WASHINGTON, DC (NV) – Boeing Co. và Lockheed Martin Corp. hứa mở nhà máy sản xuất ở Ấn Độ nếu chiến đấu cơ và vũ khí họ sản xuất được quốc gia đông dân này chọn.
Theo Bloomberg News, cam kết này được hai tập đoàn xuất cảng vũ khí đề nghị trước khi Tổng Thống Donald Trump đưa ra lời kêu gọi “Nước Mỹ Trước Hết.”
Tuần này sẽ là một thử thách đối với lời hứa đó khi những tập đoàn này của Hoa Kỳ, cùng với các công ty MiG Corp. của Nga, và Airbus SE của Âu Châu, trưng bày sản phẩm của họ tại một hội chợ máy bay tổ chức ở Bengaluru, thuộc miền Nam Ấn Độ.
Bà Alyssa Ayres, thành viên cao cấp thuộc Hội Đồng Quan Hệ Quốc Tế về Ấn Độ, Pakistan và Nam Á ở Washington, DC, nói rằng tất cả mọi người đều có thể hình dung ra phản ứng của ông Trump về vấn đề này. “Ông ấy từng nói rất rõ qua những tweet ông gửi ra và nhắn nhủ với các công ty Hoa Kỳ rằng ông muốn bảo đảm, không ai được đưa các cơ sở sản xuất ra ngoại quốc và phải tạo thêm việc làm ở trong nước.”
Bộ Trưởng Quốc Phòng Manohar Parrikar của Ấn Độ sẽ dùng hội chợ máy bay để đưa ra kế hoạch của Thủ Tướng Narenda Modi, trong đó ông muốn đẩy mạnh kỹ nghệ quốc phòng bằng cách giao thầu cho các công ty ở địa phương, đồng thời yêu cầu các nhà sản xuất nước ngoài cùng hợp tác với các công ty Ấn Độ.
Thủ Tướng Modi hứa chi ra $250 tỷ trong những năm tới cho việc mua chiến đấu cơ, tàu ngầm, đại bác, và nón sắt, để hiện đại hóa quân lực, và tất cả phải là “Made in India.”
Nắm lấy cơ hội này, các tập đoàn địa phương như Tata Group, Mahindra & Mahindra Ltd., và Larsen & Toubro Ltd. mở rộng thêm khu vực quốc phòng, đồng thời phối hợp với các công ty quốc tế.
Ấn Độ, vốn có truyền thống lệ thuộc vào Nga trong việc trang bị chiến đấu cơ, nay quan hệ với Hoa Kỳ ngày càng nồng ấm hơn.
Trong lần điện đàm đầu tiên với đối tác Parrikar, Bộ Trưởng Quốc Phòng James Mattis cam kết xây dựng trên nền tảng “hợp tác quốc phòng song phương vốn đã thực hiện được trong những năm gần đây.”
Chương trình chế tạo trong nước của ông Modi là trọng tâm chính của chính sách kinh tế của ông, nhằm đẩy tổng sản phẩm quốc nội (GDP) từ 18% hiện nay lên đến 25% trước năm 2022, và nhằm tránh phải lệ thuộc vào thiết bị của nước ngoài, đặc biệt vào lúc có chiến tranh.
Lockheed đề nghị chế tạo cho Ấn Độ chiến đấu cơ F-16, sau khi Ấn Độ bác bỏ đề nghị ban đầu với công ty Pháp Dassault Aviation SA trong việc cung cấp 126 máy bay, thay vì vậy chỉ mua trực tiếp 36 chiếc từ Pháp.
Điều này có nghĩa là Ấn Độ vẫn còn thiếu nhiều chiến đấu cơ, một cơ hội để làm ăn bạc tỷ.
Ông Pratyush Kumar, chủ tịch của Boeing India, nói trong cuộc phỏng vấn rằng chính phủ Trump muốn xem xét một số đề nghị của Lockheed, gồm kế hoạch chế tạo F-16 ở Ấn Độ, trong khi những đặt hàng trước đây của Ấn Độ giúp tạo việc làm cho Boeing ở Hoa Kỳ.
Khoảng một phần ba trong tổng số 650 máy bay của Ấn Độ hiện nay đều hơn 40 tuổi và dự liệu sẽ được cho về hưu vào thập niên tới.
Boeing và công ty Saab AB của Thụy Điển đều đề nghị đưa một số bộ phận sản xuất sang Ấn Độ vì họ muốn được trúng thầu.
Trong khi đó, vào thời gian gần đây, cả Boeing lẫn Lockheed cùng bị ông Trump chỉ trích vì không giúp tạo thêm công việc làm ở Hoa Kỳ.
Tàu do thám Nga lảng vảng vùng biển miền Đông nước Mỹ
Ông Anit Mukherjee, cựu thiếu tá quân đội Ấn Độ và cũng là phụ tá giáo sư khoa Nghiên Cứu Quốc Tế tại trường Rajaratnam School ở Singapore, nói: “Nếu các công ty như Lockheed và Boeing cứ tiến hành với việc thực hiện sản phẩm ‘Made in India’ ắt khó lòng tránh khỏi sự can thiệp của ông Trump.”
Tuy nhiên, theo ông Ankur Gupta, phó chủ tịch bộ phận hàng không và quốc phòng tại công ty dịch vụ chuyên môn đa quốc gia Ernst & Young, chủ trương bảo hộ mậu dịch của ông Trump có vẻ chỉ nhắm đến sản phẩm tiêu thụ ở Hoa Kỳ chứ không vào những việc làm tạo ở ngoại quốc để yểm trợ một thị trường ngoại quốc.
Nhưng “đối với ông ấy (Trump) thì điều này khó mà tiên liệu được,” ông Mukherjee nhận định và theo ông, tốt nhất cần có sự thảo luận giữa giới chức thẩm quyền của hai nước. (TP)
