HOA KỲ (AP) – Giá học phí tại các đại học cộng đồng ở tiểu bang California được coi là thấp nhất ở nước Mỹ, chưa bằng một nửa giá trung bình trên toàn quốc, đã vậy lại còn khoảng ít nhất 40% trong tổng số 2.4 triệu sinh viên trong hệ thống đại học cộng đồng lớn nhất nước Mỹ này lại còn không phải trả đồng nào.
Lý do có chuyện “thần tiên” này là vì chương trình trợ giúp tài chánh đặc biệt và viễn kiến đưa ra từ hơn nửa thế kỷ trước đây nhằm đặt việc dễ dàng vào học và học phí thấp là hai tiêu chuẩn quan trọng nhất.
Biểu tình tại California phản đối cắt giảm ngân sách. Hình minh họa. (Hình: Justin Sullivan/Getty Images)
Học phí rất thấp, ở mức $1,380 một năm cho những sinh viên lấy tối đa tín chỉ, nhưng cũng thường xuyên miễn cho những người hội đủ điều kiện về tài chánh và hoàn cảnh xã hội, đã khiến hệ thống này phải thất thu khoảng $577 triệu, và chỉ thu vào được $361 triệu, giữa lúc kinh tế California gặp khó khăn, theo báo cáo tài khóa 2011-2012 của văn phòng viện trưởng đại học cộng đồng California.
Sau khi các cắt giảm ngân sách buộc hệ thống đại học phải giảm số lớp cung cấp cho sinh viên cũng như từ chối không thâu nhận một số sinh viên nộp đơn ghi danh, các giới lãnh đạo nhà trường cũng như giới chức Quốc Hội tiểu bang và chuyên gia giáo dục đang đặt câu hỏi là liệu tiểu bang California có thể tiếp tục sự hào phóng này bao lâu nữa.
Hội đồng quản trị hệ thống đại học cộng đồng gồm 112 trường đang khởi sự một tiến trình tuy chậm nhưng chắc chắn trong việc giới hạn các trường hợp miễn học phí, vốn bị chỉ trích là quá dễ dàng và cho các gia đình gồm bốn người với mức lợi tức khoảng $90,000 mỗi năm vẫn có thể được hưởng.
Vào ngày Thứ Ba tuần này, Hội Ðồng Quản Trị sẽ bỏ phiếu về một kế hoạch mới, theo đó sẽ đòi hỏi các sinh viên được miễn học phí phải giữ được mức trung bình là điểm C trong hai khóa học liền và phải cho thấy sự tiến triển đều đặn bằng cách có ít nhất nửa số lớp học là những lớp có tín chỉ.
Theo sự thay đổi này, vốn không áp dụng cho thành phần sinh viên được coi là có hoàn cảnh khó khăn, và sẽ khởi sự thi hành vào khóa mùa Thu 2016, có chừng 48,479 sinh viên có thể bị mất quyền lợi miễn trả học phí, theo bà Linda Michalowski, phó viện trưởng đặc trách sinh viên và các chương trình đặc biệt.
“Ðể cho một sinh viên ghi danh, học kém, nghỉ học, rồi lại quay trở lại và vẫn học kém, không cho thấy có sự thành công hay tiến bộ gì, thế nhưng chính sách của chúng ta về miễn học phí không coi đó là quan trọng. Các sinh viên vẫn có thể thi rớt liên tục, nghỉ học, rồi quay trở lại và lại tiếp tục được miễn học phí,” theo bà Michallowsky. “Ðiều này sẽ chẳng có lợi cho ai.”
Những người ủng hộ sự thay đổi về điều kiện miễn học phí này nói rằng vẫn chưa đủ để giải quyết thực tế tài chánh khó khăn trong hệ thống đại học đáng lẽ ra phải giúp nhiều sinh viên vào con đường lên đại học bốn năm, chuẩn bị các sinh viên khác có nghề nghiệp vững vàng nhưng không đòi hỏi có bằng cử nhân, cũng như phục vụ các người lớn tuổi và học sinh trung học muốn lấy các lớp cấp cao mà trường không cung cấp.
Ông Steve Boilard, một cựu phân tích gia về giáo dục đại học cho Quốc Hội tiểu bang California, nay điều hành Trung Tâm Nghiên Cứu California tại đại học CSU Sacramento, cho hay cuộc suy trầm kinh tế đưa ra một hiện trạng khó xử: “Làm sao giữ được mức học phí thấp nhất trong nước Mỹ mà vẫn cho quá nhiều người được hưởng quyền lợi miễn học phí?”
Vì ngân sách giáo dục đại học cộng đồng bị giảm $1.5 tỉ trong bốn năm, Quốc Hội tiểu bang California tăng học phí ba lần, lên tới mức hiện nay là $46 mỗi tín chỉ, nhưng số tiền thu vào lại phải chi cho việc miễn học phí và đại học sau cùng vẫn phải giảm bớt lớp học và số sinh viên thu nhận, theo ông Boilard.
“Hệ thống đại học cộng đồng đáng lẽ ra phải là nơi cho mọi người dễ dàng theo học, về mặt tài chánh, nhưng chúng ta lại tự hại mình vì muốn đạt được điều này qua việc miễn học phí,” ông Boilard cho hay.
Viện trưởng đại học cộng đồng Long Beach City College, ông Elroy Oakley, ước tính cứ 5 tín chỉ mà khoảng 31,000 sinh viên trong đại học của ông lấy, là có hết 4 không phải trả tiền. Ông Oakley nói rằng đã đến lúc tiểu bang California phải xét lại việc miễn học phí và các trợ giúp tài chánh khác, cũng như phải tăng học phí cao hơn.
“Chúng ta vẫn có thể tăng học phí nhiều hơn nữa mà vẫn ở dưới mức trung bình trên toàn quốc,” theo ông Oakley. (L.T.)
