Ðắng miệng


Bác Sĩ Ðặng Trần Hào

Ðắng miệng thường do nguyên nhân hỏa gây ra, nhưng hỏa có hai loại: hư hỏa và thực hỏa, vì vậy người thầy thuốc phải nắm vững y lý y khoa Ðông phương.

Ðịnh bệnh theo tứ chẩn: vọng-văn-vấn-thiết và bát cương: âmdương-biểu lý-hàn nhiệt-hư thực. Sau khi định được bệnh là hư hay thực chứng gây ra đắng miệng và do tạng phủ nào gây ra, chúng ta chữa trị bệnh có kết quả ngay.

A. Thực nhiệt

Do mất quân bình về âm dương, thêm nguyên nhân từ ngoại cảnh hay nguyện nhân bên trong do tạng phủ gây ra. Ðặc tính của hỏa thường gây: đắng miệng, sốt cao, phiền não, mắt đỏ, nước tiểu đỏ, khát nước, họng đỏ, sưng đau.

– Gây viêm nhiễm bên ngoài và bên trong như tâm hỏa gây lở ở đầu lưỡi, vị hỏa sưng ở lợi, gan hỏa gây mắt đỏ sưng đau.

– Hỏa hay đốt tân dịch: Khát nước, miệng khô, lưỡi khô đỏ, táo, nặng có thể nói mê sảng, hôn mê. Hỏa hay gây chảy máu, phát ban do nhiệt gây ra làm tổn thương mạch lạc như nôn ra máu, chảy máu cam, đại tiện ra máu, tiểu tiện ra đỏ đầm và có máu trong các bệnh truyền nhiễm.

– Hay gây ra bệnh nhiễm trùng: Mụn nhọt, viêm họng, viêm phổi, nhiễm độc thần kinh, chảy máu, mắt đỏ, sợ nóng, khát nước.

– Hỏa thường đi kèm với: Thấp hỏa, phong hỏa, táo hỏa và thử hỏa.

B. Hư hỏa

Cũng do mất quân bình âm dương, nhưng trường hợp này do âm suy giảm xuống dưới mức quân bình, trong khi phần dương vẫn bình thường, gây ra dương cao hơn phần âm. Phần cách biệt giữa phần dương và âm này gọi là hư hỏa.

Hư hỏa có những đặc tính sau: Âm hư sinh nội nhiệt, thường cảm thấy hâm hấp nóng về chiều, nhưng nếu đo độ thì không thấy cách biệt bao nhiêu, gò má đỏ, ngũ tâm phiền nhiệt, nhức trong xương, ra mồ hôi trộm về đêm, ho khan, họng khô, lưỡi đỏ, không rêu và khô, đắng miệng…

1) Ðắng miệng do tâm hỏa

Miệng đắng, mất ngủ do tâm hỏa vượng. Tâm thuộc hành hỏa, khi hỏa vượng, nhịp đập của tim sẽ nhanh hơn và làm thần không có chỗ tàng, nên ngủ không được, chóng mặt, ăn không biết ngon, tâm thần mệt mỏi, hoảng sợ, buồn phiền…

Lưỡi bệnh nhân đỏ và không có rêu lưỡi. Mạch sác.

Trong trường hợp mất ngủ này chúng ta phải thanh tâm hỏa và an tâm bằng cách dùng bài thuốc sau:

Thiên Vương Bổ Tâm An
Sinh địa 12 grs
Nhân sâm 9 grs
Thiên môn đông 9 grs
Mạch môn đông 9 grs
Huyền sâm 6 grs
Ðan sâm 6 grs
Phục linh 9 grs
Viễn chí 9 grs
Ðương qui 9 grs
Ngũ vị tử 9 grs
Bá tử nhân 9 grs
Cát cánh 9 grs
Toan táo nhân 9 grs
Chu sa 6 grs

– Sinh địa, mạch môn đông, thiên môn đông, huyền sâm thanh tâm hỏa, miệng hết đắng và ngủ ngon.
– Ðan sâm, phục linh, bá tử nhân, viễn chí, toan táo nhân, chu sa: an tâm và chấn thần.
– Ðương qui, ngũ vị tử, cát cánh: bổ tâm huyết và phế và tì khí.

2) Ðắng miệng do vị hỏa uất kết

Ðắng miệng, no đói đều đau dạ dầy, đã kéo dài nhiều năm, vào khoảng bốn giờ sáng làm đau và xót dạ dầy, phải dạy ăn uống chút đỉnh và uống thuốc tây chỉ bớt đau tạm thời. Thỉnh thoảng bị đi cầu ra đen như bùn, hôi tanh mùi máu. Nếu nghỉ ngơi, ăn cháo nhẹ thì đôi khi hết chảy máu, nếu không hết, phải vào bệnh viện để cho thuốc cầm máu và đôi khi phải vô máu, một vài ngày mới về. Người mệt mỏi, chán nản, hay đau đầu phần trước trán. Ăn chua vào là đau và khó chịu.

Mặt xanh, ăn được nhưng khi ăn vào thì lại khó chịu. Ðã đi soi bao tử, nhưng bác sĩ nói chưa cần phải mổ bao tử. Tinh thần chán nản vì ăn uống không được và đau.

Biện chứng: Hỏa kết, khí uất và khí không thông.

Phương pháp trị: Thanh nhiệt, lý khí, dưỡng huyết kiện tì.

Bình Vị Gia Giảm
Thương truật 9 grs
Hậu phát 9 grs
Trần bì 9 grs
Cam thảo 6 grs
Ngũ linh chi 9 grs
Bổ hoàng (sao đen) 9 grs
Qui vĩ 12 grs
Ðan sâm 12 grs
Hoài sơn 12 grs
Ý dĩ nhân 12 grs
Mộc hương 9 grs
Hải phiêu tiêu 12 grs
Chỉ xác 9 grs
Hương phụ 9 grs
A giao 9 grs
Ðịa du (sao đen) 9 grs

– Thương truật, hậu phát, trần bì, cam thảo: Bổ tỳ khí, kiện toàn tiêu hóa.
– Bồ hoàng, qui vĩ, a giao, địa du: Hàn gắn những chỗ loét và bổ máu.
– Hương phụ, chỉ xác, mộc hương: Tản khí trung tiêu uất kết gây hỏa.
– Hải phiêu tiêu: Chống a-xít trong dạ dầy.
– Ý dĩ nhân, hoài sơn: Bổ thận và tỳ khí.
– Ðan sâm: Am tâm, giảm căng thẳng tinh thần.

3) Ðắng miệng do thận âm suy

Ðắng miệng vì thận âm suy, âm không đủ để thăng lên trên và dương không giáng xuống dưới được nên gây ra chân hay bị lạnh, nóng ở gan bàn chân, gan bàn tay và phần trước và sau ngực.

Ngủ không ngon giấc, nếu thận suy nhiều thì đôi khi thức trắng đêm, đi tiểu nhiều lần nhất là về đêm, phừng mặt để lâu gây nám mặt, dưới mắt quầng đen, miệng, lưỡi khô, khát nước, nhưng không uống nhiều. Nếu giả nhiệt nhiều thì bị lở miệng, lở lưỡi làm ăn uống trở ngại, đau miệng, thắt lưng đau và yếu, chân yếu bất lực, chóng mặt, váng đầu, ù tai, mắt khô và mờ nhất vào buổi chiều, ăn lúc ngon lúc không, mệt mỏi, đau nhức mình và chân tay, đàn ông xuất tinh sớm, đàn bà lạnh cảm và ra mồ hôi đêm. Lưỡi đỏ và khô. Mạch vi và sác.

Phương Thang
Sơn thù du 9 grs
Mẫu đơn bì 9 grs
Phục linh 9 grs
Trạch tả 9 grs
Hoài sơn 9 grs
Thục địa 18 grs
Trúc nhự 9 grs
Cát căn 9 grs
Hoàng cầm 6 grs
Ðại táo 3 trái

– Thục địa: Bổ thận và gia tăng lượng huyết, giảm đau.
– Sơn thù du: Ôn gan và giúp tăng cường sức mạnh cho thận.
– Mẫu đơn: Thanh nhiệt và giảm huyết nóng.
– Sơn dược: Bổ tì và tăng cường thận.
– Phục linh: Gia tăng tiểu tiện, giảm sưng, giảm thấp nhiệt trong tì.
– Trạch tả: Lợi tiểu, bồi bổ tai, giảm ù tai, mắt bớt khô và mờ.
– Trúc nhự, cát căn, hoàng cần: Thanh nhiệt tì vị, trị đắng miệng.


Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.

Part D dành cho Medi-Medi

Part D độc lập hay MAPD-HMO, bà cần phải biết tên của chương trình đó và nó có bao trả những thuốc men và dịch vụ y tế mình cần với giá rẻ nhất.

Cha mẹ làm gì khi con là người đồng tính luyến ái?

Phát hiện, hay được tin, con mình là một người đồng tính hay lưỡng tính luyến ái, hình như thường là một tin “động trời” cho nhiều cha mẹ Việt Nam.

Bếp cảm ứng điện từ hoạt động ra sao?

Vì bếp cảm ứng chỉ là một mặt phẳng bằng kính nên rất dễ lau chùi và giữ gìn sạch sẽ. Một khuyết điểm của bếp cảm ứng là giá cao.

Những rủi ro khi tân trang nhà không có giấy phép

Xin giấy phép tân trang nhà phải công nhận rằng đó là một công việc tốn thời gian và tiền bạc. Nếu phòng xây dựng tại địa phương của bạn bác bỏ kế hoạch của bạn thì sao?

Viêm ruột già

Ruột già khỏe mạnh hay suy yếu tùy thuộc các thực phẩm mà chúng ăn hằng ngày. Đặc biệt, ăn uống với nhiều chất xơ là một đáp ứng quan trọng.

Cùng ký tên khi vay tiền mua nhà có ý nghĩa gì?

Bạn không đủ điều kiện để vay một món thế chấp, có thể bạn sẽ cần một người cùng ký tên trong đơn vay tiền của bạn.

Thẻ Medicare mới nhắm chặn kẻ gian ăn cắp lý lịch

Tháng Tư 2018, chính phủ Mỹ bắt đầu gửi thẻ Medicare mới, một nỗ lực kéo dài suốt năm nhằm thay đổi cách nhận diện 59 triệu người ghi danh vào chương trình.

Bà chủ mang hai dòng máu Ấn-Việt và quán bò kho ở Sài Gòn

Hằng ngày, rất đông người tìm đến quán bò kho bà Út, người phụ nữ mang hai dòng máu Ấn-Việt, nằm trong hẻm 194 Võ Văn Tần ở quận 3, Sài Gòn.

Thử ăn quán Địa Trung Hải ở Westminster

Đối với tôi, các món ăn của vùng Địa Trung Hải lúc nào cũng đầy sức lôi cuốn vì cách nêm nếm đặc biệt và làm từ các vật liệu tươi, bổ dưỡng.

Giới trẻ Mỹ chưa chịu mua nhà, vẫn ở với cha mẹ

Giới trẻ, được định nghĩa như những người từ 25 đến 34 tuổi, vẫn tiếp tục ở trong gia đình mặc dù tỷ lệ thất nghiệp thấp và mức tăng lương khiêm tốn.