LOS ANGELES, California (NV) – Mùa lễ cuối năm đang đến gần, và năm nay, mọi người đang cân nhắc có nên đi thăm gia đình, bạn bè hay không giữa lúc đại dịch COVID-19 vẫn hoành hành.
Tụ tập với người khác, nhất là vào những dịp lễ lớn, chưa bao giờ phải mất công suy nghĩ nhiều như năm nay.
Vậy có nên đi chơi dịp lễ cuối năm sắp tới không? Nếu đi thì nên phòng ngừa ra sao? Nên gặp gỡ ai và thời gian qua họ cẩn thận đến mức nào?
Đài CNN phỏng vấn các chuyên gia y tế về cách hạn chế rủi ro lây bệnh khi đi chơi và lúc nào nên tránh đi.
Có nên đi chơi dịp lễ cuối năm nay không?
“Có lẽ không, nếu người nào lo lắng hoặc dễ nhiễm bệnh,” theo Bác Sĩ Richard Dawood, chuyên gia về sức khỏe du lịch và là giám đốc Fleet Street Clinic ở London.
Tuy nhiên, nếu đi cũng không sao, miễn là cẩn thận, làm đúng quy định và sẵn sàng thay đổi kế hoạch, ông cho hay.
Trong khi đó, Bác Sĩ Henry Wu, giáo sư bệnh truyền nhiễm của Emory University School of Medicine ở Atlanta, khuyên “nếu muốn đi, hãy cố gắng tụ tập ít người và phòng ngừa,” chẳng hạn như đeo khẩu trang, giữ khoảng cách và rửa tay thường xuyên.
Ai không nên đi?
Người nào dễ bị nhiễm COVID-19 nặng thì an toàn nhất là ở nhà.
“Đã lớn tuổi chưa, sức khỏe ra sao, có bị bệnh mãn tính nặng không?” là những điều cần để ý, theo Bác Sĩ William Schaffner, chuyên gia bệnh truyền nhiễm của Vanderbilt University Medical Center ở Nashville, Tennessee.
Ai đang dự tính gặp gỡ người thân hoặc bạn bè thuộc nhóm dễ nhiễm COVID-19 nên suy nghĩ kỹ, Bác Sĩ Wu khuyên.
“Đã có nhiều ổ dịch COVID-19 được xác nhận liên quan đến tụ tập gia đình, trong đó có trường hợp khiến nhiều người chết,” ông cho hay.
Có phải an toàn hay không là tùy nơi?
Khắp thế giới, nơi nào ít ca COVID-19 thì có lẽ an toàn hơn, nhưng vẫn phải áp dụng biện pháp phòng ngừa.
Chẳng hạn, ở những vùng của Mỹ mà số ca COVID-19 rất thấp, có thể ăn mừng Lễ Tạ Ơn “khá bình thường,” theo Bác Sĩ Anthony Fauci, giám đốc Viện Quốc Gia Bệnh Truyền Nhiễm và Dị Ứng.
“Nhưng ở những vùng khác… tốt hơn là không tụ tập, hoặc chỉ nên gặp gỡ người trong gia đình,” ông khuyên. Và luôn nhớ đeo khẩu trang cũng như hạn chế số người tụ tập càng ít càng tốt.
“Tôi hy vọng đến Lễ Tạ Ơn, mọi chuyện sẽ ổn, nhưng thực tình… tôi không chắc,” ông nói.
Trung Tâm Phòng Ngừa Dịch Bệnh (CDC) nhắc nhở rằng nguy cơ làm bệnh lây lan gia tăng khi đi đến hoặc xuất phát từ những vùng có nhiều ca COVID-19.
Làm xét nghiệm có ngừa được không?
Làm xét nghiệm có thể phát hiện nhiễm bệnh trước khi đi, Bác Sĩ Wu nói, “nhưng xét nghiệm không phải lúc nào cũng cho kết quả đúng.”
“Kết quả đôi khi âm tính nhưng không phải vậy, hoặc có thể lúc đó người ta đang trong giai đoạn ủ bệnh,” ông nói. “Chắc chắn người ta vẫn có thể nhiễm bệnh khi đi chơi và lây cho người khác sau đó.”
Xét nghiệm có thể giúp “chúng ta cảm thấy yên tâm hơn nếu người dự tiệc âm tính vào thời điểm xét nghiệm,” Bác Sĩ Schaffner cho hay. “Nhưng chúng ta vẫn phải đề phòng.”
Đi bằng phương tiệc nào là an toàn nhất?
Nhìn chung, tự lái xe sẽ giúp chúng ta dễ kiểm soát việc tiếp xúc với người khác hơn là đi bằng phi cơ hoặc phương tiện công cộng, theo các chuyên gia.
“Xe riêng hoặc phi cơ riêng!” là an toàn nhất, Bác Sĩ Dawood nói.
Quan trọng nhất là nhớ hạn chế tiếp xúc người khác càng ít càng tốt khi xuống xe, Bác Sĩ Schaffner nhắc nhở. Ra khỏi xe là phải đeo khẩu trang, hạn chế ngừng xe dọc đường, và mua thức ăn drive-thru chứ không nên vô nhà hàng.
Với phi cơ, “chúng ta chỉ biết hên xui,” ông nói. Tuy nhiên, cố gắng đeo khẩu trang, rửa tay thường xuyên và giữ khoảng cách càng nhiều càng tốt.
Có nên ở nhà của người quen không?
Theo Bác Sĩ Schaffner, ở khách sạn dễ kiểm soát môi trường xung quanh hơn ở nhà người quen, miễn là tránh đứng gần người khác trong thang máy và những khu vực chung, và không nên ăn trong nhà hàng mà nên ăn bên ngoài hoặc đem về phòng.
Có nên ở nhà người quen hay không là “tùy người đó là ai và thời gian qua họ cẩn thận đến mức nào,” ông Schaffner nói.
Tụ tập với người ngoài gia đình có an toàn không?
Cho dù ở khách sạn, có lẽ nhiều người vẫn muốn đến nhà ai đó chơi lễ.
Trong dịch COVID-19, Bác Sĩ Schaffner có đến thăm nhà người thân và họ cũng đến thăm nhà ông, nhưng họ giữ khoảng cách rất xa, đeo khẩu trang, và chỉ gặp gỡ vài tiếng, ông cho hay.
Đến giờ ăn, họ ngồi ở đầu bàn bên kia và chỉ tháo khẩu trang khi ăn uống.
“Tốt nhất là vẫn đeo khẩu trang khi tụ tập gia đình, nhất là ở trong nhà và có nguy cơ nhiễm bệnh nặng,” Bác Sĩ Wu khuyên.
Ở Anh Quốc, nhiều nơi chính thức giới hạn số người tụ tập để ngăn bệnh lây lan.
“‘Quy định sáu người’ vẫn chưa có dấu hiệu kết thúc, giới hạn tụ tập mỗi nhóm chỉ sáu người, nhưng người ta nghĩ ra nhiều cách gặp gỡ nhau mà vẫn làm đúng quy định, chẳng hạn đám cưới ‘drive-by,’” Bác Sĩ Dawood cho hay.
Tiệc tùng ít người, ngoài trời, giữ khoảng cách là an toàn nhất.
“Tiệc tùng đông người, nhất là nhiều gia đình khác nhau hoặc từ nhiều nơi khác nhau, có thể làm tăng rủi ro lây lan,” ông Wu nói.
An toàn hơn nữa? “Làm con gà Tây nhỏ nhỏ và ở nhà,” theo ông Schaffner. (Th.Long) [qd]
