đang bị bủa vây, với nhiều cáo buộc khác đang chờ công bố, theo hãng tin AP.
Bản cáo trạng từ cảnh sát liên bang do Tối Cao Pháp Viện công bố, cáo buộc rằng Bolsonaro và 16 người khác đưa ra thông tin sai lạc cho cơ sở dữ liệu y tế công để làm cho hồ sơ chích ngừa trông có vẻ như Bolsonaro, cùng con gái 12 tuổi và một số người khác thuộc bè phái của ông đều đã được chích ngừa Covid-19.
Thám tử cảnh sát Fábio Alvarez Shor, người ký bản cáo trạng, cho biết trong phúc trình rằng Bolsonaro và tùy tùng của ông sửa đổi hồ sơ chích ngừa của họ để “cấp giấy chứng nhận (chích ngừa) tương ứng cho họ và sử dụng giấy chứng nhận để gian lận các quy định về sức khỏe hiện có.”
“Chiến dịch điều tra phát giác ra vài thông tin sai lạc trong khoảng thời gian từ Tháng Mười Một 2021 Tháng Mười Hai 2022, cũng như nhiều hành động gian lận hồ sơ,” Shor nói thêm.
Thám tử Shor cho biết trong bản cáo trạng rằng phụ tá của Bolsonaro, Mauro Cid, nói với các nhà điều tra rằng cựu tổng thống yêu cầu ông nhập dữ liệu giả mạo vào hệ thống của cả Bolsonaro và con gái ông. Cid cũng cho biết đích thân ông giao giấy chứng nhận chích ngừa cho Bolsonaro.
Trong suốt thời kỳ đại dịch, Bolsonaro là một trong số ít nhà lãnh đạo thế giới phản đối vaccine. Ông công khai coi thường các quy định về sức khỏe và khuyến khích những người Brazil khác làm theo ông. Chính quyền dưới thời Bolsonaro phớt lờ vài lời đề nghị từ công ty dược phẩm Pfizer nhằm bán cho Brazil hàng chục triệu liều vaccine hồi 2020, đồng thời ông công khai chỉ trích hành động của thống đốc tiểu bang Sao Paulo, đó là mua vaccine từ công ty Trung Quốc Sinovac khi không còn vaccine khác.
Văn phòng công tố quốc gia Brazil sẽ có quyết định sau cùng về việc liệu có nên sử dụng bản cáo trạng để đệ đơn tố cáo Bolsonaro lên Tối Cao Pháp Viện hay không. Sự việc bắt nguồn từ một trong nhiều cuộc điều tra nhắm vào Bolsonaro, người nắm quyền từ 2019 tới 2022.
Luật sư của Bolsonaro, Fábio Wajngarten, gọi bản cáo trạng của thân chủ là “vô lý” và nói rằng ông không được xem bản cáo trạng.
Bolsonaro phủ nhận tất cả hành vi sái quấy trong cuộc thẩm vấn vào Tháng Năm 2023.
Gleisi Hoffmann, nữ chủ tịch Đảng Công Nhân, có ứng cử viên đánh bại Bolsonaro, mừng rỡ trước bản cáo trạng của Bolsonaro trên mạng xã hội. Bà hy vọng cựu tổng thống cũng sẽ bị xét xử trong nhiều vụ án khác, gồm có cả cáo buộc Bolsonaro âm mưu lén lút tuồn số trang sức kim cương trị giá $3 triệu vào Brazil và việc bán hai cái đồng hồ xa xỉ mà ông được tặng từ Ả Rập Saudi khi còn đương nhiệm.
Tối Cao Pháp Viện Brazil tịch thu sổ thông hành của Bolsonaro.
Cảnh sát cáo buộc Bolsonaro cùng bộ sậu của ông giả mạo cơ sở dữ liệu của bộ y tế ngay trước khi ông tới Hoa Kỳ vào Tháng Mười Hai 2022, hai tháng sau khi ông thất bại trong cuộc tái tranh cử trước Luiz Inácio Lula da Silva.
Bolsonaro cần có giấy chứng nhận chích ngừa để nhập cảnh Hoa Kỳ, nơi ông ở lại trong những ngày cuối cùng của nhiệm kỳ và những tháng đầu tiên trong nhiệm kỳ của tân Tổng Thống Lula. Bolsonaro nhiều lần khẳng định ông chưa bao giờ chích vaccine Covid-19.
Nếu bị kết án vì tự ý sửa đổi dữ liệu tế, chính trị gia 68 tuổi này có thể phải ngồi tù tới 12 năm hoặc ít nhất là hai năm, theo nhà phân tích pháp lý Zilan Costa. Thời gian ngồi tù tối đa cho tội thông đồng là bốn năm, ông cho biết.
Shor cũng cho biết ông đang chờ tin tức từ Bộ Tư Pháp Hoa Kỳ để “làm rõ liệu những người đang bị điều tra có từng dùng giấy chứng nhận chích ngừa giả khi họ tới và ở lại lãnh thổ Hoa Kỳ hay không.”
Nếu đúng như thế, Bolsonaro có thể sẽ phải lãnh nhận các tội trạng khác, Shor viết nhưng không nêu rõ liên quan tới quốc gia nào.
Bản cáo trạng làm sáng tỏ cuộc điều tra của ủy ban Thượng Viện kết thúc vào Tháng Mười 2021 với khuyến nghị về chín tội trạng hình sự dành cho Bolsonaro với cáo buộc rằng ông điều hành đại dịch không đúng cách. Sau đó, tổng công tố viên Augusto Aras, được nhiều người coi là đồng minh của Bolsonaro, từ chối tiếp tục vụ án.
Truyền thông Brazil đưa tin người kế nhiệm Aras, Paulo Gonet, dự trù gặp gỡ các nhà lập pháp vào Thứ Ba tuần sau để thảo luận về khả năng đệ đơn tố cáo.
Bolsonaro vẫn nhận được lòng trung thành chắc như đinh đóng cột từ nền tảng chính trị của ông, người ta nhìn thấy điều đó từ làn sóng ủng hộ của công chúng vào tháng trước, lúc đó ước tính có khoảng 185,000 người chặn đại lộ chính của Sao Paulo để chỉ trích những gì mà họ – và cựu tổng thống – mô tả là đàn áp chính trị.
Một cuộc điều tra khác liên quan tới cáo buộc Bolsonaro dính líu tới cuộc nổi dậy ngày 8 Tháng Giêng 2023 ở thủ đô Brasilia, ngay sau khi Lula lên nắm quyền. Cuộc nổi dậy cũng tương tự cuộc bạo loạn ở Điện Capitol Hoa Kỳ tại Washington hai năm trước. Bolsonaro phủ nhận hành vi sái quấy trong cả hai vụ. (TTHN)
