LÀO CAI, Việt Nam (NV) – Ngành nuôi cá tầm của người dân các tỉnh miền núi phía Bắc và Tây Nguyên ở Việt Nam đứng trước nguy cơ bị xóa sổ vì cá tầm Trung Quốc giá rẻ “chưa từng thấy.”
Nói với báo VietNamNet chiều 19 Tháng Tám, anh Trần Đức Sỹ, có 27 ao nuôi cá nước lạnh ở xã Ngũ Chỉ Sơn, tỉnh Lào Cai, buồn rầu cho biết: “Cá tầm nuôi ròng rã ba năm với chi phí lên đến hàng tỷ đồng mới cho thu hoạch. Vậy mà cả tháng nay, tôi gọi cho thương lái khắp nơi vẫn không bán được. Cá dưới ao càng nuôi càng lỗ, vì không thể ngừng cho ăn.”
Theo anh Sỹ, những năm trước, lứa cá tầm nào đến kỳ thu hoạch cũng được thương lái khắp nơi đổ về mua với giá 190,000-200,000 đồng ($7.2 tới $7.5) một kg, thậm chí có thời điểm còn trong tình trạng “cung không đủ cầu.”
Vậy mà nay, hơn chục tấn cá tầm đến kỳ xuất bán, nhưng thương lái không mua vì “cá tầm Trung Quốc giá rẻ về nhiều lắm.”
Không riêng anh Sỹ, nhiều người nuôi cá tầm ở địa phương cho biết từ Tháng Bảy đến nay, tình thế hoàn toàn đảo ngược. Cá tầm rớt giá thê thảm, chỉ còn 100,000 đồng ($3.8)/kg. Nếu xuất bán, người nuôi sẽ lỗ khoảng 30,000 đồng ($1.1)/kg. Ấy vậy mà cá vẫn khó tiêu thụ, dù người nuôi chấp nhận bán lỗ.
“Cá mình nuôi phải mất ba năm, cá tầm Trung Quốc nuôi chỉ 13-15 tháng đã cho thu hoạch. Thương lái nói cá tầm Trung Quốc về đến Hà Nội chỉ 100,000 đồng/kg. Thế nên, họ không mua cá tầm của các gia đình ở Lào Cai nữa,” anh Sỹ giải thích thêm.
Ở xã Ngũ Chỉ Sơn có khoảng 100 gia đình và doanh nghiệp nuôi cá tầm như anh Sỹ. Tất cả đều trong tình trạng khó khăn vì giá cá giảm mạnh. Cứ vậy, người nuôi thua lỗ nặng.
Bà Phạm Thị Mai, chủ cơ sở kinh doanh cá nước lạnh Thức Mai, ở xã Ngũ Chỉ Sơn, cho biết cá tầm Trung Quốc được nhập ồ ạt về Việt Nam nhưng khi đưa ra thị trường bán lại được gắn mác “cá tầm Sa Pa” hoặc “cá tầm Việt.” Các nhà hàng ở Hà Nội và các thành phố lớn rất thích nhập hàng Trung Quốc vì giá rẻ hơn. Từ đó, cá tầm nội địa Việt Nam khó tiêu thụ, giá lao dốc.
Theo Hội Cá Nước Lạnh Lào Cai, cá tầm nhập cảng số lượng lớn từ Trung Quốc chủ yếu qua các cửa khẩu biên giới phía Bắc, được tiêu thụ dưới dạng tươi sống, nhập nhèm dưới mác “cá tầm Lào Cai,” gây ra sự bất ổn và làm giảm niềm tin người tiêu dùng đối với cá tầm nội địa.
Trước thực trạng trên, hội đã có văn bản gửi Bộ Công Thương, Bộ Nông Nghiệp và Môi Trường, Cục Hải Quan và Ủy Ban Nhân Dân Tỉnh Lào Cai… yêu cầu kiểm soát chặt chẽ hoạt động nhập cảng cá tầm, phải chứng minh nguồn gốc xuất xứ rõ ràng và thiết lập giá sàn nhập cảng để chống bán phá giá, tránh việc để hàng loạt hộ nông dân thua lỗ, đứng trước nguy cơ phá sản; ngành cá nước lạnh đứng trước nguy cơ bị xóa sổ.
Theo Cục Thủy Sản và Kiểm Ngư thuộc Bộ Nông Nghiệp và Môi Trường, sau 20 năm phát triển, cá nước lạnh (chủ yếu là cá tầm) đã trở thành loài cá nuôi quan trọng của các tỉnh miền núi phía Bắc và Tây Nguyên. Sản lượng cá trong giai đoạn 2007-2023 đạt mức tăng trưởng trung bình hơn 49%/năm, đưa Việt Nam vào nhóm sáu nước có sản lượng cá tầm lớn nhất thế giới.
“Do đó, Cục Thủy Sản và Kiểm Ngư kiến nghị cơ quan quản lý thủy sản địa phương tổ chức kiểm tra, giám sát chặt chẽ các tổ chức, cá nhân đã được cấp phép nhập cảng cá tầm. Ngoài ra, cần nghiên cứu, xây dựng thương hiệu đối với sản phẩm cá tầm Việt Nam, bảo đảm truy xuất được nguồn gốc sản phẩm khi lưu thông trên thị trường,” đại diện Cục Thủy Sản nói cho qua chuyện. (Tr.N) [qd]
