CHARLOTTE, NC (AP) – Ngày thứ nhì ở Ðại Hội Toàn Quốc Ðảng Dân Chủ có một lúc rắc rối lộn xộn vì sự tranh cãi trong việc tu chính bản cương lĩnh đã thông qua ngày hôm trước.
Thị trưởng Los Angeles, ông Antonio Villaraigosa, chủ tịch Ðại Hội Toàn Quốc Ðảng Dân Chủ, yêu cầu hội trường ổn định trật tự để biểu quyết việc tu chính bản cương lĩnh. (Hình: Streeter Lecka/Getty Images)
Ðiểm được sửa là lấy lại hai câu bị bỏ qua trong cương lĩnh, đề cập đến Jerusalem và nói về Thượng Ðế, đã có trong bản cương lĩnh năm 2008.
Những giới chức ban vận động tranh cử, yêu cầu không nêu danh tánh vì là chuyện trong nội bộ đảng, nói rằng Tổng Thống Obama đã đích thân can thiệp để lập lại nội dung này. Theo họ, tổng thống đã có phản ứng khi thấy không biết vì sao cương lĩnh 2012 tránh nhắc đến Thượng Ðế. Còn về vấn đề Jerusalem thì thể hiện tình trạng trong đảng có nhiều quan điểm mâu thuẫn.
Giới lãnh đạo đảng Cộng Hòa lập luận rằng cương lĩnh của Dân Chủ không xác định lập trường về Jerusalem khiến người ta phải có nghi vấn đối với Tổng Thống Obama trong sự ủng hộ nước đồng minh Israel ở Trung Ðông. Ứng cử viên Mitt Romney nói là không nhắc đến Thượng Ðế “cho thấy đảng này đang càng ngày càng xa rời dòng chính của dân Mỹ.”
Với sự tu chính, bản cương lĩnh 2012 thêm vào một đoạn tuyên bố “Jerusalem là và sẽ là thủ đô của Israel. Các bên đã đồng ý rằng quy chế thành phố này tối hậu là vấn đề được quyết định qua thương lượng. Thành phố là bất khả phân và mọi dân tộc mọi tín ngưỡng đều được đến.” Ngôn từ như thế đã có trong bản cương lĩnh 2008 khi ông Obama tranh cử nhiệm kỳ đầu, nhưng bản cương lĩnh 2012 mà các đại biểu đảng Dân Chủ thông qua hôm Thứ Ba chỉ có lời xác định về “cam kết không thể lay chuyển được đối với an ninh của Israel.”
Cũng được tu chính để trở lại ngôn từ trong văn bản 2008 là lời kêu gọi chính quyền “hãy để mọi ai chịu khó làm việc có cơ hội đạt thành quả cao nhất bằng tiềm năng Thượng Ðế đã ban cho họ.”
Bản cương lĩnh của đảng Dân Chủ chỉ là một tài liệu chính trị và không có tác động thực tế đến chính sách của Hoa Kỳ đối với Israel. Qua nhiều thập kỷ, các chính quyền Cộng Hòa và Dân Chủ đều xác định rằng quy chế thành phố Israel là một vấn đề sẽ được quyết định bằng hòa đàm giữa người Do Thái và người Palestine.
Cho đến nay, Hoa Kỳ và tất cả các nước Tây phương vẫn đặt tòa đại sứ ở Tel Aviv, nhưng nhiều người Cộng Hòa trong đó có ông Mitt Romney, hứa sẽ đem tòa Ðại Sứ Hoa Kỳ ở Israel đến Jerusalem. Trong cuộc tranh cử năm 2008, ông Obama gọi Jerusalem là thủ đô của Israel trong phát biểu tại AIPAC, một tổ chức thân Do Thái. Tuy nhiên, trong đường lối chính thức, chính quyền ông vẫn giữ quan điểm như các chính quyền Hoa Kỳ trước.
Hôm Thứ Tư, chủ tịch Antonio Villaraigosa khi xin quyết định của đại hội về vấn đề tu chính bản cương lĩnh, đã yêu cầu các đại biểu trả lời “Aye” (đồng ý) hay “Nay” (không đồng ý). Thủ tục truyền thống của các đại hội không có biểu quyết bằng cách bỏ phiếu hay giơ tay. Trong hội trường 6,000 đại biểu, khó có thể phân biệt “Aye” hay “Nay” nhiều hơn, nhưng sau ba lần hỏi ý kiến như thế, ông Villaraigosa quyết định là phía “Aye” thắng và cương lĩnh được tu chính như đã nêu trên.
Phát ngôn viên Andrea Saul của ông Mitt Romney tuyên bố: “Như vậy bây giờ đã đến lúc ông Obama phải nói dứt khoát bằng những lời lẽ không mập mờ rằng ông tin hay không tin Jerusalem là thủ đô của Israel.”
Cũng nên biết rằng đảng Cộng Hòa đã có sự chuyển đổi quan điểm hay ít nhất thay đổi ngôn ngữ. Cương lĩnh 2008 của họ viết: “Chúng tôi ủng hộ Jerusalem là thủ đô của Israel và chuyển tòa Ðại Sứ Hoa Kỳ tới thành phố thủ đô không chia cắt này của Israel.” Cương lĩnh 2012 vừa được thông qua ở Tampa, Florida, viết: “Ðảng Cộng Hòa ủng hộ quyền tồn tại của Israel như một quốc gia Do Thái có an ninh, biên giới được bảo vệ; và chúng tôi hình dung hai quốc gia dân chủ – Israel với Jerusalem là thủ đô và Palestine – chung sống trong hòa bình và an ninh.”
Tất cả những vấn đề rắc rối này chẳng qua là do cuộc vận động tranh cử đang lên đến cao điểm vào thời gian các đại hội. Ðằng sau đó là vấn đề ủng hộ tài chính mà cộng đồng Do Thái ở Hoa Kỳ chiếm một vai trò và ảnh hưởng trọng yếu đối với cả hai đảng. (HC)
